Әр халықтың мәдениетінде ғасырлар бойы қалыптасқан тыйымдар мен ырым-тыйымдар бар. Олар адамдардың күнделікті өмірінде, қарым-қатынасында және дәстүрлерінде маңызды рөл атқарады. Төменде әлемнің әр түкпіріндегі қызықты әрі кең тараған ырымдар мен тыйымдар ұсынылады.

Жапон мәдениетінде кейбір сандар сәтсіз деп есептеледі. Атап айтқанда, 4 және 9 сандары жаман ырымға жатады, себебі олардың айтылуы жапон тілінде «өлім» және «қасірет» сөздеріне ұқсас. Сондықтан ауруханаларда, қонақүйлерде бұл сандарды қабат нөмірлеу кезінде жиі өткізіп жібереді.
Қытайда ас ішу кезінде таяқшаларды тік қойып қоюға болмайды. Бұл әрекет жерлеу рәсімдерінде қолданылатын хош иісті таяқшаларды еске түсіреді және өліммен байланыстырылады. Сол себепті мұндай қимыл әдепсіздік әрі жаман ырым саналады.
Үндістанда сол қол «таза емес» деп қабылданады. Сондықтан сол қолмен тамақ ішу, біреуге зат беру немесе амандасу әдепсіздік болып есептеледі. Бұл түсінік гигиеналық және діни дәстүрлермен тығыз байланысты.
Ресей халқының сенімінде бос шелекпен немесе бос ыдыспен кездескен адам сәтсіздік әкеледі деп есептеледі. Бұл ырым «бос нәрсе – жоқшылықтың белгісі» деген түсінікпен сабақтас.
Тай мәдениетінде адамның басы ең қасиетті дене мүшесі саналады. Сол себепті біреудің басына қол тигізу немесе адамның басынан жоғары аттап өту әдепсіздік болып есептеледі. Бұл тыйым адам рухына деген терең құрметті білдіреді.
Ұлыбританияда тұзды төгіп алу сәтсіздіктің белгісі деп саналады. Егер абайсызда тұз төгіліп қалса, жамандықты қайтару үшін сол қолмен аздап тұз алып, оны сол иықтың үстінен артқа лақтыру керек деген ырым бар.
Француз мәдениетінде нанды бетін төмен қаратып қоюға болмайды. Бұл әрекет сәтсіздік әкеледі деп есептеледі. Дәстүрдің түп-төркіні нанды қасиетті ас, еңбек пен берекенің символы ретінде құрметтеуден шыққан.
Германияда туған күнді алдын ала тойлау жаман ырымға жатады. Немістер туған күнін дәл өз күні немесе одан кейін атап өтуді жөн көреді, себебі алдын ала құттықтау сәтсіздік шақырады деп сенеді.
Испанияда сейсенбі күні үйлену сәтсіздік әкеледі деген сенім бар. Тіпті «En martes, ni te cases ni te embarques» деген мақал қалыптасқан, яғни: «Сейсенбіде үйленбе де, жолға шықпа да» деген мағынаны білдіреді.
Әлеуметтік желілерде бөлісіңіз:
- Оразбай Сарыбаев
- Виктор Франкл
- Карл Густав Юнг
- Эрих Фромм
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі