Қанатқаққан
Бұл ғұмыр – дария-дәурен, ғазал-дастан,
Ғазалды жаза алмастан мазам қашқан.
Көңілдің архивіне көміп едім,
Көнедей көп сүрленіп, тозаң басқан.
Өлеңдер жинағы — бұл бөлімде қазақ және әлем әдебиетіндегі үздік өлеңдер, поэмалар, әдемі өлең шумақтары және толық өлең мәтіндері топтастырылған. Мұнда әртүрлі тақырыптағы өлеңдер, жүрекке әсер ететін жырлар мен мазмұнды туындылар ұсынылған.
Егер сіз қазақша өлеңдер, қысқа шумақтар немесе толық өлең мәтіндерін іздесеңіз — осы жинақтан таба аласыз. Жаттауға, оқуға немесе бөлісуге арналған ең үздік өлеңдер осы жерде жинақталған.
Бұл ғұмыр – дария-дәурен, ғазал-дастан,
Ғазалды жаза алмастан мазам қашқан.
Көңілдің архивіне көміп едім,
Көнедей көп сүрленіп, тозаң басқан.
Алтайымның басында мұнары бар,
Адасады мұнарда сыңар ұлар.
Сыңар ұлар секілді күй кештім-ау,
Күн болар ма көңілден мұң арылар?
Ұшқан құстан сәлем айт Зайсаныма.
Ескен желден сәлем айт Сайханыма.
Айырбастап жұмақты тас қалаға
Кеткенім бе сандалып сайтаныма?
Құм қосылып тау болған,
Құл қосылып жау болған.
Ту-талақай, тараждан
Тулақ жұртым сау қалған.
Несіне күркірейсің,
Күрең бұлттар,
Деймісің қадіріңді білер жұрт бар?
Сенің де жүйрігіңді шаптан түртіп,
Тауларымды сағындым,
Тауларымды.
Тау дегенде жүрегім қақ жарылды.
Тарғыл тасты құз-шатқал түсіме еніп,
Арулап біз өзіңді жерге беріп,
Сен кеттің жер шарымен дөңгеленіп.
Жер шарын сүймей қалай тұра аламын.
Қойнында жатқаннан соң ұлы адамым.
«Не жетпейді?» деймісің,
қарындасым?
Білемісің, бақыттың табылмасын?
Жетіспейтін жоғың көп бұл жалғанда,
Адырналар майысып,
Қабырғалар қайысып.
Жебе жауып, жай ұшып,
Аспан мен Жер сайысып.
Аспан баяғыда ашылған,
Жаңбыр аяғы да басылған.
Сен несіне жылап қалдың,
Мәжнүн тал,
Өтуден басқа не тындырасың, Уақыт, сен,
Құмарым қанып дәміңнен сенің татып па ем?
(Көрген де емес жарасып менің жұлдызым
О бастан тіпті Уақытпен сосын Бақытпен).
Түркі халқы, тізеңді жаз, түрегел,
Тізерлеген тығырыққа тірелер.
Түбі түркі түгенделер кез келді,
Бірлік болса – қорлық болмас, біле бер!
Өтті ғой өзгеше жаз, өзгеше күз,
Кетті ғой елге есеміз, сөзге есеміз.
Сен мені ақын ғой деп қорашсынба,
Біз әлі кездесеміз,
Күндер, күндер, күндер-ай зымырауық!
Түс ауғанша кетеді ғұмыр ауып...
Құлағыма жетеді қабаттасып,
Тақымдаған таңдардың дүбірі анық.
Жалғыз сен бе, бауырым,
Жер бетінде сенделген,
Жалғыздықпен ауырып,
Сағынышпен емделген.
Орай да борай қар жауып,
Орын да қалмай тебiнге.
Орамал салған оймауыт,
Оранды дала кебiнге.
«Өлдің, Мамай, қор болдың...»,
Сынақ – ауыр!..
Таптап жүре береді мына дәуір.
Серілер мен перілер, сал-сүлейдің
Торғыннан торқа жамылып,
Тарбағатайдың бөктері,
Ұялас ұлды сағынып,
Ұлиды қырда көк бөрі.
Баянсыз неткен
Өмір – тақ? –
Күздің де күні таусылды.
Тасқала тартты қоңылтақ,
Бұл не күш бауыр етті жұлып алған?
Өртеніп өзегімнің күлі қалған...
Аз ғана алдарқатып алып соғар,
Осы ма тіршіліктің құны жалған?..
Қара Ертісім тартылды,
Қоңырау көлім сарқылды.
Аласарып Алтайым,
Ақсұңқарым шарқ ұрды.
Қарқаралы басында – қара құдық,
Ақындар атын бұрар арагідік.
Табиғат ентелейді жан-жағынан
Алғандай сол құдықты бала қылып.
Қалайсың, Рзақұл дос, хал жақсы ма?
Көктем де келіп қапты-ау Қармақшыға.
Қорқыттың қасиетті туған жері
Киелі бесік болған бар жақсыға.
Дүниенің бары да, базары да,
Дүркіреген дүрмегі, ғажабы да,
Шығады екен алдыңнан Қазалыда,
Ығады екен азабы, тозағы да,
Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы өлеңдер мен поэмалар бір жерге топтастырылған. Оқуға, жаттауға және керек кезде бөлісуге ыңғайлы шығармаларды осы жерден табуға болады.
Жинақта қысқа шумақтар да, толық нұсқадағы туындылар да бар. Сондықтан оқырман өзіне қажет көлемдегі өлеңді оңай таңдай алады.
Мұнда махаббат, өмір, туған жер, табиғат және басқа да тақырыптарға арналған жырлар ұсынылған. Бөлім әртүрлі көңіл күй мен іздеу мақсатына сай шығармаларды қамтиды.
- Ахмет Байтұрсынұлы
- Конфуций
- Ахмет Байтұрсынұлы
- Азамат Төре
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі