Қай дастан еді, бұл дастан?
Абыздардың атасы –
Нысанбай жырау толғайтын,
Дастанның атын аташы,
Білдірер өзі-ақ мол жайтын.
Өлеңдер жинағы — бұл бөлімде қазақ және әлем әдебиетіндегі үздік өлеңдер, поэмалар, әдемі өлең шумақтары және толық өлең мәтіндері топтастырылған. Мұнда әртүрлі тақырыптағы өлеңдер, жүрекке әсер ететін жырлар мен мазмұнды туындылар ұсынылған.
Егер сіз қазақша өлеңдер, қысқа шумақтар немесе толық өлең мәтіндерін іздесеңіз — осы жинақтан таба аласыз. Жаттауға, оқуға немесе бөлісуге арналған ең үздік өлеңдер осы жерде жинақталған.
Абыздардың атасы –
Нысанбай жырау толғайтын,
Дастанның атын аташы,
Білдірер өзі-ақ мол жайтын.
Қылығы қалмай кісілік,
Кеткен соң мүлдем ушығып,
Айламен торға түсіріп,
Зәре-құтын ұшырып,
Тауып берсең, ал қане,
Кобзарь елі “Васясын”,
Шаршы топта алқалы
Бір асудан асасың.
Хас батырды кім атар?
Күн батса, қайта таң атар,
Шуағын арай таратар.
Өлімі – жеңіс пара-пар
Қырық жылғы қырғынның
Қас батыры қаһарман.
Қолбасшысы мың-мыңның
Қалмаған еш қатардан.
Қыранның баптап алғырын,
Еліне арнап ән-жырын,
Шағында нағыз салбурын
Өксіткен өмір тағдырын.
Көнерген дәуір мақамын
Шертіп те кейде жатамын.
Күні боп батқан тарихтың,
Таңы да болып атамын.
Орынынан от шығар,
Сүйір тұмсық, көк құмар.
Нысанасын дөп тиген
Ізім-ғайым жоқ қылар.
“Үйретпесе, үрмейді”,
Сүйретпесе, жүрмейді.
Бір “әуп” десе, дұшпанын
Түйдегімен түйрейді.
Ұшқыш білер әуенін,
Бап қаруы әуенің.
Жерде тұрып тұғыры,
Көкке салар әлегін.
Қаншама дәуір көп бұрын
Көтерген иман ақ туын
Авеста – өлең-гимнінің
Кім біледі авторын?
Қилы тағдыр кешкен бұл,
Зұлқарнайын Ескендір
Жайлы сырлар шертеді
Әлімсақтан жеткен жыр.
Ақыл, қайрат дарыған
Әрі батыр, әрі хан
Жәнібек нешеу тарихта
“Ерім” деп елі таныған?
Алпыс арна Торғайды
Шапқан жаудан қорғайды.
Әрі шешен, әрі би
Деректер көп ол жайлы.
Бірлікке елін ұйытқан
Салқам Жәңгір – ұлық хан.
Орбұлақта ойран ғып,
Қалмақты қалың ұлытқан.
Тархан деген заты бар,
Ақмоншақтай аты бар,
Жәнібекпен майдандас,
Айтып жібер атын ал!
Аты әйгілі қай батыр?
Бары-жоғы бес әріп,
Басы-аяғы осы әріп.
Өзі мырза, сал, батыр
Қуанышым, қуатым,
Баптап мінген Қу* атын
Қабанбайдың шын атын
Айта қойшы, ал қане,
Сеңді бұзып жатқандай,
Жауды жайпай шапқанда-ай,
Қабанбайға сүйсіне,
Абылай қойған ат қандай?
Ақтарып тарихтың қазнасын,
“Білімнің құдығын қазғасын”,
Айтшы сен, тоқталмай бізге енді,
Кім жазды Бехистун жазбасын?
Ортақ барлық елдегі,
Қолбасшылық шендегі
Ең жоғарғы атақты
Кім айтады?
Жеңіс қана тілері,
Қазақстан түлегі,
Батыры Отан соғыстың
Рахимов кім еді?
Болғаннан таза ауа, жарық күн,
Атасы атанған тарихтың,
Зерттеуші ғұлама есімін
Аташы, сен көзі қарықтым.
Ғазнауи – әулет біртұтас,
Ғазнауи – ел мызғымас.
Ғазна – орталық, бас қала,
Ғазнауилік астана.
Көкейіңе қонатын,
Ерліктерге тола тым,
Бауыржан жайлы кітаптың
Айтып жібер, бол атын
Өзі – әйгілі сұлуың,
Өзі – аспап әуенді.
Міндетті оны білуің,
Айтып жібер ал енді,
Сығанақты салдырған,
Артына мұра қалдырған,
Соңғы ханын Орданың
Атай қойшы, балдырған.
Ерлігі аңыз, ғажап тым.
Өтінде қалып тозақтың,
Үш рет шыққан қоршаудан
Біртуар ұлы қазақтың.
Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы өлеңдер мен поэмалар бір жерге топтастырылған. Оқуға, жаттауға және керек кезде бөлісуге ыңғайлы шығармаларды осы жерден табуға болады.
Жинақта қысқа шумақтар да, толық нұсқадағы туындылар да бар. Сондықтан оқырман өзіне қажет көлемдегі өлеңді оңай таңдай алады.
Мұнда махаббат, өмір, туған жер, табиғат және басқа да тақырыптарға арналған жырлар ұсынылған. Бөлім әртүрлі көңіл күй мен іздеу мақсатына сай шығармаларды қамтиды.
- Омархан Айнұр
- Омархан Айнұр
- Ахмет Байтұрсынұлы
- Конфуций
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі