Сырдария жағасында: өмір мен өлімнің арасында - Тураева Дина Абдрашовна

Тарау 1: Балалық шағымның тынысы

Менің балалық шағым Сырдарияның жағасында өтті. Тыныш, кең дала, өзеннің баяу ағысы мен үшін тек табиғаттың өзі ғана емес, өмірдің тұтастай мәнін түсінуге үйреткен сынып болды. Әрбір күннің әр сағаты өз алдына бір әңгіме, ал сол әңгімелер мені әлсіз, бірақ мықты етіп өсірді. Ауылымыз шағын, тып-тыныш, бірақ бұл мен үшін әлемнің барлық кереметтерінен маңыздырақ еді. Әрбір қадамым, әрбір тынысым ата-анамның қолында болатын. Олар мені жалғыз қалдырмады.

Кішкентайымнан әлсіз болдым. Денем – ауруға шалдыққан, бірақ жүрегімде үміт болды. Жиі ауруханада жататынмын. Басқа балалар өзенге түсіп, шөпке ойнар еді, ал мен терезеден қарап отырып, табиғаттың өзінде жұбаныш таптым. Мені ештеңе жасыта алмады – тек ата-анамның мейірімі мен қамқорлығы мені тірі қалдыратын.

Анам менің жанымда болды. Оның нәзік алақаны мені үнемі қолдап, басымды сипап, үнемі мені тыныштандыратын:
– «Барлығы жақсы болады, қызым…»

Ал әкемнің қатал бет-жүзі, бірақ жанында мені әрдайым сезінетін тыныштық пен сенімділік – ол менің тірегім болды. Әрбір сәтте ол мені дәл сол жерде күтіп тұрғандай сезіндім. Бұл мен үшін өмірдің ең терең мәні еді. Оның көздеріндегі үміт пен күш – менің шын мәнінде тірі қалуымның себебі. Өйткені мен сол кезде өмірдің ең маңызды нәрселерін, ең қарапайым сезімдерін сезініп бастадым.

Сырдарияның жағасындағы шөптер желмен тербеліп, өзеннің ағысы тыныш, бірақ әлі де қатты ағып жатты. Әрдайым бір ой менің жанымды қысып, мені бұл дүниенің қарапайым әрі ғажап екенін сездіретін. Бірақ сол кездерде менің ең үлкен қорқынышым – ата-анамның мені ауыр көргендегі мұңлы жүздері болды. Әрбір ауырсыну – олардың жүректерін ауыртатын еді.

Тарау 2: Студенттік жылдардағы күрес

Мен Қарағандыда студент болдым. Жастық шағымның ең бақытты сәттерінде мен әлемнің алдында жаңа мүмкіндіктермен толы едім. Бірақ бұл бақыт ұзаққа созылмады. Мен соңғы курста оқып жүргенде денсаулығым күрт нашарлап, алты ай бойы ауруханада жаттым. Бұл кезең мен үшін тек физикалық емес, рухани күреске айналды. Өмір мен өлімнің арасында жүргендей сезіндім.

Қарағандыдағы аурухананың таза қабырғаларында уақыт ұзағынан созылды. Бойымдағы әлсіздік, ауырсыну мені басып, өмір мен өлімнің арасында бір сәтте тұрып қалдым. Әрбір тынысым ауыр, әрбір демім қысқа еді. Ал терезеден кіріп тұрған күннің сәулесі – мен үшін ең соңғы үміттің сәулесі сияқты болды. Бірақ мен осы кезде де ата-анамның тірек болып отырғанын сезіндім. Олар мені ешқашан жалғыз қалдырған жоқ.

Әкем әрдайым қасымда болды, оның ешқашан айтпайтын сөздері мен үшін ең күшті қолдау еді. Ол маған ешқашан «жоқ» деген жоқ, тек менің жанымда тұрғанында, мен өмір мен өлім арасындағы ауыр сәттерде оның көзіне қарап отырғанда, оның жүрегінен шыққан жылылық мені тірі етіп сездім.

Анам әрдайым жанымда отырды, менің қолымнан ұстап, маған әрқашан үміт берді:
– «Қызым, бәрі жақсы болады, бәрі жақсы болады» деген сөздер мен үшін әлі күнге дейін ең үлкен сенім болды. Оның алақаны мен үшін аманат еді, оның көздерінде маған деген сүйіспеншілік пен мұң арасындағы әрбір нәзік таңдау өмірге деген құштарлығымды арттырды. Өйткені мен, бұл тек өзімнің емес, ата-анамның да өмірі екенін сездім.

Осы алты айда мен өзіммен көп нәрсе шештім. Мен өмірге қайта оралғым келді, бірақ бұл тек мен үшін емес, ата-анам үшін, олар үшін тірі болуым керек еді. Олар мені сүйетіндей, мен де оларды сүйдім. Мен тірі қалуға шешім қабылдадым.

Тарау 3: Ана болу және алғашқы сынақ

Бірінші ұлым дүниеге келді. Ол менің өмірімнің ең үлкен жарығы еді. Бірақ ол да өз өмірінің алғашқы күресін бастап, ауыр сырқатқа шалдықты. Жаныма ең жақын адамым менің қолымда жатып, әрбір таңында қиналып жатқанда менің жүрегім ұшып кететіндей болды. Оны ауруханаға апарып, әрбір сағат сайын оның жағдайын тексеріп отырдым. Онымен бірге өлуге де дайын болдым, бірақ оны аман-есен көргім келді.

Өмір мен өлімнің арасындағы осы күресте, ана ретінде мен оған барлық күшімді бердім. Бірақ менің жүрегімнің ең ауыр сәті – оның соңғы демін естіген сәт еді. Қолымда жатып, ол мені соңғы рет «Мама» деп шақырды. Сол сөздер менің дүниедегі ең ауыр, ең терең сезімдерімді оятты. Бәрінен бұрын мен оның өмірін ойладым. Ол менің аманатым еді.

Ата-анам осы кезде мені ешқашан жалғыз қалдырған жоқ. Олар мен үшін өздерінің барлық күштерін, үміттерін жұмсады. Анам маған үнемі күлімсіреп қарап, жанымды тыныштандыру үшін дұға оқып, үнемі мені дұғада ұстады. Әкем де үнсіз бірақ сенімді түрде мені ешқашан тастамайтын еді.

 

Тарау 4: Қызым мен клиникалық өлім

Менің өмірімнің ең ауыр сәті – қызымның дүниеге келуімен байланысты болды. Ол – менің жүрегімнің ең жарық бөлігін алды, бірақ сол жарық үшін мен басымнан бірнеше сынақ өткіздім. Қызым туғанда, мен бақыттан басқа ештеңе сезбедім. Бірақ бірден қатты сырқаттандым. Денем мені тастап кеткендей болды, жүрегім сол кезде ғана менің қандай күшпен өмір сүріп жүргенімді көрсеткендей еді.

Қызымның дүниеге келуі мен үшін бір таңғажайып сәт болғанымен, бұл сәт кенеттен күрт өзгерді. Ауырсыну менің денемді жайлап, соңғы күшіммен өмірді ұстап қалуға тырыстым. Бірақ денем оны қабылдамай, жүрегім тоқтап қалды. Өмір мен өлімнің шекарасына келіп, мен клиникалық өлім жағдайына түстім. Жүрегім тоқтап, мен бір сәтте бұл дүниеден кетіп бара жаттым.

Сол сәтте көзім қараңғылыққа сүңгіп кеткендей болды. Өмір мен өлім арасында бір сәт тұрып қалдым. Бұл мен үшін тек физикалық күй емес, жан мен тәннің арасындағы күрес болатын. Барлық сезімдер жойылды, бірақ соңында тек бір ой болды: «Қызымның өмірі... тек ол аман қалса, бәрі үшін өлемін». Бұл ой мені тірі ету үшін жеткілікті болды. Менің денем болса да, ішкі күшім мені қайтадан өмірге шақырды.

Әрине, менің қасымда ата-анам болды. Әкем – қатаң әрі мықты адам, бірақ сол сәтте мен оның жанында үнсіз тұрдым, көзінде қорқыныш, алаңдаушылық, бірақ сонымен бірге үміттің сәулесі де болды. Ол менің өлім мен өмір арасында жатқанымды біле тұра, мені қайта тірілту үшін барлық күшін жұмсады. Әкемнің үнсіз дұғасы менің жүрегімді қайта соғуға мәжбүр етті. Ал анам, көздерімен мені көріп тұрса да, менің тірі қалуымды қалады. Оның ішкі дауысымен қайта тірілуге деген сенім мені үмітпен толтырды.

Менің өмірімде тек қана денсаулық емес, рухани күш те маңызды екендігін түсіндім. Қызым менің өмірімнің жалғасы болды. Ол мен үшін бақыттың жаңа өлшемі еді, бірақ ол үшін менің күресуім керек болды. Көзімді ашқан кезде менің алдымда әкем отырды. Ол мені тек ұстап отырған жоқ, оның қолында менің болашағымның кілті бардай болды. Ол мені күтті. Әкемнің көзіндегі тыныштық пен мейірімділік мені тірі ету үшін жеткілікті болды.

Мен тірі болдым. Өмір мен өлім арасындағы сызықтан қайта оралдым. Қызымның күлімсірегені менің тірі қалуыма себеп болған ең үлкен қуанышым еді.

 

Тарау 5: Өмірдің мәні

Қайта тірілу мен үшін жаңа өмірдің басталуы еді. Жүрегімнің әр соғысы мен үшін ең үлкен сый болды. Мен бұрынғыдай әлсіз емеспін, бірақ осы жаңа өмірде мен ата-анам мен қызымның болашағы үшін тірі тұрдым. Өзімнің өмірімді бағалауды үйрендім, әр сәттің құндылығын сезінуге тырыстым. Көзімді ашқанда, әлемнің бәрі жаңа қырынан ашылды.

Сырдарияның жағасында қайта тұрдым. Өзеннің суы қайтадан жаймен ағып, табиғаттың тыныштығы менің жүрегімді тыныштандырды. Жаздың жылы шуағы мен күздің сары жапырақтары, қыс пен көктемнің кезектесуі – бәрі менің өмірімдегі жаңа кезеңді бейнелейтіндей болды. Өмірдің әр сәті мен үшін біртұтас сыйға айналды.

Қызымның күлкісі мен үшін барлық ауыртпалықты ұмыттырды. Ол менің ең үлкен аманатым болды. Осы күндері менің жүрегімде тек бір ой бар: мен тірі болдым, менің өмірім үшін күрескен ата-анам бар, менің қызым бар – ол менің болашағым, менің өмірімнің жалғасы. Әрқашан оларды қорғап, қолдап жүремін, өйткені мен тірі қалуым үшін олардың сенімі мен үмітімен қолдау таптым.

Ата-анам мен үшін шексіз махаббаттың белгісі. Менің өмірімде олардың берген ең үлкен сабағы – өмірдің құндылығы, махаббаттың күші, және ең бастысы, қиын сәттерде бірге болу. Олар мені тірі ету үшін бар күштерін салды, мен оларға өмір бойы қарыздармын.

Сырдария жағасында қайтадан тұрғанда, мен тек бір сөзді қайталай бердім: «Тірі болу – бұл махаббаттың күші». Өмір мен өлім арасындағы шекарадан өтіп, тірі қалуым үшін ата-анам мен қызымның маған деген сенімі мен махаббаты жеткілікті болды. Мен үшін әр күн – жаңа мүмкіндік, әр дем – жаңа өмір.

Қыс, көктем, жаз, күз – бәрі мен үшін шексіз циклді білдіреді, бірақ ең маңыздысы – осы өмірде болған әрбір сәтті бағалау. Өйткені біз тірі болу үшін ғана емес, сонымен қатар тірі болудың мәнін түсіну үшін де күресуіміз керек.

 

 

Тарау 6: Қорытынды – өмірдің құндылығы

Мен Сырдарияның жағасында қайта тұрғанда, табиғаттың әр сәті мен үшін жаңа өмірдің символы болды. Өзімді бұрынғыдан әлдеқайда мықты сезіндім, бірақ бұл мықтылық тек физикалық емес, рухани да күш болды. Әр толқын, әр жел соғуы, әр ағаштың сыбдыры мен үшін өмірдің нәзік сәттерін еске салатын көрініс еді.

Өмір мен өлім арасындағы шекарадан өткен кезімді ойлаймын. Қызымның кішкентай қолы, ұлымның алғашқы күлімі, ата-анамның жанымда тұрған сенімі – осының бәрі мені тірі етті. Сол сәттерді есіме алғанда, жүрегім әлі де жылып, көзіме жас келеді. Өмір тек біздің жеке сезіміміз емес, оны бөлісетін адамдар арқылы құндылыққа ие болады екен.

Менің өмірімнің әр мезгілі – қыс, көктем, жаз, күз – өз алдына сабақ.

• Қыс – күрес пен шыдамдылық, ауыр сәттерді жеңу.
• Көктем – үміт пен жаңа бастамалар.
• Жаз – бақыт пен қуаныш, балалық шақ естеліктері.
• Күз – ой мен сағыныш, өткенді еске алу.

Мен тірі болдым, өйткені менің өмірім тек мен үшін емес, менің ұрпақтарым үшін, менің ата-анам үшін де маңызды болды. Қиындықтар мені сындырған жоқ, керісінше, мені тереңірек сезінуге, адамдардың мейірімін бағалауға, әр демді бағалауға үйретті.

Өмірдің шынайы мәні – махаббат, қамқорлық және бір-бірімізге деген жауапкершілік. Біз тірі болу үшін күресеміз, бірақ тірі болудың ең үлкен сыйы – өзімізді сүйетіндерді қорғап, олар үшін өмір сүру.

Сырдарияның жайлы ағып жатқан сулары, кең дала, күннің алтын сәулелері – бәрі менің өмірімнің символы. Мен тірі болдым, менің өмірім жалғасып жатыр, және әр демім мен үшін – жаңа мүмкіндік.

Менің тарихым – тек менің ғана емес, біздің барлық адамдардың өмірге деген сүйіспеншілігі мен күресінің бейнесі. Өмір – оны бағалай білсең ғана керемет.

 

---