Кіру Тіркелу
ӨЛЕҢДЕР БӨЛІМІ Оқы, бөліс
Ана Махаббат Өмір Достық Білім Бала Абай Құнанбаев Туған күнге тілек
  1. Негізгі бет
  2. Әңгіме мен мақала

Әңгіме мен мақала – 62-бет

Жақынды жаралама, алысты қаралама

Жақынды жаралама, алысты қаралама

23.10.2023
Кіші жүздегі он екі ата Байұлының байбақты деген руына басшы болған Бұлан деген кісі қартайған кезінде бір жиында жұртқа: «Мен қартайып жасым жетті, мына алдымдағы піскен қойдың ба...
Толық оқу
Сырым мен Мөңке би

Сырым мен Мөңке би

08.10.2023
Сырым сексен жасқа келіп, қартайып жатқан Мөңке биге барып бата алып кетейік деп барған. Барса, Мөңке би киізге оранып жатыр екен. Сырым жөнін айтқан соң, Мөңке: «Құлағыңнан сыбыр ...
Толық оқу
Бөкен бидің Сырымнан жеңілуі

Бөкен бидің Сырымнан жеңілуі

08.10.2023
Кіші жүздің елі он екі атадан тұрады. Оны он екі ата Байұлы деп атайды. Он екі ата рулы елдің бірі Есентемір руынан құралған ел. Есентемір руының ішінде атақты Бөкен би болыпты. Ел...
Толық оқу
Бөкен қарттың Сырымға берген батасы

Бөкен қарттың Сырымға берген батасы

08.10.2023
Сырым жас кезінде Есентемір Бөкен биге батасын алайын және ақыл сұрайын деп ат, шапан алып барады. Барып қонақ болғаннан кейін Бөкен би Сырымнан келген жұмысын сұрайды. Сонда Сырым...
Толық оқу
Сырым батырдың ханды шабуы (V нұсқа)

Сырым батырдың ханды шабуы (V нұсқа)

08.10.2023
Нұралы атасы Әбілқайыр хан дүниеден қайтқан соң, оның орнына Жайықтың шығыс бетіндегі Кіші жүз нәсілдері — әлімұлы, байұлы, жетіруға хан болып тұрады. Нұралы Россия патшасына қадір...
Толық оқу
Баймағамбет сұлтан мен Сырым батыр

Баймағамбет сұлтан мен Сырым батыр

05.10.2023
Баймағамбет сұлтан: «Өзім теңді кіммен құда болам?» — деп, кердері Намаз биден ақыл сұрапты. Намаз би: «Сырыммен құда бол», — депті. Сұлтан айтқандай Сырыммен құда болып, біраз жыл...
Толық оқу
Сырым батыр мен Байсал би

Сырым батыр мен Байсал би

05.10.2023
Сырым батыр шеркеш Байсал бимен құда болысады. Сырым батыр Байсалдың баласына қыз бермек болып бес жиырма мал алады, балалар ержетіп аларына келісіп, күйеу бала малын әкеліп беріп ...
Толық оқу
Ақмола (І нұсқа)

Ақмола (І нұсқа)

05.10.2023
Есенғұл беріш Сырлыбай деген кісі қазақтың пішен шаппай, көшіп-қонып, мал отарлап жүрген кезінде Кіші жүз Тайсойған деген қонысында отырып, Бүгелі деген баласын құланға қысырақ мат...
Толық оқу
Нұралы мен Сырымның құдалығы

Нұралы мен Сырымның құдалығы

05.10.2023
...Ханның баласы Құлтай сөзден ұтылып, ауылына келіп жай мәністі шешесіне баяндайды. Нұралының әйелі Оралға кісі жіберіп Сырымды босатуды сұрайды. Нұралы Сырымды босатып алады. Енд...
Толық оқу
Сырым мен Тұрмамбет би (ІІ нұсқа)

Сырым мен Тұрмамбет би (ІІ нұсқа)

05.10.2023
Бір күні Сырымның келе жатқанын көріп, күтініп тұрған құдағилары көз көрім жерден алдынан шығады, құдағи ханым тәжім етіп сәлем беріп, Сырымның атының шылбырынан ұстап, ордаға қара...
Толық оқу
Нұралы хан мен Сырым батыр

Нұралы хан мен Сырым батыр

02.10.2023
Өткен күнде Нұралы хан Сырым батырға құда болам деп бір кісі жіберген. Сонда келген адамның айтқаны Сырымға Нұралы хан сөзі деп: «Досқа сәлем айт, достығымды асырайын деп ойладым, ...
Толық оқу
Сырым батыр (ІІ нұсқа)

Сырым батыр (ІІ нұсқа)

02.10.2023
Сырым бастаған бір топ аттылы адамдар тікелей шауып келіп Нұралы хан отырған киіз үйге келіп, аттарын тоқтата салып, жанындағы қылышын қынабынан суырыпты да, ашулы екпінмен Нұралы ...
Толық оқу
Сырым батыр (І нұсқа)

Сырым батыр (І нұсқа)

02.10.2023
Сырым би болып қана қоймай, батыр да болған екен. Қазіргі индер тауы мен Аюлы деген жердің ортасында «Шибұлақ» деген бұлақ бар. Сол жерде әуелде Нұралы хан мекендеген екен. Ол жер ...
Толық оқу
Жер-су атаулары

Жер-су атаулары

29.09.2023
Ақмешіт — қазіргі Қызылорда қаласының орнында болған көне бекініс орны. Ол 1817 жылы салынған. А.и. Добросмысловтың дәлелдеуі бойынша, бекіністі Қоқан ханы Омархан салдырған. Бекін...
Толық оқу
Ру атаулары

Ру атаулары

29.09.2023
Абақ — Керей руының бір тармағы. Керейдің «Төр шежіресі» керей этнонимінің Абақ (Әппақ) деген әйелімен байланыстырып, Абақ керей сол ананың ұрпағы дейді. Ел ішінде «Абақ — Үйсін Са...
Толық оқу
Жантайлақ батыр

Жантайлақ батыр

26.09.2023
Бірде Жантайлақ батыр мен Жантай батыр іргелес торғауыттан қарымта қайырып, көп жылқысын қуып әкетеді. Қайтар жолында Қалжыр өзені бойындағы тоған қазушыларға аялдайды. Қолғабыс кө...
Толық оқу
Ер Сүгір

Ер Сүгір

26.09.2023
Кезінде өз еліне бір нәрседен кінәлі болып, Найман жеріне келіп, осында сіңіп кетеді. Қалмақ шапқыншылығына қарсы батырлығымен көзге түсіп, Кокжал Барақтың серіктері қатарына қосыл...
Толық оқу
Бөлек батыр

Бөлек батыр

26.09.2023
Қазақтың «аға өлсе, іні мұра» деген дәстүрі бойынша Бөлектің анасы қайнысы Қошқарға тұрмысқа шығады. Қошқар өзі бай, өзі батыр болған. Бөлек сол кісінің тәрбиесінде өсіп, әрі сымба...
Толық оқу
Қорлыбай мен Ердес

Қорлыбай мен Ердес

19.09.2023
Бапай деген кісі отыз бес жасында жаудан өледі. Ердес, Медет, Ақтен деген үш жас бала жетім қалады. Ердес он жеті жасында батыр болып жауға аттандаы. Бұл барғаны қазақ пен қалмақты...
Толық оқу
Сәмен батыр (І нұсқа)

Сәмен батыр (І нұсқа)

19.09.2023
Сәмендер Жоңғар тауына кеткенде, үйінде әйелі екіқабат қалған екен. Арада жарты жылдан асқанда бір дәруіш Сәмеге жолығып:
Толық оқу
Сәмен батыр

Сәмен батыр

19.09.2023
Орталарында Төле би бар қазақ әскерлерінен жеңіліп, қайта топтасып, қаша шабуылдап жүрген кездердің бірінде Сәмен батыр жаман түс көріп, шошып оянады. Түсінде ботбай ауылдарын жау ...
Толық оқу

Нақыл сөздер