Абайдың Смағұл деген iнiсiне қиыр жайлап жүргенде айтқаны
- 3
- 6
Тау жебелеп жортады көк бөрілер,
О-дағы ат артына бөктерілер,
Қиыр жайлап, шет қонған ағайының,
Талай жанның көзіне жек көрінер.
Бұл бетте «Еріксіз түскен ылдидан» атты Абай Құнанбайұлы (Құнанбаев) жазған өлеңнің мәтіні толық жарияланған.
Тау жебелеп жортады көк бөрілер,
О-дағы ат артына бөктерілер,
Қиыр жайлап, шет қонған ағайының,
Талай жанның көзіне жек көрінер.
Адасқанның алды — жөн, арты — соқпақ,
Оларға жөн арамның сөзін ұқпақ.
Қас маңғаз малға бөккен кісімсініп,
Әсте жоқ кеселді істен биттей қорқпақ.
Адам — бір боқ көтерген боқтың қабы,
Боқтан сасық боласың өлсең тағы.
Мені мен сен тең бе деп мақтанасың,
Білімсіздік белгісі — ол баяғы.
Дулат
“Еріксіз түскен ылдидан” өлеңін оқып шықтым — бұл қысқа ғана жолдардан ақынның терең ойы мен өмір туралы философиялық түсінігі айқын сезіледі. Абайға тән қарапайым тілмен айтылған дана ойлар маған адам рухының күшті әрі шыдамды болуын еске салды. Өлеңде еріксіз күйзеліс пен қиналыс, сонымен бірге адамға тән үлкен арман мен өмірге деген ішкі сенім көрініс табады. Мұндай шығармаларды оқыған сайын қазақ поэзиясының мән‑мағынасына ризашылық артамын.