Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Арықтың жілігі татымас.
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Үйінде асы жоқтың
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Көңілінің қошы жоқ.
Үйінде асы жоқтың
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Түзінде досы жоқ.
Күйісің жаман болса,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Тән азады;
Көңілің жаман болса,
Жан азады.
Арықтың сорпасында
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Дәм болмайды,
Ақылсыздың сөзінде
Мән болмайды.
Мешкей қазанның астына қарамай,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Үстіне қарайды.
Еңкейген екі асайды,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Еңсесі кеткен бір асайды.
Қазан сапырғанның да буы бар.
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Қазансыз алтын ошақтан,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Қара су қайнатқан мосым артық.
Қаңыраған алтын ордадан
Қара көжеге тоятын қосым артық.
Тапқаным — тамағыма,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Жұтқаным — жұмырыма.
Көженің көнеуі болса,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Қымыздың қызуы бар.
Сүйекті алып берген
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Кісімнен көрейін бе?
Оны мүжи алмаған
Тісімнен көрейін бе?
Асы бар аяқ әдемі.
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Жайын құйрығын жеген — жатпас.
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Қарның ашса, қазан ас,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Ет болмаса, сазан ас,
Сазан тамақ емес пе,
Сазанды жұрт жемес пе!?
Салулы ауыз
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Сақтағаныңды жейді.
Асы жоқ алтын аяқтан
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Айраны бар, тостақ артық.
Талдырмаш таза айғырдан
Жүк көтергіш қоспақ артық.
Сүйген құда,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Сүрінен сақтар.
Үркер туса сорпа да ас.
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Жылқының етін жесең,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Тісіңе кіреді,
Жемесең түсіңе кіреді.
Аз қайғыны ас басады,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ, дос
Көп қайғыны дос босады.
Өле жегенше,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Ағайынмен бөле же.
Қыдырып жеген жанбастан,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Шақырулы жеген жауырын артық.
Сиырыңды сырттатпай:
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Сауып ішсең мың күндік,
Сойып жесең бір күндік.
Қазаны басқаның
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Қайғысы басқа.
Аш ауыл
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Айранды бұрын ішеді.
Тас,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Тасты жібітетін ас.
Аштық ас талғатпайды,
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Ашықтық жас талғатпайды.
Жұтаған шүкірге тоймайды.
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Айға жетпес асыңды
Ілмектер: ас, тағам, тамақ
Ауылдастан аяма!
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі