Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Нар мінезді жігітке
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, мінез, жігіт
Нарға мінсе, жарасар.
Сырын білмес адамға
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, сыр, адам
Сырыңды айтпа.
Сырын білмес атанға
Жүгіңді артпа.
Інген ыңырсыса,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Бота боздайды.
Ауыл-аймағыңмен,
Ілмектер: ауыл, жан-жануар, төрт түлік мал
Бота-тайлағыңмен.
Милауға сөз ұқтырудан
Ілмектер: сөз, ұқтыру, ақымақ
Бураны кезіктіру оңай.
Ауыр жол— атаңды сынайды,
Ілмектер: адам, сынақ, іс, жол, ата
Ауыр іс — адамды сынайды.
Төрт түліктің төресін
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Түйе дейді.
Өлген түйенің басымен
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, келін
Тірі келінді қорқытпа.
Жол үлкендікі,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жүк түйенікі.
Өлім байдың малын шашады, жоқтың көтін ашады
Ілмектер: өлім, дүние
Алтын артқан атанның да
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Алдында есек, артында ит жүреді.
Маң-маң басқан, маң басқан,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Шудаларын шаң басқан,
Төрт аяғын тең басқан —
Түйе деген жануар.
Кірекештің түйесі
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жүгіменен жайылар.
Түйелі бай — киелі бай,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, бай
Қойлы бай — қорлы бай.
Жылқылы бай — сылдыр бай,
Сиырлы бай — сылбыр бай,
Ешкілі бай — есепті бай.
Келеге түспес бура,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Керенау тартады.
Үйірге түспес айғыр,
Саяққа тартады.
Түйенің терісі де есекке жүк.
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Түйе жұлғанын білмейді,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жұтқанын біледі.
Тұз десе түйеде тағат жоқ,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, қыз, төркін
Төркін десе қызда тағат жоқ.
Бағы тайған адамды
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, адам, бақ
Түйе үстінен ит қабар.
Күркіреген бураны келеде көр,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Азынаған айғырды үйірде көр.
Бойың қысқа болса,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Түйеге мін,
Бойың ұзын болса,
Есекке мін.
Аталы сөз атан түйеге татиды.
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Артында бар — оңалар,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Арық түйе — қоңалар.
Құнажын көзін сүзбесе,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Буыршын бұйдасын үзбейді.
Түйенің не де болса түйе аты бар,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Сондықтан ботаның да ұяты бар.
Жаман түйе жабуын жер,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жазының қабуын жер.
Жүк ауыры нарды сынайды,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жол ауыры ерді сынайды.
Жүк ауырын нар көтереді,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Сөз ауырын ер көтереді.
Түйе ботасымен жарасты,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Тамақ батасымен жарасты.
Ботасыз інген боздаса,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Баласы өлген ананың
Қайғы шерін қозғайды.
- Тест
- Азамат Төре
- Азамат Төре
- Стив Джобс
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі