Киноның адам өміріндегі рөлі

    Кино – адамзат мәдениетіндегі ең ықпалды өнер түрлерінің бірі. Ол тек көңіл көтерудің құралы ғана емес, сонымен қатар ой салатын, тәрбиелейтін, қоғамға әсер ететін маңызды мәдени құбылыс. Кино арқылы адам өзіне таныс емес әлемді көріп, түрлі тағдырлармен, көзқарастармен және өмірлік жағдайлармен танысады. Кино өнері XIX ғасырдың соңында пайда болды. Тарихта киноның бастауын 1895 жылмен байланыстырады. Дәл осы жылы француз өнертапқыштары Луи мен Огюст Люмьерлер көпшілікке алғашқы фильм көрсетілімін ұсынды. Бұл оқиға кино өнерінің ресми басталуы ретінде қабылданады. Алғашқы фильмдер дыбыссыз, қысқа әрі қарапайым болғанымен, сол кезеңнің өзінде көрермен үшін үлкен жаңалыққа айналды. Кейін кино біртіндеп дамып, дыбысты, түрлі түсті және жанрлық тұрғыдан бай өнер саласына айналды. 

Бүгінде кино адамның күнделікті өмірінің бір бөлігіне айналды. Қазір адамдар фильмді тек кинотеатрдан ғана емес, телефон, теледидар, планшет және түрлі платформалар арқылы да көре алады. Бұл киноның қолжетімділігін арттырып, оның қоғамдағы ықпалын күшейтті. Қазіргі таңда көрермен өз талғамына қарай драма, комедия, тарихи фильм, фантастика, анимация немесе деректі киноны таңдай алады. Киноның адам өміріндегі рөлі өте ауқымды. Ең алдымен, ол адамға эмоциялық әсер береді. Кейбір фильмдер шабыттандырады, үміт сыйлайды, мейірімділікке баулиды немесе қиын сәтте рухани демеу бола алады. Көп адам кино көру арқылы күнделікті күйбең тіршіліктен уақытша алыстап, ой сергітеді. Әсіресе мазмұнды фильмдер адамды ойлануға, өз өміріне басқаша қарауға итермелейді.

Сонымен қатар киноның тәрбиелік және танымдық маңызы зор. Тарихи фильмдер өткен дәуірлерді танытса, өмірбаяндық туындылар танымал тұлғалардың тағдырын көрсетеді. Әлеуметтік тақырыптағы фильмдер қоғамдағы өзекті мәселелерді көтеріп, көрерменнің көзқарасын кеңейтеді. Кейде бір фильмнің өзі адамның белгілі бір мамандыққа қызығушылығын оятып, болашақ таңдауына әсер етуі мүмкін. 

Киноның тағы бір ерекшелігі – оның адам психологиясына ықпалы. Кейбір фильмдер адамның ішкі жан дүниесін қозғап, сезіміне әсер етеді. Көрермен кейіпкердің орнына өзін қойып, қуанышын да, қайғысын да бірге сезінеді. Бұл құбылыс адамның жанашырлық, түсіністік, мейірім сияқты қасиеттерін дамытуға ықпал етеді.

Зерттеулер экрандағы контенттің жастарға әсері контенттің өзіне және оны қалай қабылдайтынына байланысты екенін көрсетеді: зиянды немесе қысым тудыратын мазмұн теріс әсер етуі мүмкін, ал пайдалы, қолдаушы және мазмұнды материалдар керісінше оң ықпал береді. Яғни мәселе тек экран алдында қанша уақыт отыруда емес, не көріп жүргенінде. Сапалы кино адамға тек әсер етіп қана қоймай, оның талғамын қалыптастырады, дүниетанымын кеңейтеді және рухани дамуына ықпал етеді. Сондықтан кино – бос уақытты өткізу тәсілі ғана емес, адам өміріне ой, сезім және бағыт бере алатын қуатты өнер.

«Journiverse» білім беру орталығының оқушысы: Камалова Венера