Қазақша есімдер және олардың мағынасы
Бұл бөлімде қазақша есімдердің толық тізімі алфавит бойынша берілген. Мұнда ұл және қыз есімдері, адам аттары және олардың мағынасы ұсынылған.
Бектұр
бұл есім бала өмірлі, тұрақты болсын деген тілекпен қойылған. Түрі — Түрбек. Еркелетіп айтылатын түрі — Бекен.
Бектұрған
бала өмірде ұзақ өмір сүрсін, тұрақтап қалсын деген мағынаны білдіреді. Түрі — Тұрғанбек.
Бектұрсын
бұл есім де баланың жасы ұзақ болсын, көп жасасын деген тілекпен қойылған.
Белберді
бел + берді, өмірге таяныш, сүйеніш берді, ер бала берді деген мәндегі есім.
Белгібай
белгі - көне түркі тілінде дана, данышпан деген сөз. Синонимдері — Нысанбай, Нышанбай.
Бердияр
қазақ тілінен алынған берді + иран тілінен алынған яр — дос, яғни дос берді деген мағынаны білдіреді.
Бердінияз
қазақ тілінен алынған берді + иран тілінен алынған нияз — өтініш, сый. Сұрап алған бала. Қыскартып айтылатын түрі — Бернияз.
Беркін
берік, мықты бол сөзінін қысқаша тұлғасы. Біріккен тұлғалы есім — Беркінбай.
Берқайыр
қазақ тілінен алынған бер + араб тілінен алынған хайр - жақсы, қайырымды, тамаша. Бала мейірімді, қайырымды болсын деген тілекпен қойылған.
Бернар
бер + нар - күшті, мықты. Бала күшті, мықты болсын деген тілекпен қойылса керек.
Бесбай
балаға Үшбай, Бесбай, Жетібай, Тоғызбай деп есім беру белгілі бір ырыммен байланысты болған.
Биахмет
қазақ тілінен алынған би - әкім + араб тілінен алынған ахмет — мақтаулы, мақтауға лайық.
Бибіжамал
Парсы тілінен — көркем, сұлу қыз, әйел. Қысқарған түрі - Бижамал.
Бибісара
Парсы тілінен алынған бибі — әйел, сара — таза, яғни, таза, адал әйел.
Биржан
атақты біржан салдың құрметіне жиі қойылатын есім. мағынасы — жалғыз, жалқы туған адам.
Бозай
тіліміздегі боз — көп мағыналы сөз: ақшыл-сарғылт, ашық-қылан түс; құрғақ сор жер; ауыспалы мағына жас өспірім боз бала; жаңа (боз үй, боз киіз). Баланы айға балау негізінде қойылса керек.
Боздақ
жас жігіт, бозбала. Түрлері — Бозжан, Бозжігіт. Еркелете қысқартып айту түрі — Бозтай.
Болат
иран тілінен алынған пулад — құрыш. Біріккен тұлғалы есімдер — Болатжан, Болатбек, Болатқан, Болаттай, Жанболат, Бекболат, Тасболат, т. б.
Болатбек
иран тілінен алынған пулад — құрыш + бек. Болаттай мықты, берік болсын деп қойылған есім.
Болған
кемеліне келіп толған, жетілген, кенелген деген мағынаны білдіретін есім.
Болғанбай
кемеліне келіп, толып жетілген, кенелген бай адам деген мағыналы есім.
Боранғазы
ызғарлы, қаһарлы жауынгер, әскер деген мағынаны білдіретін есім.
Борібай
бала бөрі сияқты еш нәрседен жалтармайтын батыл, азулы, күшті бөлсын деп қойылған есім. Түрі - Қасқырбай.
Ботабай
бала ботаға бай болсын деген тілекпен қойылған есім. Еркелете кысқартып айту тұлғалары — Ботай, Ботан, Боташ.
Бөлебай
туыстық атаумен байланысты қойылған есім, шешелері туыс балалар бөле болады.
Бөпетай
иран тілінен алынған бәбек, бөбек — жас бала, сәби. Еркелете қысқартып айту тұлғасы Бөпей.
Бура
бұл есім бала күшті, мықты болсын деген тілекпен қойылса керек. Біріккен тұлғалы есімдер: — Бурабай, Бурақан.
Бүркіт
бүркіт сияқты алғыр, қыран, мықты болсын деген тілекпен қойылған есім. Біріккен тұлғалы есімдер — Бүркітбай, Бүркітбек.
Бұлқыш
есімнің түбірі бұлқы-жұлқы, жұлқып тарт — ш есім қосымшасы. Қайратты, жігерлі, пысық, еті тірі.
Бұхара
араб тілінен алынған бухара — қара халық, Өзбекстандағы әйгілі қала аты, содан қойылған есім. Біріккен тұлғалы есім — Бұхарбай.
Гайни, гайния
араб тілінен алынған эйнь - кез, ең маңызды, аса елеулі.
Гауһар
Парсы тілінен алынған гауһар — қымбат бағалы тас, маржан, інжу. Түрі - Жаухар.
Гүлайым
Гүлайым — иран-парсы тілінен енген, «гүлдей сұлу», «менің гүлім» және «айым» (ай тәрізді көркем) деген мағыналарды білдіретін әдемі қыз есімі. Бұл есім нәзіктікті, гүлдей құлпырған әсемдікті және айдай сұлулықты сипаттайды, көбіне қыз баланың сұлу әрі нәзік болып өсуіне тілек ретінде қойылады. Есімнің толық мағынасына тоқталсақ: Гүл — нәзіктік, әсемдік, жас өмір символы. Айым — айым, айымдай, сұлуым деген мағына береді. Жалпы алғанда: гүлдей құлпырған сұлу, айдай ару дегенді білдіреді.
Гүлбараш
иран тілінен алынған гүлбара — сұлу, көркем, яғни гүлдей сұлу, әдемі, көркем. Түрі — Гүлбаршын.
Гүлболсын
тәжік тілінен алынған гүл + қазақ сөзі болсын, яғни гүлдей жайнасын, гүл сияқты әдемі, көркем болсын деп қойылған есім.
Гүлжамал
араб тілінен алынған жамал — сұлулық, көркемдік. Яғни, гүлдей сұлу, нұрлы, әдемі. Түрлері - Гүлжан, Гүлжанат, Өзгеріскен түрі — Күлжанат.
Гүлжәмила
иран және араб тілдерінен алынған жәмила - көркем, әдемі. Гүл сияқты көркем, ажары гүлдей.
Гүлжеңіс
жеңістің гүлі. Ұлы Отан соғысының жеңісі күні туған қыз балаға осындай есім қойылған. Синонимі — Жеңісгүл.
Жиі қойылатын сұрақтар
Қазақша есімдерді қайдан табуға болады?
Бұл бетте толық тізім берілген.
Есімдердің мағынасы бар ма?
Иә, барлық есімдердің мағынасы көрсетілген.
- Редьярд Киплинг
- Азамат Төре
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі