"Мәшһүр" атты қалай алғандығы туралы
- 1
- 1
Алланың бiз сыйындық панасына,
Баянтау бара қалсаң қаласына.
Сәлемдi жолыққаның көп айтыңыз:
Мәшһүрдiң кәрiп (ғарыб) болған анасына!
Жүйрік ат, көңіл ашар қыран, тазы – Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы
Бұл бетте «Жүйрік ат, көңіл ашар қыран, тазы» атты Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы жазған өлеңнің мәтіні толық жарияланған.
Жүйрік ат, көңіл ашар қыран, тазы,
Жігітті жібермейді малдың азы.
Әркім-ақ жамандыққа көңіл берді,
Тыятын болмаған соң мықты қазы.
Сөзі бар замандастың терісқақпай,
Жарассашы бір-біріне айтқан назы,
Тұйғынға күшігендер ауыз салып,
Жем болды қарға, ұзаққа қоңыр қазы.
Басшымыз ел пайдасын сөйлемейді,
Білгіштер бұл жұмысқа емес разы.
Көптен-көп іздегені бүліншілік,
Қанша айтып таусылмайды еш аразы.
Әлі жоқ аңқылдама түсер жарға,
Айтпаса, қайдан білсін, ел сабазы.
Әлі жүр біздің қазақ надандықта,
Қор болып сол себептен өнерпазы.
Жігітті жібермейді малдың азы.
Әркім-ақ жамандыққа көңіл берді,
Тыятын болмаған соң мықты қазы.
Сөзі бар замандастың терісқақпай,
Жарассашы бір-біріне айтқан назы,
Тұйғынға күшігендер ауыз салып,
Жем болды қарға, ұзаққа қоңыр қазы.
Басшымыз ел пайдасын сөйлемейді,
Білгіштер бұл жұмысқа емес разы.
Көптен-көп іздегені бүліншілік,
Қанша айтып таусылмайды еш аразы.
Әлі жоқ аңқылдама түсер жарға,
Айтпаса, қайдан білсін, ел сабазы.
Әлі жүр біздің қазақ надандықта,
Қор болып сол себептен өнерпазы.
Раушан
Мәшһүр Жүсіп Көпейұлының «Жүйрік ат, көңіл ашар қыран, тазы» өлеңі – қазақ әдебиетіндегі қоғамдық сынның классикасы. Жүйрік ат, қыран құс, тазы ит сияқты күшті нәрселердің де жігітті малдың азына тоқтата алмайтынын айтып, адамның жамандыққа берілуін, басшылардың ел пайдасын ойламауын, надандықтың өнерпаздарды қор ететінін ашық сынаған. «Басшымыз ел пайдасын сөйлемейді, Білгіштер бұл жұмысқа емес разы» деген жолдар әлі күнге өзекті. Мәшһүр Жүсіп өлеңдері, қазақ поэзиясының қоғамдық сын өлеңдері іздегендерге осыны оқуды ұсынамын! Bilim-all сайтында осындай құнды өлеңдерді жинап бергендеріңіз үшін алғыс.