Кісілік пен кішілік
Бұл бетте «Кісілік пен кішілік» атты Ахат Кендебай жазған өлеңнің мәтіні толық жарияланған.
(баллада)
І
Өткен ғасыр.
Алпысыншы жылдары,
Қайтқан кезде қуғын-сүргін ызғары.
Бұйырыпты Жазушылар үйінің,
Әкім аға – Таразиге тұз-дәмі.
Албырт сезім бойын билеп толғаған,
Жас дарынды отыз жасқа толмаған.
Жазушылар одағының басшысы –
Мүсірепов көмекшіге таңдаған.
Сол жылдары Ғабеңе бір көрікті,
Сүлік қара «ЗИМ» көлігін бөліпті.
Бір міну боп көмекшінің арманы,
Үміттенді, қиялдады, желікті...
Күн мен айдың сырғып өтті талайы,
Амал қанша...Келмесе бір орайы.
Жас жігіттің төзіміне сын болып,
Мүмкіндіктің ашылмады сарайы.
– «Жұмыстан соң бару керек қонаққа,
Гүлдің шоғын әкеліп қой Одаққа».
Деген күні жиі соғып жүрегі,
Мінетіндей сәтті күтті пыраққа.
– «Сағат тілі қалғандай-ақ жылжымай,
Уақыт неге өтпей қойды,
О, құдай?!
Мені алып барар ма екен бастығым,
Кешке қарай танытады не сыңай?..»
Тағат таусып,
Сағат беске ілікті,
Кеттік,- сөзі жойған еді күдікті.
Бірақ, әттең...
Жолсерігін үйіне,
Қайтарғаны үзіп кетті үмітті.
Троллейбустан трамвайға ауысып,
Көкейінде көп сұрақтар жарысып,
Тастақ жаққа бара жатты ілесіп,
Ұяң жігіт өз ойымен алысып.
– «Маңдай алды классигі қазақтың,
Жолын неге таңдап алды азаптың?..
Тосып тұрған мәшинені мінбестен,
Көздің жауын алып болған ұзақ күн».
ІІ
Жатаған үй, іргетасы мүжілген,
Терезесі көрінбейді жүзімнен.
Тіршіліктен хабар беріп тұрғандай,
Ауладағы раушан гүлдер тізілген.
Тоқылдатып кіре беріс қақпаны,
Қос жазушы алдына кеп тоқтады.
Егесі кеп әрең басты жекіріп,
Айбат шегіп шәуілдеген қасқаны.
Әжімменен шимайланған маңдайы,
Зейнеткердің белгілі ғой жағдайы.
Гүл ұсынып, тілек тілеп, құттықтап
Қонақтары шампан атты арнайы.
Өткен-кеткен сұрыпталып, теріліп
Әңгімеге арнау болды өріліп.
Қаймақ қатқан күрең шайды сораптап,
Біраз уақыт шер тарқатты беріліп.
Ғабең қалта сағатына қарады,
Тарақ алып, еппен шашын тарады.
– «Көлік жүріп тұрған кезде қайтайық,
Сағат тілі оннан өтіп барады».
ІІІ
Аялдама.Сиреп қалған трамвай,
Суық ойлар сумаңдайды жыландай.
Күдер үзіп отырғанда жабырқап,
Бір бос такси тоқтай қалды сұранбай.
Жайғасқан соң жанға жайлы көлікке,
Ағытылды жиырылған серіппе:
– Не себептен рұқсатты бердіңіз,
Ғабит аға, жүргізуші Берікке?..
– Әкім, қалқам, таудай еңсең жығылып,
Байқап келем, келе жатсың сығылып.
Қарапайым зейнеткерге, ойланшы,
Жараса ма, көрсеткенім ірілік?..
Әлі талай тұлпарларға мінерсің,
Кісіліктің хал-қадірін білерсің.
Қазір мені түсіне алмай отырсаң,
Түсінгенде езу тартып күлерсің.
- Азамат Төре
- Азамат Төре
- Али Акбар Деһхода
- Али Акбар Деһхода
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі