Абайдың Смағұл деген iнiсiне қиыр жайлап жүргенде айтқаны
- 3
- 6
Тау жебелеп жортады көк бөрілер,
О-дағы ат артына бөктерілер,
Қиыр жайлап, шет қонған ағайының,
Талай жанның көзіне жек көрінер.
Жас өспірім замандас қапа қылды
Бұл бетте «Жас өспірім замандас қапа қылды» атты Абай Құнанбайұлы жазған өлеңнің мәтіні толық жарияланған.
Жас өспірім замандас қапа қылды,
Сабыр, ар жоқ, аял жоқ, ілді-жұлды,
Тұрлау қылып еш нәрсе басқара алмай,
Сенімі жоқ серменде өңкей жынды.
Жамандық, жақсылық пен — оған бір бәс,
Дін ісін, Құдай ісін айыра алмас.
Арын сатып, ант ұрып іздегені —
Бір семіз ат, аяғы бір табақ ас.
Тұрлаусыздың қолынан не келеді,
Ынтасыз қайтіп өнер үйренеді?
Еңбегі жоқ, еппенен мал табам деп,
Сендіре алмай, сене алмай, сенделеді.
Онда оны алдайды, мұнда мұны,
Жанын берсе, табылмас сөздің шыны.
Алты жақсы жүз жылқы болған басы
Бір семіз ат болады оның құны.
Сабыр, ар жоқ, аял жоқ, ілді-жұлды,
Тұрлау қылып еш нәрсе басқара алмай,
Сенімі жоқ серменде өңкей жынды.
Жамандық, жақсылық пен — оған бір бәс,
Дін ісін, Құдай ісін айыра алмас.
Арын сатып, ант ұрып іздегені —
Бір семіз ат, аяғы бір табақ ас.
Тұрлаусыздың қолынан не келеді,
Ынтасыз қайтіп өнер үйренеді?
Еңбегі жоқ, еппенен мал табам деп,
Сендіре алмай, сене алмай, сенделеді.
Онда оны алдайды, мұнда мұны,
Жанын берсе, табылмас сөздің шыны.
Алты жақсы жүз жылқы болған басы
Бір семіз ат болады оның құны.
Жақсы әсер алдым
Өте қызықты өлең
Мен оны жарыста айтқам
Бірақ мен не туралы айтылғанын білмемін
“Жас өспірім замандас қапа қылды” атты өлеңді оқып шықтым — бұл шығарма маған жастардың қазіргі қоғамдағы күйі мен адами қасиеттердің маңызын әрқашан бағалау керектігін ойлатты. Абай жас буынның сабырлы, арлы, еңбекқор болуына шақырып, тұрлаусыз тірліктен аулақ бол деп терең ойларымен бөліседі. Өлеңде жас өспірімнің дұрыс жол таңдамағандағы күнделікті қателіктері мен сенімсіздігі бейнеленген — бұл бүгінгі күнде де өзекті мәселе секілді көрінді маған. Осындай классикалық поэзия жүректі ойландырып, адамдық асыл қасиеттерге қайта назар аударуға итермелейді — рахмет!