Өлеңдер жинағы - 521 бет

Аза

Абдрахман Асылбек

Ертеректе көне Мысыр елінде
Салтанаттап, байлар өлсе ардақты,
Жылайтұғын жоқтаушылар жалдапты.
Атақты бір сондай қаза кезінде –

Толық оқу

Бала мен құрт

Абдрахман Асылбек

Сатқындықпен іздеме сен бағыңды,
Ондайлардың жүзі жарқын болмайды.
Айла-амалмен тойдырғанмен қарынды,
Түбі ойран – опасыздар оңбайды.

Толық оқу

Масақ

Абдрахман Асылбек

Егістікте еркін өскен бір Масақ
Шыны астында тұрған гүлді аңғарды.
Әрі жылы, әрі жарық үй жасап,
Аялаған адамдарға таңданды.

Толық оқу

Тордағы аю

Абдрахман Асылбек

Қорбаңбай
Торға түсті – сор қандай!
Ажалменен алыстан қылжаңдасаң қылжаңда,
Қорқынышты ол қасыңа кеп тұрғанда.

Толық оқу

Қойлар мен иттер

Абдрахман Асылбек

Әйтеуір бір отарда
Қасқыр жөнсіз салмасын деп ойранды,
Қорадағы қорғасын деп Қойларды,
Иттің санын арттырды тез қатарда.

Толық оқу

Түлкі мен жүзім

Абдрахман Асылбек

Кірді аш Түлкі жүзімдіктің ішіне,
Тұрды жеміс алауланып, мөлдіреп.
Қу сұмпайы көзін сүзе төнді кеп,
Қандай тәтті, жақұттай-ау түсі де!

Толық оқу

Шаруа мен жылан

Абдрахман Асылбек

Шаруаға жақын келіп Жылан бір,
Былай деді: «Көршім, тату тұрайық!
Енді менен сескенуің шын айып;
Көрмеймісің, еш түрім жоқ күмәнді,

Толық оқу

Малшы мен теңіз

Абдрахман Асылбек

Малшы тұрды мекен етіп жағаны,
Өзіне сай шағын еді лашығы.
Аздаған мал – бар байлығы, асылы,
Соны жайлап бағады.

Толық оқу

Құмырсқа

Абдрахман Асылбек

Бір Құмырсқа күшті бопты ересен,
Өмір сүрген өте ерте заманда.
Тіпті бар ғой (тарихшы айтқан не десең)
Қос арпаны көтере алған табанда!

Толық оқу

Ара мен шыбындар

Абдрахман Асылбек

Екі Шыбын қамданды ұшуға алыс елдерге,
Бірге ұш деп Араны да шақырды.
Тоты олрға сол жерде
Сырттай мақтап жырақты, бастарын да қатырды.

Толық оқу

Қасқыр мен тырна

Абдрахман Асылбек

Ел біледі сұм Қасқырдың аранын:
Сүйек пе, ет пе жегені,
Талғамайды тамағын.
Бірақ-тағы бәле қайдан демегін,

Толық оқу

Есек пен мұжық

Абдрахман Асылбек

Мұжық жазда егінге
Бір Есекті жалдады.
Жолатпау ғой құс біткенді тегінде,
Ұқты Есек істер ісін алдағы:

Толық оқу

Теңізші мен теңіз

Абдрахман Асылбек

Толқынменен құм жағаға шығып қап,
Қалжыраған Теңізші кетті ұзақ ұйқыға.
Ояна сап, Теңізге тиісті ол құйтыға:
«Сенсің, – деді, – бүлік нақ!

Толық оқу

Бала мен жылан

Абдрахман Асылбек

Жылан балық аулап жүріп бала бір,
Зәресі ұшты ұстап алып Жыланды,
Боп-боз болып түрі де тез қуарды.
Жылан сонда оған жайлап қарады:

Толық оқу

Аңшы

Абдрахман Асылбек

Айта салар кей адам үлгерем деп бәріне.
Тек, мынаны мойындаған жөн болар:
Барып тұрған жалқау жаның сол болар
Ұйықтап жүрген әлі де.

Толық оқу

Апеллес пен қодық

Абдрахман Асылбек

Өзін-өзі сүйер болса кім қатты,
Өзгелерге күлкі болар тым қатты:
Ол көбіне мақтанады зорлыға,
Ұялудың орнына.

Толық оқу

Алкид

Абдрахман Асылбек

Алкаменнің ұлы Алкид
Ер жүректі жігіт еді шат өңді.
Тау ішінде келе жатып бірде Алкид
Жолмен қауіп-қатерлі,

Толық оқу

Екі бөшке

Абдрахман Асылбек

Екі Бөшке келеді: бірінің бар шарабы,
Бірінде
Түгі жоқ түбінде.
Біріншісі домалады шамалы

Толық оқу

Сараң мен тауық

Абдрахман Асылбек

Қолда барын жоғалтар тойымы жоқ сараңдар;
Уақыт аз іздестіріп алаңдар,
Сенем оған – көп қой олар қатарда,
Әуре болып жатам ба,

Толық оқу

Тарақ

Абдрахман Асылбек

Баласының шашы үшін анасы
Сатып алды Тарақты.
Қолынан еш тастамастан баласы,
Ойыншық қып үйренді алғаш сабақты:

Толық оқу

Көкек мен көгершін

Абдрахман Асылбек

Дауысында Көкектің бір мұң жатты.
«Неге сонша мұңлысың? –
Деп Көгершін жылы ғана үн қатты. –
Әлде ұмытқан бұл жақты

Толық оқу

Қасқыр мен қойшылар

Абдрахман Асылбек

Тақап Қасқыр Қойшы үйіне – қақпаға,
Сығалады сақтана.
Таңдап алып қойдың нағыз алыбын,
Біраз Қойшы жатыр екен бөлектеп,

Толық оқу

Қызыр қонақта

Абдрахман Асылбек

Қызырды біз айыптауға дайынбыз:
Кімнің төмен дәрежесі, кім кедей,
Өте алмайды оны сөкпей, тілдемей,
Түптеп келсек, кінәліміз дәйім біз.

Толық оқу

Жала

Абдрахман Асылбек

Бір нәрсені бүлдіре сап дәйім біз,
Біреулерді кінәлауға дайынбыз.
Көбіне айта саламыз:
«Әйтпегенде, бұл ой маған келер ме?»

Толық оқу

Түлкі – құрылысшы

Абдрахман Асылбек

Бір Арыстан тауықтарды ұнатты;
Кемшілігі болды оның бір ғана:
Ғажап емес бұл жаңа!
Тауығында қора жоқ-тын тұрақты.

Толық оқу

Бақа мен құдай

Абдрахман Асылбек

Тұратұғын батпақты бір бөктерде
Бақа ауысып көктемде,
Таудың үстін таңдады.
Тауып онда алаңқайды құрақты,

Толық оқу

Қызыр мен кедей

Абдрахман Асылбек

Ескі дорба асынып,
Кедей сорлы кезді ауыл, үйіңді.
Тағдырына шағынып та ашынып,
Жиі-жиі күйінді.

Толық оқу

Өсекші мен жылан

Абдрахман Асылбек

Жындар мүлдем білмейді деп шындықты,
Бостан-босқа айтып жүр ел сұмдықты,
Расында олай емес бұл тіпті:
Бір мысалды келтірейін, дәл ұққын,

Толық оқу

Бұлт

Абдрахман Асылбек

Күн шыжғырған кең даладан тандырдай
Жөңкіле кеп ауды Бұлт.
Еш болмаса бір тамшы да тамдырмай,
Көк теңізге бара сала жауды Бұлт.

Толық оқу

Кездейсоқ жағдайдағы піл

Абдрахман Асылбек

Арыстанға кездейсоқ барыпты Піл жай ғана,
Бұл туралы әңгіме өріп айнала,
Өзінше әркім шешіп жатты жұмбақты:
Барды екен Піл не үшін?

Толық оқу

Құлмақ

Абдрахман Асылбек

Құлмақ келіп егінге,
Қадап қойған қу таяққа шырмалды;
Жақынырақ бір жас емен тұрған-ды.
«Бұл кемтардан не пайда бар өмірге?

Толық оқу

Арыстан мен түлкі

Абдрахман Асылбек

Түлкі бұрын Арыстанды көрмеген,
Көргенде алғаш аз-ақ қана өлмеген.
Кейінірек жанап барып жақындау,
Болып алды бұрынғыдан батылдау.

Толық оқу

Құяң мен өрмекші

Абдрахман Асылбек

Өрмекші мен Құяңды Тамұқ өзі жаратқан:
Деген кепті Лафонтен ғой таратқан.
Мен одан соң қайтем артық сөз қылып,
Өтірік пе, қаншалықты шындығы,

Толық оқу

Ит, адам, мысық және қыран

Абдрахман Асылбек

Ит пен Адам, Мысық, Қыран қосылып,
Ақыреттік дос болмақ боп келісті,
Шеттерінен серттерін де берісті,
Тамақты да ішті бірге отырып.

Толық оқу

Арыстан мен қасқыр

Абдрахман Асылбек

Қозыны жеп жатты Арыстан таңғы асқа:
Күшік көзін алмастан,
Жүрді-дағы орындықты жағалап,
Бір тістем ет жұлып алды шамалап.

Толық оқу

Шаруа мен балта

Абдрахман Асылбек

Ұста бірде Балтасына жекірді,
Ашуланды болмаған соң өтімді:
Өзі әр нәрсе шабады,
Балтаға айып тағады:

Толық оқу

Көлеңке мен адам

Абдрахман Асылбек

Ұстаймын деп болды әуре Көлеңкені бір Есер:
Қашып берді Көлеңке, қуып еді ол ілесе,
Көлеңке де жүгірді, жүгіргенде ол тіресе.
Қосқанда Есер екпінді, ол да зырлай жөнеді,

Толық оқу

Сері

Абдрахман Асылбек

Ертеректе Сері бір
Ерлік жасап құру үшін бір дәурен,
Қамданыпты желігіп,
Соғыспақ боп елестермен, жындармен.

Толық оқу

Шаруа мен ажал

Абдрахман Асылбек

Қыстың күні шөп арқалап иіле,
Шаршаған шал мұқтаждықтан, еңбектен,
Әрең жүріп келе жатты үйіне,
Аһ-уһлеп тұла бойдан тер кеткен.

Толық оқу

Маса мен малшы

Абдрахман Асылбек

Ұйқтап жатты Малшы сеніп төбетке;
Бұта ішінен жылан шығып кенеттен,
Соған қарай бет бұрды;
Өлер еді Малшыға ол төксе уды.

Толық оқу