Абылай хан — материалдар жинағы – 2-бет

Абылайдың өз түсін жоруы

17.05.2023

Абылай үйінде ме, не жорықта ма, әйтеуір бір түс көріпті (әркім әр түрлі айтады).

Толық оқу

Абылайдың бір жорығы (ІІІ нұсқа)

15.05.2023

Қарақалмақ Қатысыбанның ханы Абылайға елші жіберген екен:

Толық оқу

Абылайдың бір жорығы (ІІ нұсқа)

15.05.2023

Абылай хан қарақалмақ Қатысыбанға қол жиып, шеру тартып барғанда, Абылайға кісі салды дейді:

Толық оқу

Жәнібек батырдың түсін Абылайдың жоруы (І нұсқа)

11.05.2023

Абылай хан Қарақалмақ Қатысыбанға қол жиып, шеру тартып барғанда, қалмақтың ханы Абылайға кісі салды дейді:

Толық оқу

Абылайдың соңына ерген батырларын сынауы (ІІІ нұсқа)

11.05.2023

Абылай хан болып тұрғанда бірнеше батырларымен жолға шығыпты. Соның ішінде Абылаймен тетелес ораздың немересі Сапақ бірге шығыпты (Ораздан — Қожагелді, Қожагелдіден — Сапақ).

Толық оқу

Балтакерей Тұрсынбай батыр (ІІ нұсқа)

11.05.2023

Абылай хан бір жорыққа аттанғанында, құс ұшпас, құла дүз (иүз) Бетпақтың сары даласында бір қаракөк кез болды. Және:

Толық оқу

Абылай хан мен Тұрсынбай батыр (І нұсқа)

07.05.2023

Абылай хан және бір жорыққа аттанғанда, құс ұшпас, құлан жортпас Бетпақтың Сары даласында бір қара ала атты кез болды дейді.

Толық оқу

Абылайдың «Қанды қарағай қан болды, жол болды» деп ат беруі

07.05.2023

Ақмола, Атбасар, Көкшетаудың орталығында кең байтақ жатқан дала мен «Қанды қарағай» деген бұрын атығай, қарауыл, қаржас, алтайдың жайлаулары болып еді.

Толық оқу

Абылайдың қырғыз, өзбекке жорығы (ІІ нұсқа)

07.05.2023

Абылай хан заманында қырғыз Садырбала деген шығып, ақ қалпақты қырғызды аузына түгел қаратып тұрған күнінде мақтанып сөйлеген екен:

Толық оқу

Орысты шаппақ болғанда Бұхар жыраудың өлеңмен тоқтау салуы

07.05.2023

Қаржас Қалқаман батырдың баласы Бұқар жырау деген қария болған екен. Заманындағы сыншылар ол кісіні «көмекей әулие» дейді екен. Көмекейі бүлкілдеп сөйлейді де отырады екен. Қара сө...

Толық оқу

Абылай ханмен соңғы кездесу

05.05.2023

Жалайыр елінің бір топ игі жақсылары ел арасындағы бір даулы істі бітіріп, үйлеріне қайтып келе жатып, бір байдың ауылына қонған екен. олардың ішінде Жылкелдіұлы Ескелді де болыпты...

Толық оқу

Ескелдінің елшілікке баруы (Абылай ханның Ескелдіні алдыруы)

05.05.2023

«Ақтабан шұбырынды, алқакөл сұлама» Абылайдың жас шағында басталған. Абылай Уәлиұлы 1750 жылы орта жүзге хан болған. Оны хан етіп көтерушілердің ішінде: Жүзәли, Қараша, Әбілқайыр, ...

Толық оқу

Абылайдың іздеттіруі

04.05.2023

Абылай да Ескелдіні ес тұтқан. Бірде қалмақ басқыншылары жауынгерлерінің жойқындығын, дүбірлі екендігін сезген Абылай сарбаздарына:

Толық оқу

Емеуір (Абылай ханмен ишараттасуы)

04.05.2023

Абылай (Әбілмансұр) жас кезінде Төле бидің түйелерін бағып жүреді. Бірде ол қазақ батырларының қару-жарақтарын асынып, аттанып бара жатқандарын көреді дағы, құстай ұшып Төле биге к...

Толық оқу

Абылай хан

21.09.2021

Абылай хан, Әбілмансұр — Ұлы мемлекет қайраткері, қолбасшы және дипломат. Ол 1711 жылы (орыс деректерінде 1713) өмірге келген. Арғы тегі — Жошы хан, бергі бабалары Қазақ ордасының ...

Толық оқу

«Абылай аспаған сары бел» аталған мәнісі (ІV нұсқа)

03.07.2020

Абылай хан Алатауға жорыққа бара жатып, Қаракесек-Шаншар деген елдің бір ұлы жиын асына кез болды дейді. Сонда сол аста «ішкен мас, жеген тоқ» ерігіп тұрған шаншардың желбастары аң...

Толық оқу

«Абылай аспаған сары бел» аталған жер (ІІІ нұсқа)

02.07.2020

Сол Абылай Алатаудағы қырғызға, калмаққа жорыққа аттанып бара жатқан жолында, қаз дауысты Қазыбек бидің елінде бір ұлы жиын асқа кез болыпты. Сол асқа Шаншар деген елдің желбас боз...

Толық оқу

«Абылай аспаған сары бел» аталған жер (ІІ нұсқа)

02.07.2020

Абылай хан қазақтың ханы болған, бір Ботақан дегенді тірі көрге салған. Қайтып үйіне келген, қатынына айтты:

Толық оқу

«Абылай аспаған сары бел» аталған жер (І нұсқа)

01.07.2020

Сол Абылай хан Алатаудағы қырғызға, қалмаққа аттанып жорыққа бара жатқан жолында өрдегі қаз дауысты Қазыбек бидің елінде бір үлкен асқа кез болып, сол аста барып тұрғанда, Шаншар д...

Толық оқу

Абылай туралы

28.06.2020

Әбілпейіз деген Бұхарада хандық құрып тұрған. Оның Мәрәйім деген бас уәзірі болады. Мәрәйім Әбілпейіз ханға білдірмей, соңына ханға қарсы адамдарды ертіп, ханды өлтіру жолын қараст...

Толық оқу

Жапақ батырдың Сары қазақ атануы (VІІ нұсқа)

21.06.2020

Абылайдың Қалдан Серенге тұтқынға түсуі. Жоңғарлардың қырғыздарға жасаған бір шабуылында Абылай жекпе-жекте Қалданның ұлы Шаршыны өлтіреді.

Толық оқу

Абылайдың тұтқын болуы (VІ нұсқа)

21.06.2020

Қалмақтың ханы кәрі Аюке жалғыз қызын қырық қыз қосып, Қалдан Шерінге жіберген екен: «кімге берсе билігі Қалданда» деп.

Толық оқу

Абылайдың тұтқын болуы (V нұсқа)

21.06.2020

Қалмақта құба қалмақтың ханы Қалдан Шерін деген хан болған. Оның Қарабас ханымы деген ханымы болған. Ежен (Айжан) деген жалғыз баласы болған. Қарақалмақ Қатысыбан деген қалмақтың х...

Толық оқу

Абылайдың Қалдан Шерінге елші жіберуі (ІV нұсқа)

19.06.2020

Абылай хан Қалдан Шерінге жауласпай тұрған күнінде көп елші жіберген екен. «Қазақ, қалмақтың тыныштанып, бір-біріне тимей тұруы үшін елдесіп, бітісіп келіңдер» деп. «Қазақтан көп ж...

Толық оқу