Ел аузынан — материалдар жинағы – 4-бет

Наурызбайдың жолбарысты өлтіруі

26.12.2023

Бір күні бір шал баласымен қамыс қиып жүргенде, шалдың қасындағы баласын жолбарыс жарып тастайды. Шал қашып құтылып Наурызбайға келіп айтады: «Жолбарыстан кегімді алып бер, егер әл...

Толық оқу

Наурызбайдың қарындасы

26.12.2023

Наурызбайдың қарындасы Қарашаш далада жатқан жылқының бір құмалағын атпен шауып келе жатып найзамен шаншып іліп алады екен. Серке терісінен тұмар бояуға бояған сары шалбар киеді ек...

Толық оқу

Наурызбай туралы

26.12.2023

Наурызбай көп қолмен (ішінде Кененің өзі де бар) кешке жақын қалың орманда келе жатса, соңдарынан бір зор қабан қалмай еріп отырады.

Толық оқу

Наурызбай батыр

19.12.2023

Қырғызда «манап» дейтін болады екен. Манап болатын себебі — қырық жігітке қатын алып беріп, мал малдандырып, жан жандандырады екен, сонан соң оны «манап» дейді екен. Сонда қырғызда...

Толық оқу

Наурызбайдың Ағыбайға риза болуы

19.12.2023

Николай патшаның байтақ далада жай жатқан, мал баққан момын елге істеген зорлық қысымы күн сайын күшейе берді. Ел ішіндегі бектер, аға сұлтандар Николайдың айтқанын екі қылмай орын...

Толық оқу

Кенесары — Наурызбай соғысы туралы

19.12.2023

Абылайдан отыз бала туған. Соның ішінде ерлігімен асып туған, дұшпанының көңілін басып туған Қасым, Қасымнан Кенесары, Есенгелді, Саржан, Наурызбай атты батыр ұлдар туды. Кенесары ...

Толық оқу

Кенесары — Наурызбай хақындағы аңыздар

19.12.2023

Ең алғаш қазақ халқы орысқа қарап, дуан аузы ашылғанда, Шоң би аға сұлтан дуанбасы болған. Шоң би өлген соң, Шорман аға сұлтан болып сайланып шығысымен үйіне барып өлген. Шорманның...

Толық оқу

Кенесары мен Наурызбайдың қырғыз қолына түсуі

19.12.2023

Кененің әскері Алатаудың асуында бөгеліп қалжырайды, аттары да тұралайды. Тынығу үшін қос тігіп аялдайды. Ағыбай мен Наурызбай Кенеге келіп: «Енді соғысты тоқтатып, қайтайық», — де...

Толық оқу

Кенесары, Наурызбай туралы

18.12.2023

Кенесары Арқада хан болып тұрған Көкшетау деген жерде қалың Арғын руының қуандық, сүйіндік деген руының ішінде бұл рулар Атбасар Қара-өткел деген жерін мекендеген. Бұл рулардың бәр...

Толық оқу

Кенесары әм Наурызбай Қасым ұлдары

18.12.2023

Қасымның үлкен қатынынан — Есенгелді, Саржан әм Кенесары, тоқалынан — Наурызбай, қарындасы Қарашаш, үйсіннен шабыншылықтан келген әйелінен — Бопи. Ағыбайдың әкесі Олжабай онымен бі...

Толық оқу

Кенесарының жеңілу себебі

18.12.2023

...Қырғыз бен қазақтың арасында келіссөз жүргізіп, бітім жасап қайтуға Бөгенбай қарт қырғызға барады.

Толық оқу

Кенесарының қырғызға елші жіберуі

18.12.2023

Ел жайлаудан түсіп, Шудың бойында торыған кез екен, бір күні ертең ерте ақ қырқаға толған ақ үй қонып қалыпты. Сүйтсе, ол Кене ханның ауылы екен.

Толық оқу

Кенесарының қырғыздармен соғысуы

18.12.2023

Ел ішіндегі байлардан, зұлымдардан патшаның адамдарынан қорлық көрген адамдар жан-жақтан тағы да ағылып Кене ханның қолына келіп жатты. Олар Кенеден рұқсат алды. Кене қорлық, зомбы...

Толық оқу

Кенесарының қырғызға ақырғы аттанғаны

14.12.2023

Маған айтушылар Шыңбай Мыңбайұлы әм Бектемір молла анық білмейді, иә Атбасар, иә Ақмола, Адыр қаласы салып жатқанда, — салғызбаймыз! — деп Кенесары үш рет шауып, үйлерін бұзып, ақы...

Толық оқу

Кене әскерінің Ақмолаға ойысуы

14.12.2023

Қызылжардың жерін біржола өлшеп алуға келген инженер және Аргерей генаралдың келгенін көрген Кене хан біраз сарбаздармен барып, оларды түріп айдап шықты. Олар Николайға: «Кене баст...

Толық оқу

Кенесарыны өлімнен айырып қалған екен

14.12.2023

Кенесарының бір әйелі орыс патшасының қолына түсіп кетіпті. Сонан кейін Кенесары Атбасар қаласын шауып, екі жүз орысты ұстап алып, қаланың алғашқы салған орнын жоқ қылып, өртеп жіб...

Толық оқу

Кенесарының рақымсыздығы мен кеңшілдігі

14.12.2023

Кенесары туралы әңгіме. Кенесарының рақымсыздығы да өлшеусіз, кекшілдігі де өлшеусіз дейді.

Толық оқу

Кенесары мен Отыншы

14.12.2023

Біздің жақта «дос болсаң, тама Танашпен дос бол» деген мақал болды. Бұл мақалды қайдан шыққан екен деп тексергенімде, уақиға былай болған екен.

Толық оқу

Дулаттың Кенені тастап кетуі

14.12.2023

Арқадан дулатқа Кене келіп, қырғызды шаппақ болып, ел жинайды. Сонда төрт дулаттың (шымыр, сыйқым, ботбай, жа- ныс) үшеуінен жігіт қосылады.

Толық оқу

Хан Кене дулат елінде

14.12.2023

Хан Кене, дулат елі туралы әңгіме. Ермекбайдың төртінші атасы Тұрғынбай ат баптайтын саяткер болған кісі екен. Бүкіл дулат елінде белгілі, қандай бәйге болмасын, бәйгенің алдын бер...

Толық оқу

Кенесарының дулатқа келуі

12.12.2023

Кенесары, Наурызбай заманында жаннан асқан ер болды. «Қазақты орысқа бермеймін» деп Сарыарқада соғыс салды. Ақмоланы, Ақтауды, Адырлы қалаларын алып, салдаттарды қойдай қырды. Біра...

Толық оқу

Кенесары мен Омар

12.12.2023

Байбақты руынан Омар дейтін кісі Кенесарыны қуған топтың ішіне болады. Қайтып келе жатып түс көріп, оны Қазыға (Сырымның баласы) жорытыпты. Сонда Қазы:

Толық оқу

Соңғы ханның құпиясы

12.12.2023

Абылайдың көп ұлдарының ішінде қалмақ қызынан туған Қасым басқа балаларына қарағанда қаһарлы, уытты, көкжал туса керек. Халық оны «қан шеңгелдеп туған Қасым» деп атаған. Абылай қай...

Толық оқу

Кенесары — Наурызбай (І нұсқа)

11.12.2023

Әбілпейіз деген Бұхарада хандық құрып тұрған. Оның Мәрәйім деген бас уәзірі болады. Әбілпейіз ханға білдірмей, Мәрәйім соңына ханға қарсы адамдарды ертіп, ханды өлтіру жолын қараст...

Толық оқу