Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Жоқшылық жомарт ердің қолын байлар.
Ілмектер: кедейлік, байлық
Базар – бай, алушы – кедей.
Ілмектер: кедейлік, байлық
Тіленшіге жел қарсы.
Ілмектер: кедейлік, байлық
Қарыз қатынас бұзады.
Ілмектер: қарыз, кедейлік, байлық
Аузы қисық болса да, байдың ұлы сөйлесін.
Ілмектер: кедейлік, байлық
Алтынды тот баспайды.
Ілмектер: кедейлік, байлық, Ыбырай Алтынсарыұлы
Кедей мен бай жолдас болмас,
Ілмектер: жолдас, кедейлік, байлық
Қасқыр мен қой жолдас болмас.
Тар киім – тозғақ.
Ілмектер: киім, кедейлік, байлық
Тәуекелдің нары күшті.
Ілмектер: тәуекел
Тайынбаған тауды жығады,
Ілмектер: қайсарлық
Тайсалмаған жауды жығады.
Ерге лайық ат туар,
Ілмектер: ер, жер
Жерге лайық шөп шығар.
Ел - елдің түбі бір,
Ілмектер: ел, ер
Ер - ердің тілегі бір.
Ер не көрмейді,
Ілмектер: ер, көңіл
Ер көңіл не бермейді.
Ерді тасқанда көр,
Ілмектер: ер, жау
Жауды қашқанда көр.
Ер елімен жақсы,
Ілмектер: ер, жер
Жер кенімен жақсы.
Ер жігітке серуенде серуен
Ілмектер: ер, жігіт
Сергелдең де серуен.
Алыс жол атты сынайды,
Ілмектер: жол, ер, төрт түлік мал
Ауыр жол, ерді сынайды.
Қорлық өмірден
Ілмектер: ер, өмір
Ерлік өлім артық.
Жау жеңетін жігіттің
Ілмектер: жігіт
Жарағынан танимын.
Дау жеңетін жігіттің
Талабынан танимын.
Халық қазанын қайнаттым,
Ілмектер: халық, ел
Қолымның кәне қарасы?!
Ел қазанын қайнаттым,
Етімнің кәне жарасы?!
Арғымақ аттың құйрығы,
Ілмектер: ер, жігіт
Әрі жібек, әрі қыл,
Ер жігіттің белгісі,
Әрі мырза, әрі құл.
Жігіт жанған шоқ болсын,
Ілмектер: жігіт
Шоқ болмаса, жоқ болсын.
Тәуекел ет те тас жұт,
Ілмектер: тәуекел, ажал
Ажал жетпей өлмек жоқ.
Жел тұрды десе,
Ілмектер: үй, жау
Үйіңе арқан сал.
Жау келді десе,
Қарыңа қалқан ал.
Болған іске, болаттай бол.
Ілмектер: іс
Бақ келді деп таспа,
Ілмектер: бақ, жау
Жау келді деп саспа.
Ер жігіт бір сырлы,
Ілмектер: ер, жігіт
Сегіз қырлы болсын.
Қорқақты көп қусаң, батыр болады.
Ілмектер: қорқақ, батыр
Қорқақ көлеңкесінен де, қорқады.
Ілмектер: қорқақ
Қорқақтың көзі үлкен,
Ілмектер: қорқақ, ақымақ
Ақымақтың сөзі үлкен.
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі