«Түнгі бақылау және қауіпсіздік: кәмелетке толмағандардың құқықтық мәдениетін қалыптастыру»

2026 жылдың 28 наурыз күні Ақтау қаласында орналасқан Қартбай Бекжанов атындағы №10 жалпы білім беретін мектеп КММ-де мазмұны терең, тәрбиелік маңызы зор семинар өтті. Бұл іс-шараны қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі Дина Тураева ұйымдастырып, мектеп ұжымы арасында қазіргі қоғам үшін аса өзекті мәселелердің бірі – кәмелетке толмағандардың қауіпсіздігі мен құқықтық мәдениетін қалыптастыру тақырыбын жан-жақты қамтыды.

Семинардың басты мақсаты – ұстаздардың құқықтық сауаттылығын арттыру, жасөспірімдер арасындағы құқық бұзушылықтың алдын алу жолдарын талқылау, сондай-ақ түнгі бақылаудың маңыздылығын түсіндіру болды. Сонымен қатар, мектеп, ата-ана және қоғам арасындағы байланысты күшейту арқылы оқушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселесі де кеңінен қозғалды.

Іс-шара заманауи форматта, интерактивті әдістер арқылы өткізілді. Интерактивті тақтада арнайы дайындалған мазмұнды слайдтар көрсетіліп, қатысушыларға тақырып бойынша нақты әрі түсінікті ақпарат ұсынылды. Слайдтарда Қазақстан Республикасындағы кәмелетке толмағандардың құқықтары мен міндеттері, заң алдындағы жауапкершілік, түнгі уақытта көшеде жүру тәртібі, құқық бұзушылықтың түрлері мен олардың салдары көрнекі түрде түсіндірілді. Әсіресе, нақты статистикалық мәліметтер мен өмірлік жағдайлар келтірілуі семинардың маңызын арттыра түсті.

Семинардың негізгі бөліктерінің бірі – пікірталас алаңы, яғни дебат болды. Мұғалімдер бірнеше топқа бөлініп, берілген тақырыптар аясында өз ойларын ортаға салды. Бұл кезең қатысушылардың белсенділігін арттырып қана қоймай, мәселені жан-жақты талқылауға мүмкіндік берді. Дебат барысында келесі сұрақтар төңірегінде қызу пікір алмасу өтті:

• Кәмелетке толмағандардың түнгі уақытта көшеде жүруіне заңмен қатаң шектеу қою қажет пе?
• Құқықтық мәдениетті қалыптастыруда мектеп пен ата-ананың қайсысының рөлі маңыздырақ?
• Жасөспірімдер арасындағы құқық бұзушылықтың алдын алудың тиімді жолдары қандай?
• Түнгі бақылау – қауіпсіздік кепілі ме, әлде шектеу ме?

Әр топ өз көзқарасын нақты дәлелдермен қорғап, түрлі өмірлік мысалдар келтірді. Кейбір мұғалімдер өз тәжірибесінде кездескен жағдайлармен бөлісіп, оқушылармен жұмыс істеудің тиімді әдістерін ұсынды. Бұл өз кезегінде тәжірибе алмасуға үлкен мүмкіндік берді.

Сұрақ-жауап кезеңі де мазмұнды өтті. Қатысушылар тарапынан қойылған сұрақтар семинар тақырыбының өзектілігін айқындай түсті. Мұғалімдер құқықтық тәрбиені тек сабақ барысында ғана емес, тәрбие сағаттары, ата-аналар жиналысы, жеке әңгімелер арқылы да жүйелі түрде жүргізу қажеттігін атап өтті.

Семинар барысында ерекше назар аударылған жайттардың бірі – кәмелетке толмағандардың құқықтық мәдениетін ерте жастан қалыптастыру. Баланың заңды білуі – оның қауіпсіздігі мен дұрыс бағытта қалыптасуының кепілі екені айтылды. Сонымен қатар, түнгі уақытта балалардың бақылаусыз жүруі түрлі қауіп-қатерге әкелуі мүмкін екендігі нақты мысалдармен дәлелденді.

Іс-шараның қорытынды бөлімінде Дина Тураева семинарға қатысқан әріптестеріне алғысын білдіріп, мұндай мазмұнды кездесулердің алдағы уақытта да жалғасатынын жеткізді. Қатысушылар семинардың жоғары деңгейде ұйымдастырылғанын, тақырыптың өзектілігін және тәжірибелік маңызын ерекше атап өтті.

Жалпы алғанда, бұл семинар – мұғалімдердің кәсіби дамуына серпін берген, құқықтық тәрбиені күшейтуге бағытталған маңызды шара болды. Осындай іс-шаралар арқылы жас ұрпақтың қауіпсіздігін қамтамасыз етуге және олардың құқықтық мәдениетін қалыптастыруға нақты қадамдар жасалуда.

---