Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Аш адам — әлек,
Ілмектер: тоқтық, аштық, әлек
Онымен тоқтың ісі жоқ.
Аш не жемес,
Ілмектер: аш, тоқ
Тоқ не демес.
Аш асығыс,
Ілмектер: аштық, тоқтық, асығыс, тыныштық
Тоқ тыныш.
Ауырып тұрдым, аунап тұрдым.
Ілмектер: ауру, денсаулық
Ауырғаның кеше, ас ішкенің бүгін.
Ілмектер: ауру, денсаулық, кеше, бүгін, ас, тамақ
Ауырғанның бәрі өле берсе,
Ілмектер: ауру, аспан
Аспан асты бос қалар.
Ауырған жерін ауру біледі.
Ілмектер: ауру, денсаулық
Ауылыңда қартың болса, хатың сол,
Ілмектер: ауыл, өарт, хат, жаман, жат, жақын, туыс, жақсылық
Жаманың болса, жатың сол.
Жақсылық болса, жақының сол.
Ауылыңда қарияң (қартың) болса, жазып қойған хаттайын,
Ілмектер: ауыл, қария, жар, хат
Алған жарың жақсы болса, ерттеп қойған аттайын.
Ауылдың қонағы айда-жылда бір қонар.
Ілмектер: ауыл, қонақ, ай, жыл, қону
Ауылды келіншек бұзар,
Ілмектер: ауыл, бұзу, келімсек, келіншек
Елді келімсек бұзар.
Ауыл иті бөріні көрсе, жарасар.
Ілмектер: ауыл, бөрі, ит, татулық
Ауыл бүлінсе, аулақ жүр.
Ілмектер: ауыл, бүліну
Ауыл болсаң, қауым бол,
Ілмектер: ауыл, қауым, көрші, тату
Көрші болсаң, тату бол.
Ауызыңмен сөйлеген сөзді
Ілмектер: ауыз, құлақ, сөз
Құлағың да есітпейді.
Ауызы жаман елді былғар,
Ілмектер: ауыз, ел, көл, жаман
Аяғы жаман көлді былғар.
Ауыз бен тілдің көркі — сөз.
Ілмектер: ауыз, тіл, көрік, сөз
Ауыз асағанда, көз ұялады.
Ілмектер: ауыз, көз, ұят
Аушы кеткенде,
Ілмектер: қарға, тор, жем
Қарға тордағы жемге қарайды.
Ауруын емдетпеген тез өледі.
Ілмектер: ауру, денсаулық, ем, өлім
Аурудың өсиеті — ізгі.
Ілмектер: ауру, өсиет, ізгі
Аурудың жаманы да тамақтан өтеді,
Ілмектер: денсаулық, ауру, жаман, тамақ
Амалы да тамақтан өтеді.
Ауруға ең қиыны — түн.
Ілмектер: ауру, түн, денсаулық, қиын
Ауру өлмес, ажалды өлер.
Ілмектер: ауру, ажал
Ауру мен жолаушы қамын
Ілмектер: ауру, жолаушы, жол, қиындық
Жол қиындығын көрген біледі.
Ауру қанша қатты болса да,
Ілмектер: ауру, өлім, кепіл
Өлімнің кепілі емес.
Ауру кетсе де, әдет кетпейді.
Ілмектер: ауру, әдет
Ауру жазылып қалады, әдет қалмайды.
Ілмектер: ауру, әдет
Ауру адамның айтқан өсиеті
Ілмектер: ауру, адам, өсиет, жақсылық
Жақсылық жайында болады.
Ауру адам әдетте ынжық болады.
Ілмектер: ауру, ынжық
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі