Өлең, жыр, ақындар

Наурыз - берекелі, мерекелі ай

Наурыз айы – қазақ халқы үшін ерекше маңызы бар, береке мен бірлікке бастайтын қасиетті айлардың бірі.

Бұл мезгілде табиғат оянып, тіршілік атаулы қайта жанданады. Көктемнің келуі адамдардың көңіліне үміт пен қуаныш сыйлап, жаңа бастамаларға жол ашады. Сондықтан Наурыз айы тек жыл мезгілінің ауысуы ғана емес, рухани жаңару кезеңі ретінде де бағаланады. Бұл айда халқымыз үшін маңызды бірнеше мереке атап өтіледі.

 

1 наурыз – Алғыс айту күні

Наурыз айы Қазақстанда 1 наурыз – Алғыс айту күнімен басталады. Бұл мереке адамдардың бір-біріне ризашылық білдіріп, сыйластық пен татулықты нығайтатын ерекше күн болып саналады. Алғыс айту күні – тек "рақмет" айту ғана емес, ел ішіндегі бірлік пен өзара құрметтің маңызын еске салатын тағылымды мереке. Ел тарихындағы қиын кезеңдерде қазақ жері көптеген ұлт өкілдері үшін пана болғаны белгілі. ХХ ғасырдың 30–40-жылдары Кеңес Одағы кезінде түрлі халықтар өз тарихи мекенінен күштеп көшіріліп, қазақ даласына жер аударылды. Корей, неміс, шешен, ингуш, түрік, кәріс, поляк және басқа да көптеген этностар туған жерінен айырылып, бейтаныс өлкеге еріксіз қоныстандырылды. Сол уақытта қазақ халқының өзіне де оңай болған жоқ. Ашаршылықтың зардабы, соғыс жылдарының ауыртпалығы елді қатты қыспаққа алған кезең еді. Соған қарамастан, қазақ халқы өзге ұлт өкілдерін жатсынбай, барымен бөлісті. Үйіне кіргізіп, ас-ауқат ұсынып, қиын кезде қолдау көрсетті. Бір үзім нанды бөліп жеп, панасыз қалған жандарға қамқорлық танытты. Осы мейірім мен кеңпейілдіктің арқасында көптеген халықтар аман қалып, жаңа өмір бастауға мүмкіндік алды. Уақыт өте келе түрлі этнос өкілдері қазақ жерін өз Отаны ретінде қабылдап, бір шаңырақ астында тату-тәтті өмір сүре бастады. Бүгінде Қазақстан – жүз отыздан  астам ұлт пен ұлыс өкілдері бейбіт өмір сүріп жатқан мемлекет. Бұл – өткен тарихтағы өзара көмектің, төзімділік пен адамгершіліктің нәтижесі. Сондықтан Алғыс айту күні сол қиын кезеңдерде көрсетілген жанашырлықты еске алып, халықтар арасындағы достықты қадірлеуге үндейді. Бұл күні адамдар тек жақындарына ғана емес, ел тыныштығы мен бірлігіне үлес қосып жүрген барша жандарға алғыс білдіреді.

 

8 наурыз – Халықаралық әйелдер күні

Наурыз айындағы маңызды мерекелердің бірі – 8 наурыз, Халықаралық әйелдер күні. Бұл күн аналарға, әпкелерге, қыз-келіншектерге құрмет көрсететін ерекше мереке. Оның тарихы 1908 жылы АҚШ-та әйелдердің тең құқық пен жақсы еңбек жағдайын талап еткен шерулерінен бастау алады. 1910 жылы Копенгаген қаласында бұл күнді халықаралық деңгейде атап өту ұсынылып, 1975 жылы БҰҰ ресми түрде бекітті. Қазақстанда бұл мереке кеңес дәуірінен бері тойланып келеді. Бүгінде 8 наурыз – әйел-ананың қоғамдағы рөлін бағалап, мейірім мен қамқорлыққа алғыс білдіретін күн.

 

14 наурыз – Көрісу күні (Амал мерекесі)

Көрісу күні – бұл 14 наурызда тойланатын ежелден келе жатқан қазақ дәстүрі. Сол күні қыстан аман шыққан адамдар бір-бірімен көрісіп, төс қағыстырып, амандық тілейді. Өкпе-реніш ұмытылып, туыстар мен көршілер бір-біріне жылы лебіз білдіреді. Мерекенің басты мақсаты – татулық пен бірлікті нығайту, амандық тілеп, жыл басын шаттықпен қарсы алу.

 

22 наурыз – Ұлыстың ұлы күні

Наурыз айының ең басты мерекесі – 22 наурыз, Ұлыстың ұлы күні. Бұл – күн мен түн теңеліп, жаңа жылдың басталуын білдіретін  мейрам. Халық бұл күнді жаңару мен молшылықтың, жақсылық пен бірліктің символы ретінде қарсы алады. Әр шаңырақта дастарқан жайылып, наурыз көже дайындалады. Ұлттық ойындар ойналып, ән мен күй шырқалып, көпшілік мерекелік көңіл күйге бөленеді. Адамдар бір-біріне ақжарма  тілектерін айтып, жаңа жылды таза ниетпен қарсы алады.

 

Наурыз айы қазақ халқы үшін мереке мен берекеге толы ай. Сізге осы мерекелердің қайсысы ұнайды?

 


Пікірлер (0)

Пікір қалдырыңыз