Иүгінеки Ахмед

Ахмед Иүгінеки, Югнаки Адиб Ахмед ибн Махмуд (12 ғасырдыңсоңы, Түркістан өңірі — 13 ғасырдың басы, сонда) — ортағасырлық ақын, хакім, ойшыл. Иүгінеки (қазақша Жүйнек) қаласында туып өскен. Ахметтің туған жері Түркістанға қарасты Иугнәк деген қыстақ. Қазақтар ол жерді Жүгенек деп атаған. Ахмет жас шағында араб, парсы тілін меңгерген білімді адам болған.


Нақыл сөздері

Көрсетсе мейірбандық бейімделіп,
Шапағат сыйла сен де пейілденіп.

Ілмектер: шапағат, нақыл, афоризм, мейірбандық Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Жалған сөз – ауру, шаншудай,
Әділ сөз – шипа, жанға жай.

Ілмектер: шипа, шындық, нақыл, афоризм Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Тіліңді тый – тісің сынбайды.

Ілмектер: тіл, тіс, сөз, тіл туралы Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Сөз есепсіз – тіліңді тый, тарта ұста,
Тыймаған тіл басыңа сор әр тұста.
Есепті сөз – ер сөзінің асылы,
Мылжың тілді жау деп ұғын тартыста.

Ілмектер: сөз, тіл, Иүгінеки, Есепті сөз, мылжың Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Қарапайымдылық — жасыл алқап.
Адамгершілік онда өскен гүл сияқты.

Ілмектер: қарапайымдылық, адамгершілік Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Білікті білім жинап, кәсіп етер,
Білімнің дәмін татып, өсіп өнер.

Ілмектер: білім, кәсіп Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Кімнің досы жақсы болса, өзі де жақсы болады.

Ілмектер: дос Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Ердің жүзін күйдіретін нәрсе –– тіл.

Ілмектер: тіл, ер Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Білімді адам біліп іс қылады, біліп істеген іс өкінішсіз болады.

Ілмектер: білім, іс, өкініш Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Білімсізге білікті сөз де парықсыз көрінеді.

Ілмектер: білім, сөз Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Жарлының жалғыз байлығы - білім.

Ілмектер: кедей, жарлы, білім Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Бұ дүние - өнерліге өгей-ді,
Қамсыз адам өнері жоқ көбейді.
Өнер дәулет әкелмейді кісіге,
Сол-ақ қиын, сонда кімдер жебейді.

Ілмектер: өнер, адам Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Кедейдің кертіп жер малы - білім.

Ілмектер: кедей, білім Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Білікті біліп айтар.

Ілмектер: білім Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Біліксіз білмей де сөйлей береді.

Ілмектер: білім Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Әдептің басы - байқап сөйлеу.

Ілмектер: әдеп, сыпайылық, әдептілік Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Білімді кісі керекті сөзді ғана айтады.

Ілмектер: білім, сөз Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Өнерлінің - өкініші көп,
Өнерсіздің - өкініші жоқ.

Ілмектер: өнер, өкініш Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Жас адам қартаяды, жаңа нәрсе ескіреді.

Ілмектер: адам, қарттық, жастық, өмір Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Бақыттың жолын білім ашар.

Ілмектер: бақыт, білім Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Білімдіге білімсіз тең бола алмас.

Ілмектер: білім Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Тіл біреуді - көтереді, біреудің - түбіне жетеді.

Ілмектер: тіл Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Білімдар жөнді біліп «бекін» дейді,
Ақылмен іс істеген өкінбейді.
Білмеген талай жұмыс істей жүріп,
Амал жоқ түбінде сол опық жейді.

Ілмектер: ғылым, білім, ақыл, жұмыс Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Бай болу, кедей болу - тағдыр ісі.

Ілмектер: байлық, кедейлік, тағдыр Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Кедейлік - кемдік емес.

Ілмектер: кедей, кедейлік Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Бақыт - көктемгі бұлт сияқты: көрген түстей, ұшқан құстай өтеді де шығады.

Ілмектер: бақыт Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Бақытта баян жоқ - ұшқан құс тәрізді.

Ілмектер: бақыт Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Дүние бірде - бал, бірде - у ұсынар.

Ілмектер: дүние, өмір, бал, у Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Таза жүрген жол таба алмай торығып,
Өсіп жүр ғой арам жолға түскендер.

Ілмектер: қоғам, заман, арам, жол Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Заман емес - адам ренжітеді.

Ілмектер: заман, адам, ренжу Иүгінеки Ахмед
WhatsApp Telegram

Қарап көріңіз