Жамбыл Жабаев нақыл сөздері
Жамбыл Жабаев нақыл сөздері мен қысқаша мәліметтері осы бетте берілген.
Автордың дәйексөздері мен ойларын осы жерден оқуға болады.
Автор туралы
Жамбыл Жабайұлы (1846-1945) – қазақ халық поэзиясының әйгілі тұлғасы, өлең сөздің дүлдүлі, жырау, жыршы. Туған жері – Жамбыл облысындағы Жамбыл тауының етегі. Топырақ бұйырған жері – Алматы облысының Ұзынағаш елді мекені. Шыққан тегі – Ұлы жүз Шапырашты тайпасының ішіндегі Екей руы.
Жамбылдың өсіп-өнген топырағында ән-күй, ақындық –жыраулық өнер айрықша биікке көтерілген. М. Әуезовтың «қазақ халқында ерекше дамыған айтыс өнері ХІХ ғасырдан бергі жерде өзге жерлерде саябырсып, Жетісу, оңтүстік өлкелерінде шоғырлана бастайды» деуінде үлкен тарихи себеп бар. Біріншіден, Қазақстанның өзге өңірлерін ертерек шарпыған отаршылдық ел ішінің дәстүрлі қалпына өктемдігін жүргізіп, шырқын бұзып үлгергенде, Жетісу алабы әзірше қағаберісте еді. Екіншіден, бұл өңірдің ертеден тамырын тереңге жайған өнерпаздық дәстүрі шын мәнінде ХІХ ғасырдан бергі жерде айрықша биік өреге көтеріліп еді. Осы кезеңде Жетісуға сонау Арқадан ұлы Абайдың келуі, Біржан, Шашубай, балуан Шолақ сияқты дауылпаз әнші-ақындардың келуі, Таластан – Жалайыр Түбектің келуі, оңтүстіктен – Майкөт пен Майлықожаның келуі, Атыраудан – Құрманғазының келуі, сөз жоқ, ең алдымен олардың алыстан жаңғырығы жеткен ұлы өнер мектебіне деген ұмтылыстарына байланысты еді.
Автордың бөлімдері
Жаманның көңілі көкте, жерде басы,
Ілмектер: көңіл, жақсы, жаман Жамбыл Жабаев
Алыс қой аңғарғанға екі арасы.
Жақсының өзі кішік, ойы биік,
Бірдей ме екеуінің мәртебесі?
Жердің сөлін жер жуар,
Ілмектер: жер, ел, ер, жау Жамбыл Жабаев
Елдің кегін ер қуар.
Дауыл тұрса бұлт қуар,
Жердегі жауды жұрт қуар.
Жігерлі болса - ер болар.
Ілмектер: жігер, ер Жамбыл Жабаев
Артықша туған азамат,
Ілмектер: азамат, халық Жамбыл Жабаев
Халыққа үлкен бел болар.
Серт адамды байлайды,
Ілмектер: серт, ант, адам Жамбыл Жабаев
Ер жігіт серттен таймайды.
Елдің серті — ер серті.
Ілмектер: ел, ант, серт, ер Жамбыл Жабаев
Ақын ғаріп емес пе,
Ілмектер: бай, заман, әділет, тағлым Жамбыл Жабаев
Байды өтірік мақтаса.
Заман ғаріп емес пе,
Әділеттен аттаса.
Ерден бағы жанбаған әйел ғаріп.
Ілмектер: әйел, ер, бақ Жамбыл Жабаев
Жабы жүйрік болар ма - байлағанмен,
Ілмектер: дәрменсіздік, амалсыздық Жамбыл Жабаев
Жасық болат болар ма - қайрағанмен.
Кәрілік екі көзді қызартады,
Ілмектер: өмір, адам, кәрілік, қарттық Жамбыл Жабаев
Сүйектің етін сылып, ұзартады.
Еңкейсең етпетіңнен түсіргендей,
Батпандап тізе тұсқа тұз артады.
Ел үшін туған ерлердің,
Ілмектер: ел, ер Жамбыл Жабаев
Алды-арты дария кең болар.
Ой-хой, дүние серуен,
Ілмектер: адам, дүние Жамбыл Жабаев
Адам бір көшкен керуен.
Шешен кісі сөз бастар,
Ілмектер: ел, сөз, адалдық, шешен Жамбыл Жабаев
Адал кісі – ел бастар.
Ән — халық үні, оның шындығы, оның ойы мен сезімі
Ілмектер: ән, халық, ой, сезім Жамбыл Жабаев
Жаманға ұйқы – жолдас, тамыр – тамақ, Болмайды көңілінде басқа талап.
Ілмектер: Жаман, жолдас, жалқау Жамбыл Жабаев
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі