Мақтанның кесірі – Сәли Садуақас

Тал–қайыңдар көлбеңдеп,
Нұр жамылды жер мен көк.
Келе жатты үш қоян,
Ну орманда серуендеп.
Менсінбейтін басқаны,
Ақ қоян сөз бастады:
– Жақтыртады өңімді
Әлемдегі жас-кәрі
Өңім әппақ қар сынды,
Жүгірісім қарқынды.
Адамзатты тамсантып,
Ән шырқаймын тартымды.
Тілім шешен, сөздерім –
Дана екенін сезді елім.
Дөп-дөңгелек, қып-қызыл
От шашады көздерім.
Жанарлары жарқылдап,
Қара қоян қарқылдап –
Мақтанышпен сөйледі,
Жон терісі жалтылдап:
– Мақтанышым сиымды,
Өңіме ел сүйінді.
Жақтырады адамзат,
Алуан түрлі биімді.
«Дәт» дегізіп жауларды,
Алдан сезем әу-жайды.
Қарақаттай көздерім,
Көрген жанды баурайды.
Ойлап талай қулықты,
Алмақ болып билікті –
Ала қоян осы сәт,
Сөзге келіп килікті.
– Кез келді сыр ақтарар,
Жол менікі мақтанар.
Көз тұндырар өңім де –
Қара да бар, ақ та бар.
Айтыңдаршы өздерің,
Бар ма, сірә, менде мін.
Табылады тұрқымнан,
Екеуіңнің өңдерің.
Шырқап жүріп жағымды ән,
Ел көзіне танылған –
Менің биім емес пе?
Жан-жануар табынған.
Күндерім жоқ көңілсіз,
Кірбеңім жоқ болымсыз.
Мен тұрғанда екеуің,
Бөсулерің орынсыз.
Өң-түстері парықты,
Таласып көп «даңқты» –
Ормандағы үш қоян,
Жанжалдасып қалыпты.
Көпке дейін керісті,
Тістелесті, тебісті.
Ең ақыры мынадай,
Шарт қойысып келісті:
«Аң мен құсты жинайық,
Бағаларын тыңдайық.
Белгілесін солар кеп,
Бар екенін кімде айып».
Шақырды құс аңдарды,
Тастап енді орманды –
Өткізуге бәсеке,
Кең жазықты таңдады.
Ұмыт болды шат күлу,
Қуыстану, сақсыну.
Үшеуі кеп жазыққа,
Жасап жатты жаттығу.
Түс кезінен асқанда,
Мекендейтін асқарда –
Хабар алған үш бүркіт,
Келе жатты аспанда.
Тамашаны жердегі,
Көрді де олар тездеді.
Дайын тұрған жемтікке,
Тұнып кетті көздері.
Аялдамай көп енді,
Үш қоянды «өнерлі» –
Шүйіліп кеп үш бүркіт,
Іліп ала жөнелді.
Жанжалдасқан бөсумен,
Жерге симай есірген –
Үш қоянның тағдыры,
Тынды осылай кесірмен.
* * *
Басы артық мақтан,
Жылан ғой жатқан.
Адамдар ондай,
Қылықтан сақтан!