Шошқа

Бұл бетте «Шошқа» атты Ілияс Жансүгіров жазған өлеңнің мәтіні берілген. Өлең тексті, өлең жолдары және толық нұсқасы осы жерде жарияланған.

  • 11.07.2018
  • 0
  • 0
  • 6314
(Молда ыңқылдап ауырып жатады, шошқа шығады)

Шошқа:
Ассалаумағалайкум, молда тақсыр
Ауырып қалыпсың - ау жолда, тақсыр?
Шайтаны дәретіңнен күшті болса
Дұға оқы, істе тағызым, тұмар жапсыр.
Молда:
Оғалайкуммұссалам, доңызым - ай,
Сәлемшім сау - саламат болыңыз - ай,
Дәретке тұрмағалы үш күн болды,
Ажалдың азабы көп, жолы ұзын - ай.
Шошқа:
Жатыр деп есіткен соң көр аузында,
Қоштасып қалайын деп жол аузында,
Кеп тұрмын көңіліңді сұрағалы,
Достым ең салдырмаған ел аузына.
Молда:
Е, шошқам,
Алла жазса керем білем,
Алланың аманатын берем білем,
Таянып заманақыр келе жатыр,
Жазылмай аурудан өлем білем...
Шошқа:
Өлсең өл, керегің жоқ енді сенің,
Өлгенше жұртты сорып, елді жедің.
Жамандап осы құрлы өле - өлгенше
Батшағар, мен осынша неңді жедім?
Молда:
Бірадар, менен арман жүрсең деймін,
Күніңді пиғылыңнан көрсең деймін,
Ешкімге рауаят айтар хал жоқ,
Жөніме енді тыныш өлсем деймін.
Шошқа:
Мен едім жазығым жоқ момын айуан,
«Арам» деп мені сендер жұртқа жайған.
Жазықсыз ет, сүтімді арам етіп,
Айт кәне, күнім бар ма тышқан сойған?
Молда:
Құранда сені харам дейтіні рас,
Басқаның мұсылманнан жейтіні рас...
Шошқа:
Неліктен құран мені арам деген?
Деп тұрмын осы арамның себебін аш!
Молда:
Бұ жерін айтқан білем пайғамбарым,
Жарқыным, аулақ кетші, нашар халім.
Шошқа:
Беріп кет теңдігімді о дүниеге,
Нан соғар, мені осынша жамандадың.
Молда:
Дейтіні сені нәжіс шөп жемейсің.
Шошқа:
Қайта айтшы?
Мына сөзді сен не дейсің?
Мен қалай былғаныштан сау болайын.
Қадірлеп өзге малдай жемдемейсің...
Молда:
Апырым - ай, неткен жансың ұрып кеткен,
Болдың - ау «жау жағадан, бөрі етектен».
«Шошқа арам, түгіменен түгел арам»
Дегенді шариғатта сызып кеткен.
Шошқа:
А, зәлім, мені осылай ет деп пе едім?
Тегінде тендік алмай кетпек пе едім?
Аятпен арамдайтын қан ішкем жоқ,
Ит пенен молдадай мен ет жеп пе едім!
Молда:
Семізсің, семізіңнен борсылдаған,
Даусың және жаман қорсылдаған.
Шошқа:
Молда да мендей семіз болмай ма екен?
Даусым ба шариғатқа бойсұнбаған?
Молда:
Бірадар, халім нашар, мазамды алма,
Маған да кешіктірме ажалды Алла.
Шошқа:
Жоқ, молда, айтарыңды айтып аттан,
Мен қалай түсер екем қазандарға?
Молда:
Бірадар, халім ауыр, тыншымды алма,
Маза бер құлағыма, қорсылдама.
(Агроном шығады)
Агроном:
Жүр бері, шариғатын шайнап жесін,
Молдамен есті шошқа былшылдар ма?
Шошқа:
Жә, жолдас, күйемін - ау бұ сықылды
Құрғылар рауаяттар біз тұқымды.
Арам деп еңбекшіге жек көргізіп,
Жойған ғой граждандық құқығымды.
Агроном:
Қой, шошқа, өткен іске ызаланба,
Қара боп өткен күнге назаланба.
Жастанып құрандарын өлсін молда...
Бар, жылдам, колхозға кір тазалан да.
Шошқа:
Сонда да қоя берші бір түртейін,
Бір түртіп бүйірінен өкіртейін,
Құрғырды Құдайынан бұрын алып,
Ертерек қыл көпірден секіртейін.
(Молдаға мән береді. Молда атып тұрып қалтырап.)
Молда:
Лайлаһа, иллала, Алла, Алла, Алла...
Шошқа:
Кәне, айтшы, арам деген о қай молда?
Молда:
Мен өзім... пәтуасын көргенім жоқ,
Солай деп айтушы еді Торғай молда.
(Молданы шошқа түртіп, шегіндіріп шығарып жібереді)
Шошқа:
Молда еді маған жала жабыстырған,
Арам деп әлденемен салыстырған.
Агроном:
Оны қой, сенен жақсы жануар жоқ,
Мен сені елге - жұртқа таныстырам.
Шошқа:
Агроном, бәрекелді, сөйтші мені,
Танысын мені анықтап колхоз елі.
Молда мен мұсылманның өсегінен
Менсінбей сүйкімсіз боп өлдім тегі.
Агроном:
Колхозшы! Бер кел бері, мұны таны.
Колхозшы:
Таныс қой, айтасыз ба, сіз мынаны?
Білемін жануарды баяғыдан.
Молданың, мұсылманның арам малы.
Агроном:
Молданың ол айтқаны қарам болды.
Шошқа:
Тек ақымақ қылған олар надандарды.
Қазіргі социалистік дәуірімізде,
Деп тұрмын - «колхоздың мен адал малы!»
Агроном:
Ал, малдан бұ байғұсты, сөзді созба,
Балалат, қалба салат, сал ауызға.
Колхозшы:
Малдандым, бағам - қағам, балалатам.
Байғұсым, алдыма түс, тарт колхозға!
(Шошқаны айдап шығып кетеді.)


Пікірлер (0)

Пікір қалдырыңыз

Жиі қойылатын сұрақтар

Шошқа өлеңінің авторы кім?

Ілияс Жансүгіров — осы өлеңнің авторы.

Шошқа өлеңінің толық мәтінін қайдан оқуға болады?

Бұл бетте өлеңнің толық мәтінін және текст нұсқасын онлайн оқуға болады.

Шошқа өлеңі не туралы?

Бұл өлеңде Ілияс Жансүгіров өз ойы мен сезімін көркем түрде жеткізеді.

Шошқа өлеңінен үзінді бар ма?

Бұл бетте өлеңнің толық мәтіні, шумақтары және өлең жолдары ұсынылған.

Осы автордың басқа өлеңдері