Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Қалың кілем төрге керек,
Ілмектер: ер, жер
Қызғалдақ гүл жерге керек,
Алмас қылыш ерге керек.
Ердің ісі — келіс.
Ілмектер: ер
Ездің ісі — керіс.
Ерді талап ұшырар,
Ілмектер: ер, талап
Құсты қанат ұшырар.
Пенде көресісін көрмей,
Ілмектер: пенде, адам
Көрге кірмейді.
Бар болсаң бергеніңді айтпа,
Ілмектер: ер
Ер болсаң, жеңгеніңді айтпа.
Елдік түбі — бірлік.
Ілмектер: бірлік, ел
Ерлікте қорлық жоқ.
Ілмектер: ерлік
Батырға да жан керек,
Ілмектер: батыр
Пақырға да жан керек.
Батыл болмай батыр болмас.
Ілмектер: батыр, батыл
Батыл, батылдың ісі — мақұл.
Ілмектер: батыр
Қылышынан қан тамған батырды,
Ілмектер: батыр, тіл, ақын
Тілінен бал тамған ақын алады.
Қорқып, бұғып өлгенше
Ілмектер: батыр, қайсарлық, қорқақ
Тайсалмай, тауға шығып өл.
Орақшы орақ таңдамайды,
Ілмектер: батыр
Батыр жарақ таңдамайды.
Қылышты қорқақты
Ілмектер: батыр, қорқақ
Сойылды батыр соғып алады.
Батырға таяқ та жарақ.
Ілмектер: батыр
Батырдың басы да екеу болмайды.
Ілмектер: батыр
Жау жоқта батыр көп,
Ілмектер: дау, батыр
Дау жоқта ақыл көп.
Жағым сынса да, сағым сынбасын.
Ілмектер: батыр, қайсарлық
Жігітте де жігіт бар,
Ілмектер: азамат, жігіт
Азаматы бір бөлек,
Жылқыда да жылқы бар,
Қазан аты бір бөлек.
Тәйке түссе — талабымнан.
Ілмектер: талап
Жүйрікті шапқанда көр,
Ілмектер: ер
Ерді сасқанда көр.
Белдескеннің белін үз.
Ілмектер: батыр, қайсарлық
Тайласқанның тайын үз.
Жаз – жарлынікі,
Ілмектер: кедейлік, байлық
Қыс - әлдінікі.
Арзан менен қымбатты
Ілмектер: кедейлік, байлық
Базардағы біледі,
Қожа менен молданы
Мазардағы біледі.
Алтыға алып,
Ілмектер: кедейлік, байлық
Беске сатпас болар.
Алдың — ұттың,
Ілмектер: кедейлік, байлық
Саттың — жұттың.
Ақша сіздікі,
Ілмектер: ақша, мал
Мал біздікі.
Алғаның — олжа;
Ілмектер: кедейлік, байлық
Сатқаның — зиян.
Базарда мың кісі бар
Ілмектер: базар
Әркім сүйгеніне сәлем берер.
Арзан менен қымбаттың
Ілмектер: базар, жақсы, жаман
Базар берер нарқы бар,
Жақсы менен жаманның
Адам берер парқы бар.
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі