Мақал-мәтелдер – қазақтың нақыл сөздер жинағы
Сөзі ырайлының —
Ілмектер: сөз, тіл
Жүзі шырайлы.
Ақынның хаты өлмейді,
Ілмектер: ақын, батыр, сөз, тіл
Батырдың аты өлмейді.
Шешеннің сөзі — ортақ
Ілмектер: шешен, шебер, сөз, тіл
Шебердің бөзі — ортақ.
Кедейге өлең айтқан да — шығын.
Ілмектер: кедей, сөз, тіл, өлең, шығын
Дуасыз ауызға,
Ілмектер: сөз, тіл
Судыраған сөз бітер.
Жылан мінез жауызға
Жеп қойғандай көз бітер.
Көңілдегі құпияңды —
Ілмектер: көңіл, құпия, тіл, сөз
Көзің айтып қояды,
Көп сөйлеген күпілдеп —
Сөзің айтып қояды.
Әзіл айтсаң да,
Ілмектер: әзіл, сөз, тіл
Әділ айт.
Әділ сөздің зілі жоқ,
Ілмектер: әділ, зіл, сөз, тіл
Көп көзінен өткен істің міні жоқ.
Көргенінен көз ақы алады,
Ілмектер: сөз, тіл
Сөйлегенінен сөз ақы алады.
Біреу қасып айтады,
Ілмектер: сөз, тіл
Біреу басып айтады,
Біреу жаны ашып айтады.
Ақын өлең айтпайды, жантайған соң,
Ілмектер: өлең, адам, тіл, сөз
Адам келмес үйіңе мал тайған соң.
Сақина — сәнге жатпас,
Ілмектер: айқай, тіл, сөз
Айқай — әнге жатпас.
Жігіт жауда өлер,
Ілмектер: жігіт, тіл, сөз, дау
Шешен дауда өлер.
Төр төбесінде отырып,
Ілмектер: тіл, сөз
Теріс сөйлегеннен түңіл
Есік алдында отырып,
Ерсі сөйлегеннен түңіл.
Тілде сүйек, таста тамыр жоқ.
Ілмектер: тіл
Қыздырманың
Ілмектер: тіл
Қызыл тілінен сақтан.
Жылататын да,
Ілмектер: тіл
Жұбататын да — тіл.
Піл күшті,
Ілмектер: тіл
Піл күшті емес, тіл күшті.
Көптің сөзі — темір талқы,
Ілмектер: сөз, тіл
Қисайғанды түзетер.
Қожамен көрші болсаң:
Ілмектер: көрші, шебер
«Бер-бер» дейді
Шебермен көрші болсаң:
«Көр-көр» дейді.
Найзалассаң найзалас,
Ілмектер: тіл, сөз
Тіл найзаңмен түйреме
Тіл найзаңа түйреп ап,
Олай-бұлай сүйреме.
Байламсыз сөз
Ілмектер: сөз, тіл
Баусыз — шелек.
Өлеңді қосылып айтқан жақсы,
Ілмектер: сөз, өлең
Сөзді тосып айтқан жақсы.
Тез қасында қисық ағаш жатпас,
Ілмектер: сөз, тіл
Бек қасында бейбақ сөз айтпас.
Отқа келген келіннің
Ілмектер: сөз, келін, тіл
Отыз ауыз сөзі бар.
Ажал келмей жан шықпас,
Ілмектер: ажал, сөз, тіл
Қысыр сөзден мән шықпас.
Қолың ұста болсын,
Ілмектер: сөз, тіл
Сөзің қысқа болсын!
Жорытсаң, жол аларсың,
Ілмектер: сөз, тіл
Жолықсаң — сөз аларсың.
Тіл алмасқа сөз айтсаң,
Ілмектер: тіл, сөз
Адам таппас жауап айтар.
Тамақты асығып ішпе
Ілмектер: тамақ, асығу, сөз, тіл
Түйілерсің.
Сөзді асығыс сөйлеме,
Күйінерсің.
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі