Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Ел ішінде жұрт жүреді,
Ілмектер: ел, ет, құрт, қырғыз мақалы
Ет ішінде құрт жүреді.
Бесіктегі баланың бек боларын кім білер?
Ілмектер: бесік, бала, қырғыз мақалы
Жеткеннен – таяқ,
Ілмектер: қырғыз мақалы, таяқ, жұдырық
Жетпегеннен – жұдырық.
Астың тұзын татқан біледі.
Ілмектер: ас, тұз, тағам, тамақ
Баста ұтқан байымас,
Ілмектер: бай, қырғыз мақалы, байлық
Кейін ұтқан танымас.
Еңбексіз диқанның күні өтпейді.
Ілмектер: еңбек, диқан, қырғыз мақалы
Әркім күлді өз күлшесіне тартады.
Ілмектер: күл, қырғыз мақалы
Бірді тапсаң – жасап өт,
Ілмектер: қырғыз мақалы
Жасап өтсең – асап өт.
Жалғыз молда – жарты адам,
Ілмектер: молда, қырғыз мақалы
Екі молда – бір бүтін.
Азансыз молда болса да,
Ілмектер: азан, молда, қазан, әйел, қырғыз мақалы
Қазансыз қатын болмайды.
Жаман сиыр жарда бұзаулайды.
Ілмектер: төрт түлік мал, сиыр, қырғыз мақалы
Үйіңде сүтің төгілсе,
Ілмектер: үй, сүт, бұзау, қырғыз мақалы
Далада бұзауың еміп кетер.
Боз қойдан жуас,
Ілмектер: жуастық, аңқаулық, жуас, аңқау, қырғыз мақалы
Ақ қойдан аңқау.
Жау кеткен соң қылышыңды көңге шап.
Ілмектер: жау, қылыш, қырғыз мақалы
Ашулы жанның жанына жолама.
Ілмектер: ашу
Есегінде тұсау жоқ,
Ілмектер: есек, түйе, қырғыз мақалы
Түйесіне қом жасамақ.
Аңдыған ұры алмай қоймайды.
Ілмектер: ұры, қырғыз мақалы
Жұмсақ сөз тасты жібітеді.
Ілмектер: жұмсақ, сөз, тас
Шошқа шошқалығын жасар.
Ілмектер: шошқа
Қазан асулы,
Ілмектер: қазан, ас, тамақ
Ас пісулі.
Жаралы киік жата алмас.
Ілмектер: киік, қырғыз мақалы
Қарға қарқылдап ұшқанмен қаз болмайды.
Ілмектер: қарға, қаз, қырғыз мақалы, құстар
Батырлыққа дауа жоқ.
Ілмектер: батыр, батырлық, дауа, қырғыз мақалы
Екі кісі күнәкар болса,
Ілмектер: күнәкар, дәнекер, кісі
Үшінші кісі – дәнекер.
Екі кісі күнәкар болса,
Ілмектер: күнәкар, дәнекер, кісі
Үшінші кісі – дәнекер.
Битті қонақ сияды,
Ілмектер: бит, ит, қонақ, қырғыз мақалы
Итті қонақ симайды.
Қысасыз қиямет жоқ.
Ілмектер: қиямет, қырғыз мақалы
Айуанға – таяқ,
Ілмектер: адам, айуан, таяқ, ишарат, қырғыз мақалы
Адамға – ишарат.
Жақсы сөз жан семіртеді,
Ілмектер: жақсы, жаман, сөз
Жаман сөз жан кейітеді.
Ата-анам бар болсын,
Ілмектер: ата-ана
Ауыз-мұрны тар болсын.
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі