Эссе және өлең-жыр байқауы

Табиғат туралы жұмбақтар


Тақия толы сөк,
Таң атқанда жоқ.

Жұлдыздар



Керегенiң басында кепкен бауыр,
Кесiп алсаң таусылмас неткен бауыр.

Ай



Азаяр қыста қызуы,
Молаяр жазда шыжуы.

Күн



Аспаннан күбi түстi,
Күбiнiң түбi түстi.

Күннің күркіреуі



Жағалдайдың түйесi
Жар жағалап келедi.
Сауырында таңбасы
Күйiп-жанып келедi.

Күн



Түбі мықты жаралған сегіз батыр,
Баяғыдан соғысып келе жатыр.
Кезек-кезек соғысып, жатып-тұрып,
Кім жығары белгісіз түбінде ақыр.

Қыс пен жаз, күн мен түн, тақ пен жұп, жақсылық пен жамандық



Отты өшіреді,
Шөпті өсіреді.

Су



Қысты күні қаптап,
Қонып жатыр бақбақ.

Жапалақ қар



Түнеріп келіп,
Гүл егіп кетеді.

Жаңбыр



Өзі көкте,
Келбеті көлде.

Ай



Күндіз беті таза,
Түнде бетін әжім басты.

Аспан



Көрінбей-ақ көзіңе,
Күш танытар өзіңе.
Шайқап шарбақ, тал-бақты,
Зыр жүгіртер қанбақты.

Жел



Бары-жоғын білмейсің,
Онысыз өмip сүрмейсің.

Ауа



Түнде күлімдейді,
Суда дірілдейді.

Ай



Бейне бір жас балақан,
Шапалақтап алақан,
Жазда тұрып жоғары,
Күзде жерге қонады,
Қыста түсі оңады,
Бұл қандай зат болады?

Жапырақ



Ертеңгілік үлкен,
Кешкілік үлкен,
Талма түсте кішкентай.

Күн



Көк аспанды байытқан
Қара бұлтқа тәп-тәуір
Пайда болып ғайыптан,
Ғайып болды от-тамыр.

Найзағай



Көбелек секілді келгенде,
Кеткенде әбжылан сияқты.

Қар



Тіріде, басы аманда
Асылып тұрар әмәнда.
Аяғы жерге тимейді,
Аязсыз күнді сүймейді.

Сүңгі



Шешесі — су да,
Әкесі — суық.
Көктемде өлер,
Күз күні туып.

Мұз