Ақын отыр
Мұңға салып арманы мен мұратын,
Түн жамылып отыр, әне, бір ақын.
Тілім-тілім жүрегінде, жанында,
Сезімдері қайнап жатыр сұрапыл.
Өлеңдер жинағы - 379 бет
Ай-әткеншек тағдырым
Бәрі өзгерді,
Мен де, мынау көктем де.
Анау жатқан бүлдіргенді бөктер де.
Ай-сырласым, айтшы маған:
Ой сала ма, санаңа?
Айтар болсам – жан сырым,
Өмір – сабы қамшының.
Жанарымнан жас болып,
Тамып кеткен тамшы-мұң.
Қазақ деген халықпыз
Өткенінен өкпек ұрып тұратын,
Жеңе алмаған ешкім, бірақ, мұратын,
Қазақ деген халықпыз!
Суға батпай, отқа салса жанбаған,
Тұлпардың өлімі
Аңыз еткен бар аймақ,
Тұлпар еді бір кезде.
Енді жаман сарайда,
Сүйелдей боп жүр көзге.
Туған жерім – Тұмарым
Жанның болып жалауы,
Берген әр кез күш маған.
Адалдықтың алауы -
Туған жерге ұқсағам.
Төлегенше толғану
Құпиямды айтайыншы, саған бар:
Ақын едім, өмір мәнін бағамдар.
Тағдырымнан тепкі көріп жүрсем де,
«Мен сендерді алдамаймын, адамдар»!
Әке тілегі
Қимай сені – кетілдім,
Қызым менің, кекілдім.
Еркелігі қалмаған,
Әлі бала секілдім.
Туған жер, туған ауыл
Сағынып қалған екем,
Қанатым сағыныштан талған екен.
Туған жер!
Маңдайымнан сүйші менің,
Мені іздесең
Жырларымды оқы, мейлі, жыла да,
Тек жайымды сұрама!
Кей сәттерім жұлдызды сәт болса егер,
Кей сәттерім жақын шығар кінәға.
Аяулы менің ауылым
Жанымның жайып желкенін,
Гүл едім, өскен төсіңде.
Ауылым!
Ғажап ертегім,
Кеш сілтедім... қолымды
Қайыр қылдым өктемге,
Сый боп маған кешіру.
...Бәсіре боп кеткен бе,
Осы маған... кешігу?..
Сеннен қалған мейрімнің сандығы
Ұлағатың болып бізге ұлы ұғым,
Аяладың бала-көңіл тұнығын.
...Сенен қалған мейірімнің сандығы,
Ешбір адам аша алмай жүр құлыбын.
Кінәсіздер қорымы
Алланың бақ болған соң ұсынғаны,
Елімнің көгершін бе, ұшырғаны?
... Ана бір төмпешік не, айтыңызшы,
Теректі мекенінің тұсындағы?
Жауаптымын бәріне
Музам болсаң айқара ашқын есікті,
Қайғымсың ба?
Әкел маған несіпті.
Селдетемін, ойнатамын жай отын,
Оғыланды отқа сап отыз жеті
Құсаланып көңілдей құба белім,
Қайғы жұтып, ішінен тынады елім.
Оғыланды отқа сап отыз жеті,
Орға жықты рухтың Құлагерін.
Мен жазбаған бір өлең
Кейде бұлттай түнерем,
Кейде ғажап гүл өрем.
Түсіреді сан күйге,
Мен жазбаған бір өлең.
Өзегінде құрты бар
Болып жатса есе кем,
Жағамнан ап жұлқып ал.
... Өмір деген осы екен,
Өзегінде құрты бар.
Тауық жылына тілек
Алдан күткен ақ арманы көріне,
Қадам басқан өркениет өріне.
Еркіндіктің жайлау қылған жазығын,
Тауық жылы, төрлет, қазақ төріне.
Міністірдің монологы
Маған неге сансыз айып тағасың?
Бар бәлені бетіме әкеп жағасың.
... Елім үшін егілемін, езілем,
Кім біледі, еңбегімнің бағасын?
Тек адалды қабыл алар жаратқан
Адалдық пен мейірімнен есілген,
Мұсылмандық – мейірімнен құралған.
Садақа бер, жетім менен жесірге,
Жаныңызға медет болар бір Аллам.
Қар басып қалыпты қаланы
Түн ауған.
Тағы да жалғызбын,
Жанымды торлаған жалқы мұң.
Құлақ сап үніне қар-қыздың,
Бір көш кетіп барады
Бір көш кетіп барады,
Соңында із бар қаралы.
Қыр астында жел сыңсып,
Жоқтау-әнге салады.
Мұқағалидың күнделігінен
Кейде ғажап гүл өрем,
Кейде бұлттай түнерем.
Өзен сынды өмірде,
Бар жазғаным – бір өлең.
Түс. Түсініксіз түн
Әлденеге келетіндей жылағым...
Қайда көшіп кеткен менің тұрағым?
Маң далаға маңып барам түсімде,
Көз алдымда көлбеңдейді құладын.
Тартылыс заңы
Жанымның отпен аздай-ақ шарпылысқаны,
Топыраққа қарай тартады тартылыс заңы.
Рухым менің көкте жүр, ал, тәнім – жерде,
Жанарым ашық, тексіздің талтаңын көрген.
Мен қағазға тағдырымды көшірем
Қара түн кеп басқан кезде иықтан,
Мұң келеді, күліп қойып миықтан.
Сосын... жанның жақпарынан жай ұшып,
Сезім тұрар, қабырғасы қайысып.
Жыр жазғым келеді
Көкте күн күлімдеп тұрғасын,
Болған соң жүректе жыр басым,
Тектінің көрген соң тұлғасын,
Жыр жазғым келеді!
- Али Акбар Деһхода
- Али Акбар Деһхода
- Али Акбар Деһхода
- Али Акбар Деһхода
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі