Салт-дәстүр – 8-бет

Ұлттық ойындар

Ұлттық ойындар

19.12.2016
Ақсүйек – жігіттер мен қыздар жиналып, жаздың айлы түнінде ашық далада ойнайтын қазақтың ұлттық ойыны. Ойынға ұзақ уақыт күн көзінде жатып әбден қураған мал сүйегі не қабығы аршылғ...
Толық оқу
Күн санау

Күн санау

11.12.2016
Күн санау - халықтың ертеден келе жатқан күн жүйесіндегі есептік қағидасы. Шығыстық ежелгі ғылымдық тәсілге сәйкес қазақ халқы да күн санауды сенбіден бастайды. Күн санау жеті күнн...
Толық оқу
Киіз үй

Киіз үй

01.11.2016
Қазақ халқының дәстүрі еңбек, тағам даярлау ерекшеліктерімен байланысты туып, ал ең бастысы — баспана яғни, киіз үй болып саналады. Қазақ халқы туралы айтсақ та, қырғыз, қарақалпақ...
Толық оқу
Халық ауа райын қалай болжаған?

Халық ауа райын қалай болжаған?

24.10.2016
Халқымыз табиғат тылсымын ерте заманнан-ақ түсініп, оны өзінің тұрмыс-тіршілігіне арқау етіп, қолдана білген. Солардың бірі – халықтың ауа райын болжау тәсілдері. Қысы-жазы далалық...
Толық оқу
Мүшел жас

Мүшел жас

19.10.2016
Жыл қайыру бойынша он екі жыл айналғанда бір мүшел толады. Көне көз қариялар өткен жылдарды есептегенде немесе адам жасын айырғысы келгенде осы мүшелді қолайлы көреді.
Толық оқу
Ат әбзелдері және жегін тұрмандары

Ат әбзелдері және жегін тұрмандары

12.10.2016
Жүйрік ат, алтын жалатылған ер-тұрман, сұлу жар – ер-азаматтың ажары. Әсіресе мінген аты мен ер-тұрманына ер адам үлкен мән берген, ауыл-аймақ оны соған қарап бағалаған. Әбзел жаса...
Толық оқу
Шошай тәртібі

Шошай тәртібі

14.09.2016
Өткен ғасырларда қазақ халқы Отанын, дінін сатқандарға, құдайға, пайғамбарға, аруаққа тіл тигізгендерге, аса ауыр қылмыс жасағандарға өте қатаң тәртіптік заң қолданған.
Толық оқу
Түстену

Түстену

12.09.2016
Қазақта қонақ сыйлаудың бірнеше түрлері бар. Соның бірі - түстену салты.
Толық оқу
Төрелік

Төрелік

12.09.2016
Өмір болған соң ауыл арасында, ел ішінде, үй ішінде дау-жанжал, түсініспеушілік болмай тұрмайды. Мұндай жағдайда аузы дуалы, қазақ заңын, істің жөн-жобасын білетін әділетті билер ш...
Толық оқу
Тарту-таралғы

Тарту-таралғы

11.09.2016
Халық таныған елдің құрметті адамдарына сый-сыяпат жасаудың бір жолы - оларға тарту-таралғы ұсыну.
Толық оқу
Сөзге тоқтау

Сөзге тоқтау

11.09.2016
Қазақта "Аталы сөзге арсыз да тоқтайды" деген мақалбар. "Бас кеспек болса да, тіл кеспек жоқ", - дейтін қазақ халқы қай заманда да қашанда жүйелі сөзге тоқтаған.
Толық оқу
Сабақ басы

Сабақ басы

11.09.2016
Тілашар тойынан кейін бала сабаққа, яғни медресеге, барған. Әр ата-ана молдаға өз балаларын аманат етіп тапсырған: «Молдеке, баламның сүйегі менікі, еті сенікі».
Толық оқу
Ай аттарының сыры

Ай аттарының сыры

05.09.2016
Наурыз – көктемнің алғашқы айы. Парсыша «жаңа күн» деген мағына береді. Шындығында, наурыз айдың аты емес, жыл басы мейрамының атауы. Қазақтар наурыз мерекесін (ұлыстың ұлы күні – ...
Толық оқу
Өртпен тазалау

Өртпен тазалау

03.09.2016
Халықта пәле шыққан, қырсық шалған, мысалы, оба, тырысқақ, сүзек тағы басқа жұқпалы аурулар пайда болған, топалаң сияқты мал індеті жайлаған жерлерді әдейі өртеп жіберетін ырым бар...
Толық оқу
Өкіл күйеу

Өкіл күйеу

03.09.2016
Бұрынғы қазақшылық кезінде бірі жасы үлкен, бірі жас екі ер адам тым жақын достық әрі сыйластық қарым-қатынаста болады. Бірімен-бірі туыстай араласып, бірінің жоғын бірі түгендеп, ...
Толық оқу
Науқасты күзету

Науқасты күзету

03.09.2016
Ата-бабаларымыз жер бетінде адамнан ұлы, адамнан қымбат ештеңе жоқ екенің баяғыда-ақ айтқан. Сонымен бірге ел салт-дәстүрінде оны құндау мен ардақтаудың да көптеген жолдары бар. Ал...
Толық оқу
Шұбаттың емдік қасиеттері

Шұбаттың емдік қасиеттері

15.07.2016
Шұбат — түйе сүтінен дайындалатын сусын. Шұбатты бір қорландырып алады да, одан әрі ешқандай ашытқысыз ашыта береді. Дәстүрлі қазақ қоғамында шұбатты торсықта немесе ағаш күбіде аш...
Толық оқу
Мығау жазасы

Мығау жазасы

07.07.2016
Мұндай жаза опасыздарға, сатқындарға қолданылған. Жазаға ұшыраған адамның аяқ-қолын байлап, ағашқа (керегеге) таңған, ал соғыс кезінде найза астына керген.
Толық оқу
Қоңсы қону

Қоңсы қону

16.06.2016
Қазақта "Иесі қаласа, қоңсы өкпелемейді" деген мақал бар. Қоңсы болудың немесе қоңсы қонудың да реті мен жөн-жобасы, өзіндік жолы бар. Қоңсы деген - бұрынғы кездерде бір ауқатты ау...
Толық оқу
Қырық жеті

Қырық жеті

16.06.2016
Қазақтың ежелгі әдетінде қыз туғанда "қырық жеті", ұл туғанда "ат ұстар" деп сүйінші сұрайтыны немесе "Қалың малға қырық жетіні матап берді", − дейтіндері бар. Бұл сөз өткен ғасырл...
Толық оқу
Нағашылап бару

Нағашылап бару

30.04.2016
Халық ішінде «Балалығың ұстаса – нағашыңа бар, жігіттігің ұстаса – қайныңа бар» деген қағида бар. Әдеттегідей барыс-келіс емес, ата жолында мұның өз жөн-жосығы бар.
Толық оқу
Қайындап бару

Қайындап бару

30.04.2016
Қыздың төркіндеп, оның күйеуі қайындап, жиен нағашылап барады. Қыз төркіндеп бара алмаса, өз жамандығы, жолынан жығылғаны деп біледі халық. Мұндайда жол-жоралғыдан сүрінетін ел-жұр...
Толық оқу
Қазақтың байырғы өлшемдері

Қазақтың байырғы өлшемдері

25.03.2016
Мұнда қазақ халқының байырғы өлшемдерінің мезгіл, тәуілікке байланысты түрлері туралы мәлімет берілген. ұстаздар мен мектеп оқушылары өздерінің қажеттілігіне көмегі тиер деп санайм...
Толық оқу
Кінә менде

Кінә менде

05.03.2016
Қыз ұзату тойы - үлкен мереке. Мұнда ат жарыс, палуан күресі, айтыс, өнер бәсекесі, бәс, ұлттық ойын түрлері, жұмбақ айтыс, ән-жыр айту сияқты ойын-сауықтар өткізіледі.
Толық оқу
Көгенге түсу

Көгенге түсу

05.03.2016
Барымташыларды немесе қолға түскен ұрыларды қорлаудың, ауыр жаза тартып масқаралаудың бір түрі - екі қолын артына қайырып байлап, оларды кәдімгі қой көгендегендей етіп көгендеп ұст...
Толық оқу