Тәуелсіз жыр!
Өтірікпен өрбіген жаңалықтар,
Сөз айтпайды титтей де сана құптар,
Аспан мен жердей сірә аралықтар.
Сасыған сайтан атқыр саясатқа,
Өлеңдер жинағы - 486 бет
Тақырыпсыз бір өлең
Жаздың жылы жанарында тоңдым да,
Мен өмірдің суықтағын түсіндім...
Тұнық түннің жанарында тағдыр бар,
Қоймайтұғын жүрегіңде от өрмей.
Жеріміздің жазылмаған жарасы
Жеріміздің жазылмаған жарасы,
Жерлестердің кінәсі мен күнәсі,
Шоқан менен Ыбырайдың наласы,
Ахметтің, Бейімбеттің ызасы,
Көздерім бар, көріп жүрмін барлығын
Көздерім бар, көріп жүрмін барлығын,
Құлағым бар, естіп жүрмін барлығын,
Көріп жүрмін не жегенін сорлының,
Естіп жүрмін не дегенін жарлының.
Қалмайды көктем келсе, қыста қаһар
Қалмайды көктем келсе, қыста қаһар,
Мұзың де көктемде еріп, қыста қатар.
Қанатың қатаймаса, шырқау көкте
Ақиық қырандармен ұшпа қатар.
Қар жапқан шыңның басына шығып жаңа мен
Қар жапқан шыңның басына шығып жаңа мен,
Биіктен төмен қарап ем.
Өзім де қатты таң қалдым,
Кісі екенін таныдым сонда мен әрең
Мойында, ақын, мойында
Мойында, ақын, мойында,
Берілме, бірақ, уайымға.
Қас-қағым сәттей өмірде
Уақытың кетті ойынға.
Жауыннан соң жатыр ма екен жер кеппей
Жауыннан соң жатыр ма екен жер кеппей,
Көргің келсе атқа мініп, қырға шық.
Егін еккен жерге жатса су жетпей,
Кей қаланы кетеді екен су басып.
Бөлінбейтін сандар бар деп екіге
Бөлінбейтін сандар бар деп екіге,
Көзің жетіп тұрған-сынды көкіме.
Бөлінеді бес пен тоғыз, жеті де,
Ащы таяқ тиген болса етіне.
Сәбидің жылағаны
Сәбидің жылағаны –
Емшекті анасынан сұрағаны.
Әйелдің жылағаны –
Күйзелген тауқіметтен, сірә, жаны.
Кей кезде қорқынышты түс көремін
Кей кезде қорқынышты түс көремін,
Түлкінің боғы дейді түс дегенің,
«Апырай, не болды?» – деп сескенемін,
Сол түсім өңім болса не істер едім?!
Қырда, ойда ойын-сауық, ас та көп
Қырда, ойда ойын-сауық, ас та көп,
Жиын-тойда шұрқырасар дос та көп.
Тәнің тозып, бірақ, жүйке жұқарса,
Ойлай берсең, уайымың шаштан көп.
Кеше ғана жатқан бала бесікте
Кеше ғана жатқан бала бесікте,
Тілі шығып, жүгіреді есікке.
Аттың жалын тартып мінсең, тәуекел!
Жолда қалма, мақсатыңнан кешікпе.
Бұл заман пенделерді билейді екен
Бұл заман пенделерді билейді екен,
Ырқына көнбегенді түйрейді екен.
Намысы, жігері жоқ жасықтарды
Саз балшық секілденіп илейді екен.
Нұрын шашып тұрған кезде жарық күн
Нұрын шашып тұрған кезде жарық күн,
Ауыр жүкті әйел жүрсе көтеріп.
Күнкөрістен қалжыраған халықтың
Кеткен оған еті өліп.
Айы туса оңынан
Айы туса оңынан,
Иілген бас мойыннан
Кесілмес деп ойлайтындар көп білем.
Менің сенен айырмам:
Қуанғанда тәтті жырды жазғанмын
Қуанғанда тәтті жырды жазғанмын,
Кетті бәрі жұтылып.
Қиналғанда ащы жырды жазғанмын,
Шайнап-шайнап, тастады оны түкіріп.
«Сүйем!» деген асыл сөзді мың айтып,
«Сүйем!» деген асыл сөзді мың айтып,
Сүйгеніңді алып жүрме мұңайтып.
Кейбір сәтте керек емес сөзің де,
Сезіміңді қас-қабағың тұр айтып.
Тыңдамай ми менен жүректі
Тыңдамай ми менен жүректі,
Бағынса нәпсі мен ақшаға,
Қалайша түреді түнекті,
Жегі құрт түспей ме бақшаға?!
Ұқсамаймын неге мен басқаларға
Ұқсамаймын неге мен басқаларға,
Басқаларға ұқсауға жасқанам ба.
Тосқауыл боп жолымда тосып тұрған
Тау ма, су ма, орман ба, тас па, жар ма?!
Қаладағы қаптап кеткен шыршалар
Қаладағы қаптап кеткен шыршалар
Тәуелсіздік мерекесін тұмшалар.
Жасы жетпей қыршынынан қиылмай,
Жақсы еді ғой орманында тұрса олар.
Тонсаң да қаңтар, ақпанда
Тонсаң да қаңтар, ақпанда,
Тап болсаң-дағы қақпанға,
Байқамай отқа күйсең де,
Жамаулы киім кисең де,
Абыржыма, аптықпа, сабыр сақта, ей, досым
Абыржыма, аптықпа, сабыр сақта, ей, досым,
Аузы қисық болса да, байдың ұлы сөйлесін!
Жемісі көп ағаштың бұтақтары иілсе,
Дақылы жоқ масақтар кереді екен кеудесін.
Атқа қонған, топтан озған кездерім
Атқа қонған, топтан озған кездерім
Қызғанышы болды кейде өзгенің.
Біреулерге шаншу болып жабысты
Қаңтардың да суығына төзгенім.
Көздің жасы
Көздің жасы қайғы-мұңды жуады,
Көздің жасы іштің дертін қуады.
Көздің жасы жанарыңнан мөлтілдеп,
Қамыққанда, зарыққанда шығады.
Нұрландырса өміріңді сан арман
Нұрландырса өміріңді сан арман,
Қуанасың ұрпағыңа жаралған,
Күн қыздырса, егілген дән көктеген,
Жауын жауса, қара жер де нәр алған.
Табиғаттың құбылмалы мезгілі
Табиғаттың құбылмалы мезгілі,
Айырықша байқалады күз күні.
Аттың басын бұра алады сол ғана,
Мінген аттың болса кімде тізгіні.
Бұл фәниде актерміз біз құбылған
Бұл фәниде актерміз біз құбылған,
Құлағымыз босамайды сыбырдан.
Жаралаймыз, табалаймыз біреуді,
Сүрінгенге күліп жатса жығылған.
Жаратқан Алла ғаламды
Жаратқан Алла ғаламды,
Жаратқан екен адамды.
Адамға қуат болсын деп,
Жаратқан және қаламды.
Әрбір істің соңын күтер сабырлы
Әрбір істің соңын күтер сабырлы,
Біткен іс пен піскен жеміс қадірлі.
Отқа түсіп, дастарханға жеткенше
Наннан қымбат емес оның қамыры.
Ағаларың жүрген болса алдыңда
Ағаларың жүрген болса алдыңда,
Ізімен жүр, көп тағылым бар мұнда.
Інілерің келе жатса артыңда,
Сүйеуің бар, алға жүрсең, тартынба!
Үлкен жолда жатқан көлік ағылып
Үлкен жолда жатқан көлік ағылып,
Қарамайды жолаушыға көлдеңен.
Кетпес пе екен жүрісінен жаңылып,
Жол тәртібін, ережесін білмеген.
Кейбіреулер көтерілсе аспандап
Кейбіреулер көтерілсе аспандап,
Оларға да болғаным бар баспалдақ.
Залымдардан жәбір көрсем, жас парлап,
Жайсаңдарға дауыс бердім қос қолдап.
Жұртқа жаққан сөзімен, Һәм ісімен,
Жұртқа жаққан сөзімен, Һәм ісімен,
Ең керемет, ең ғұлама кісілер
Өмір сүрген секілді
Өтіп кеткен ғасырда.
Адамдар кейде жаман түс көреді
Адамдар кейде жаман түс көреді,
Дөңбекшіп ұйықтап жатып, тістенеді.
Қалғандай киіміне күйе жұғып,
Түсінен оянған соң сескенеді.
Нан тауып жүр біреулер жұдырықтың күшімен
Нан тауып жүр біреулер жұдырықтың күшімен,
Күн көріп жүр біреулер аяғының ұшымен.
Біреу тілмен, біреулер баспен көрген күнкөріс,
Бейімделсе кәсіпке, айыбы жоқ, түсінем…
Жақсымен де араластым
Жақсымен де араластым,
Жаманмен де жағаластым.
Алға ұмтылсам құлшынып кіл,
Қызыл-жасыл тіршіліктің
- Шаңлатбай Айдана
- Лев Шестов
- Лев Шестов
- Лев Шестов
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі