Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Балдан тамар, байдан жұғар.
Ілмектер: бал, бай, жұғу, таму
Ит опа, қатын қапа.
Ілмектер: ит, қатын
Көше білмес көлік өлтірер.
Ілмектер: көше, көлік
Жақсының жақсы білер сымбатын,
Ілмектер: жақсы, жаман, асыл, сымбат, қымбат
Жамандар қайдан білсін асыл менен қымбатын.
Тойға барсаң тойып бар,
Ілмектер: той, тон
Торқа тоның киіп бар.
Құс өз жемінен өзі қақалмайды.
Ілмектер: құс, жем, қақалу
Баланың қызығы білінбейді,
Ілмектер: бала, тай, қызық
Тайдың мінгені білінбейді.
Ақымақтың қолы ұзын болар.
Ілмектер: ақымақ, қол
Су басынан бұзылар.
Ілмектер: су, бұзылу
Отыз тістен шыққан сөз отыз ру елге кетер.
Ілмектер: отыз, тіс, ел, сөз, ру
Әзіре қызыл тез оңар.
Ілмектер: қызыл, әзіре
Көп қорқытар, терең батырар.
Ілмектер: қорқыту, батыру
Айт сөзді ұққанға,
Ілмектер: сөз, құлақ, мақта
Айтып айтпа құлағына мақта тыққанға.
Таңертеңгі асты тастама, кешкі асқа қарама.
Ілмектер: таңертең, ас, кеш
Он екі жылда ердің құны салауат.
Ілмектер: жыл, ер, құн
Қилы-қилы заман болады, қарағай басын шортан шолады.
Ілмектер: заман, қарағай, шортан
Судағы қайыққа сенбе (кемеге)
Ілмектер: су, қайық, қатын, сенім
Қойныңдағы қатынға сенбе,
Астыңдағы атыңа сенбе.
Ұзақ болса да, жаман болса да жол жақсы.
Ілмектер: ұзақ, жол, жаман, жақсы
Атасын құрметтеп тұрған баланың тілеген тілегі қабыл болады.
Ілмектер: ата, бала, тілек
Мал досы көптің, жан досы аз болады.
Ілмектер: дос, жан дос
Адам айдаса бармаймын,
Ілмектер: адам, құдай
Құдай айдаса қалмаймын.
Мақтаншақ міншіл келеді,
Ілмектер: мақтаншақ, күншіл
Қызғаншақ күншіл келеді.
Ұл - түтінге,
Ілмектер: ұл, қыз, түтін, күтім
Қыз - күтімге.
Бұланға ерген шешекке аунар,
Ілмектер: бұлан, балшық, доңыз, шешек
Доңызға ерген балшыққа аунар.
Досқа атылған оқ, қойынға түскен шоқ.
Ілмектер: от, шоқ, дос
Өлім - ортақ, жау - серік.
Ілмектер: өлім, жау
Халыққа аға болғанның, арқасы жауыр болар.
Ілмектер: халық, аға, арқа, жауыр
Аларманға алтау аз,
Ілмектер: алу, беру, бес, алты, сан
Берерменге бесеу көп.
Жұлық жалаған жарымайды.
Ілмектер: жарымау, кедейлік
Көк етікті келмейді, көн етіктіге бармайды.
Ілмектер: етік, көн
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі