Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Өзің сүйгенді алма,
Ілмектер: сүю, үйлену
Өзіңді сүйгенді ал,
Өзің сүйгеннен жапа шегерсің,
Өзіңді сүйгеннен рахат көрерсің.
Асыққан етегіне сүрінеді.
Ілмектер: асығу
Барар жердің алыстығы жоқ,
Ілмектер: алыс, ауыр, қажет
Керек тастың ауырлығы жоқ.
Балта сабынан озбайды.
Ілмектер: балта
Тауықтың түсіне тары кіреді.
Ілмектер: тауық, тары
Ақша кетуге тырысады,
Ілмектер: ақша, есеп
Есеп ұстауға тырысады.
Қажып жүрген адамға,
Ілмектер: адам, ит
Қарсы алдынан шыққан ит,
Қасқыр болып көрінер.
Үйге кірген жыланды да
Ілмектер: жылан, ақ, үй
Басына ақ құйып шығарады.
Күйеу – жүз жылдық,
Ілмектер: күйеу, құда
Құда – мың жылдық.
Кішкентай тастан
Ілмектер: тас, бас
Қауақтай бас жарылады.
Қолынан келген қырынан қояды.
Ілмектер: қол, ептілік
Көңілім келсе – көлдеймін,
Ілмектер: көңіл, мінез
Көңілім келмесе – шөлдеймін.
Көсеуі ұзынның қолы күймес.
Ілмектер: қол, көсеу
Көсеуі ұзынның қолы күймес.
Ілмектер: қол, көсеу
Көзден кетсе, көңілден кетеді.
Ілмектер: көз, көңіл
Сабы алтын болса да,
Ілмектер: алтын, көсеу, тек
Көсеудің көсеу аты қалмайды.
Әліне қарамаған — әлек.
Ілмектер: әл
Саңырауға сәлем берсең,
Ілмектер: саңырау, сәлем
Атаңның басы дейді.
Екеудің үлесі,
Ілмектер: үнемдеу, үнемшілдік
Үшеуге үнем.
Өзінің бетін аямаған,
Ілмектер: кісі, ұялту
Кісінің бетін шиедей қылады.
Шөлмен жүрсең, жолмен жүр:
Ілмектер: шөл, жол, ел, қоныс
Жол бұлақты көлге апарады,
Көл қонысты елге апарады.
Айдындағы аққуды
Ілмектер: мерген, ақыл, аққу
Ақылды мерген атпайды,
Ақ еркесін айдынның
Атуға қолы батпайды.
Адам жаманнан жиренбей,
Ілмектер: адам, адам туралы, жақсы, жаман
Жақсыны үйренбейді.
Адам өзгенің қадірін өзі арқылы түсінеді.
Ілмектер: адам, адам туралы
Адамды кейде баршылық сынайды,
Ілмектер: адам, адам туралы, кедейлік, байлық
Кейде жоқшылық сынайды.
Адам - ала, мал - құла.
Ілмектер: адам, адам туралы, төрт түлік мал
Адам көпке, мал шөпке тоқтайды.
Ілмектер: адам, адам туралы, төрт түлік мал
Адамға тойымшылық керек.
Ілмектер: адам, адам туралы
Адамға адам керек әрбір жайда.
Ілмектер: адам, адам туралы
Адам зоры - тоғын,
Ілмектер: адам, адам туралы, жылқы, төрт түлік мал
Жылқының зоры - соғым.
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі