Өлеңдер бөлімі

Өлеңдер

Ақбозат

«Ақбозат» жер есімі Қызбелдегі,
Ол заман ұрылардың күзгі ермегі —
Жылқы алу жырақ жерден суыт келіп,
Бұйырған бөрілердей түзден жемі.

Толық

Құттыбай бұлағы

Бала кезден бар едің сен, бір бұлақ,
Жолаушының арманындай бұлдырап,
Қызбел таудың белін орап ағушы ең
Жібек белбеу секілденіп судырап.

Толық

Жер астындағы жұлдыздар. 1965 жыл

Атқан таң әсем бүгін. Ауа қандай!
Алаптан аңқып жұпар тарағандай.
Тап-таза аспан үстен төңкерілген,
Ақ бұлт та көк айнасын аяғандай.

Толық

Досыма

Тілемеймін еш кешірім
Жырыма шаң көп қонса!
Жарқын-жарқын естілсе үнім,
Үнсіз күнім жоқ болса!

Толық

Тойбастар

Сахара дала теңіздей,
Толқыған тасып күй мен ән.
«Мен қалдым тойдан» дегізбей,
Өренді өңкей жинаған.

Толық

Киік

Қолға түспей қырын қашқан бір киік,
Сені көріп жүрек шіркін жүр күйіп.
Саған асыл соқтым тұғыр кеудемнен
Тұршы сонда, төмендемей, тұр биік.

Толық

Есімде алғаш...

Есімде алғаш...
Өлең айт — деп өтіндің...
Әттең, сонда әнші болмай өкіндім,
Өлім еді тілегіңді қайтару —

Толық

Орман жырларынан

Арқада бір орман бар,
Атын «Аман» дейтін ел.
Айналасы толған нәр,
Айналасы жеті көл.

Толық

Шағала

Көп күн аңсап тосқаным,
Сүйікті құс келдің бе,
Сағынды ғой аспаным,
Сағынды ғой жер мүлде.

Толық

Жаз өрмелеп барады тау басына

Жаз өрмелеп барады тау басына,
Таудың жылу тарады жамбасына
Ол бір сұлу аңқыған төсі жұпар
Қояр емес қойнына бармасыңа.

Толық

Жазғытұрым

Жазғытұрым, жайнап тағы келдің сен,
Тіршіліктің неткен ғажап белгісі ең!
Дегізесің дерттен дене босатып,
«Жер бетінде ұзақ жасап, көп жүрсем!»

Толық

Балкен-ай

«Балкен-ай, бөпем, Балкен-ай,
Болар ма екен үлкен-ай!
Үлкен болса, қайтер-ай,
Жігіт болып кетер-ай!»

Толық

Балам

Ауырма, балам, әкеңнің
Аулына келе жатқанда.
Әдейі сені әкелдім
Ағайын, туыс, қарттарға.

Толық

Құлын

...Күні тұр көк заңғарда сәскеліктің.
Жұрнағы бір ай жауған ескі бұлттың
Асығыс оңтүстікке барады ауып,
Дегендей ұзақ жолға кеш тұрыппын.

Толық

Қоңырау

Ғасыр бойы сенің үнің тынбаған,
Сыңғырыңды мен де сан жыл тыңдағам.
Көрген сайын жыл асырып, оралып
Ыстық сезім, ой саласың бір маған.

Толық

Қыстағы күннің қызығы-ай

Қыстағы күннің қызығы-ай,
Жалғасып ұзақ ақ таңға,
Тұрады көкте жүзіп Ай
Күн шығып келе жатқанда.

Толық

Біздің заң

Санаға білім нұрларын
Жинасақ күнде бәріміз,
Түсінсек өмір сырларын,—
Ол біздің өсу заңымыз.

Толық

Нұрлы таңның жыршысына сәлем!

Ән шырқаса Алатау бөктерінен
Бозторғайдай биікке көтерілген.
Сәлем саған, даланың қарт бұлбұлы,
Халқыңнан қадіріңе жете білген.

Толық

Әкелер мен балалар

— Қой қайда, деймін, қой қайда?
Борбайла итті, борбайла,
Малымнан басы садаға,
Кер терісін қадаға!

Толық

Дала жартасы

Құла дүз — жүз шақырым, мың шақырым,
Жүз шақыр, мың да шақыр — еш қатып үн
Көрмеген керең дала, мылқау жазық,
Үстінен алмай ұшпас құс та тыным.

Толық

Алматы — ару

Ал, ару, сен дегенде жыр ағылды,
Бір ағын басып-озып бір ағынды,
Кеудемнен қотарылды асау толқын,
Білмеймін қалай бастап, тынарымды.

Толық

Менің әнім

Салшы, Бақыт, сал әніңе,
Салшы, балам, шырқатшы.
Тәтті саз бар өлеңінде,
Болмаса да ұйқасы.

Толық

Көктем-дос

Аппақ аспан, қалған қыстан
Жасылданды кенеттен.
Жасыл талдың түсін алды
Жер бетіне мен еккен.

Толық

Сөз сенікі, Франция

Франция — коммунарлар Отаны,
Таусылмаса құшағыңнан от әлі,
Ал қабылдап Лениннің інісін,
Барды саған ұлы Маркс ұрпағы.

Толық

Халық жазушысы

Туған дала, кішілік ет, бұл тұста,
Жасыңды ұмыт, үлкендікті айтыспа,
Жазық, жомарт жалпақ алақаныңмен
Алшы қолын, ақын келді алпысқа!

Толық

Гүл қып ұсын біздің өмір шындығын

Ылғи таңда күн асылып аспанға
Алтын саусақ тереземе басқанда,
Қақпама кеп бір ақ білек созылып,
Ұқсар кейде аулама гүл шашқанға.

Толық

Торғай сөйлейді

Мұғаджардан еркін жетіп Есілге,
Ұлы таудан бөліп алып енші-ірге,
Жастап жасыл Тобыл суын жатыр ол
Қазақстан деген өлке төсінде.

Толық

Жақсылық

Үңілсең сонау алысқа,
Әріге, тарих түбіне.
Жақсы да жаман көп нұсқа
Мұра боп қалып тіріге,

Толық

Бүгін таңда

Ерте ояндым, толғандым бүгін мен де,
Таң жолына Алатау жүгінгенде.
Алматының айнадай көшесімен
Күннің қызыл сәулесі жүгіргенде.

Толық

Шеберлер

Бар бір шебер жалғанда
Бармағынан бал тамған.
Өзен, тау да, орман да
Тым өзгеше ол салған.

Толық

Отан

Сүйем деп өтті жазып қаншама ақын,
Өмірдің саған арнап әр сағатын.
Қайтса да ұзақ жырдың сапарынан
Өзіңе ойы оралып бір соғатын.

Толық

Ұлы сөз

Дүние болса-дағы үйлі-жанды,
Тарсынбай бір-ақ залға сыйды да алды.
Пәледен соғыс деген тазартуға
Құт мекен — әлем атты үйді мәңгі.

Толық

Жақсы бір сапар басталмақ

Жақсы бір сапар басталмақ,
Пейілі дүние болар кең,
Үміті елдің аспандап,
Ереді бірге солармен.

Толық

Уақыт және біз

«Көп көрген, көп жасаған адам ғой, — деп
Ескінің әңгімесін соған ғой», — деп,
Сұрайтын әдет еді қарт кісіден
Тоздырған сенен бұрын талай көйлек.

Толық

Менің Қазақстаным

Хат білгелі сені жырлап келем мен,
Өз дауысым, өзіме тән өлеңмен.
Саған біткен қоңырау үнді көп бұлақ,
Туа шырқап, сені ардақтай жөнелген.

Толық

Сау булилар!

Мырзашөлді мырза қылған
Еңбек сүйгіш бір туысқан,
Гүжтаны гүл жамылған
Өзбекстан, Өзбекстан!

Толық

Салом

Жырға қостым сізге арнаған сөзімді,
Бақытты деп бір сол үшін өзімді,
Мына ұлы тәрбиелі мінбеден,
Шын құттықтау сөз арнаймын сізге мен.

Толық

Қарақалпақ қызына

Әму қандай, Арал қандай
Әдемі еді сол күні!
Бір-бір қыз боп жаралғандай
Дарияның толқыны!

Толық

Ұлұғбек

Тастап тақыт, Темір берген билікті,
Жорық кешпей, жүгендемей жүйрікті,
Соғыс шаңын кірпігінен тазартып,
Ол жұлдыздар әлеміне шүйлікті.

Толық

Самарқанд

Самарқанд сары қала сары алтыннан
Өзбектің қолыменен жаратылған,
Өзбектің қиялымен қырық жаңарып,
Өзбектің жаныменен жаңа туған.

Толық