Өлеңдер жинағы - 573 бет

Жабайы ешкілер

Абдрахман Асылбек

Малшы қыста тауып ап ешкілерді жабайы,
Айтты алғысын Тәңірге, ашылып жан сарайы:
«Өте жақсы, – деді ол, – керегі жоқ қойманың,
Енді екі есе көбейеді қойларым.

Толық оқу

Қазан мен құмыра

Абдрахман Асылбек

Құмыра өзінің тегі әлсіз болса да,
Қазанменен достық құрды соншама.
Есеп бар ма достықта? Қазан бұған мәз әлгі,
Ал, Құмыра өзімсінді Қазанды.

Толық оқу

Жылан мен қозы

Абдрахман Асылбек

Жатты Жылан астауда,
Бар өмірге ол қас еді,
Жүрегі де тас еді,
Ой болмайтын өшпендіктен басқа онда.

Толық оқу

Шыбын мен ара

Абдрахман Асылбек

Бақ ішінде, көктем келген заматта,
Бір жіңішке сабақта
Тұрған Шыбын тербеліп,
Көріп гүлден Араның нәр тергенін,

Толық оқу

Түлкі мен есек

Абдрахман Асылбек

«Қайдан жүрсің, қалқан құлақ ақылдым?» –
Түлкі Есекке сұрақ қойды ақырын.
«Арыстандай батырдың
Қор болғанын көріп келе жатырмын:

Толық оқу

Өрмекші мен ара

Абдрахман Асылбек

Болмаса одан пайда егер,
Ел қызығын көрмесе,
Ондай талант керек емес ендеше.
Жәрмеңкеде мата сатты Саудагер;

Толық оқу

Шаруа мен жылан

Абдрахман Асылбек

Шын қадірлі болғың келсе халыққа,
Танысың мен достарыңды анықта.
Бір Шаруа Жыланменен дос болды.
Жылан залым шіркін де,

Толық оқу

Шабақ

Абдрахман Асылбек

Болмаса да керемет,
Балауызды ұшқан кезде айнала,
Белгілі ғой көздерге де жай ғана –
Қанаттарын күйдіреді көбелек.

Толық оқу

Тас пен алмас

Абдрахман Асылбек

Алмас жолда жатыр еді шаң басып,
Бір саудагер тауып алды дәл басып.
Қолдан-қолға өтті де,
Пашаға ол аттанды;

Толық оқу

Диірменші

Абдрахман Асылбек

Сызаттанды диірменнің тоғаны,
Күш алмаған ол әлі.
Тоқтар еді тоған да,
Диірменші қамданғанда табанда.

Толық оқу

Тышқандардың кеңесі

Абдрахман Асылбек

Тышқандардың болғысы кеп даңқты,
Ұрғашы, еркек мысықтарды басқа ұрып,
Кілтшілер мен аспаздарды састырып,
Тек өздерін мақтатуға анық бір,

Толық оқу

Қозы

Абдрахман Асылбек

Естімеген елде көп қой, бұл шындық:
«Мен туралы не десе ел, о десін,
Көңілім пәк, жаным таза мен өзім!»
Оған қоса керек және білгірлік,

Толық оқу

Ақын мен қарақшы

Абдрахман Асылбек

Қапас үйде түн-түнек
Сот алдына тұрды кеп
Бір мезетте екі айыпты: Қарақшы
(Ел тонайтын үлкен жолдың бойында,

Толық оқу

Бейнетқор аю

Абдрахман Асылбек

Бір мұжықты көре қап иіп жатқан доғаны,
Және оны асырған тез пайдаға,
(Ал, доға үшін керек шыдам, айла да),
Аю-дағы тап солай еңбек етпек болады.

Толық оқу

Аза

Абдрахман Асылбек

Ертеректе көне Мысыр елінде
Салтанаттап, байлар өлсе ардақты,
Жылайтұғын жоқтаушылар жалдапты.
Атақты бір сондай қаза кезінде –

Толық оқу

Бала мен құрт

Абдрахман Асылбек

Сатқындықпен іздеме сен бағыңды,
Ондайлардың жүзі жарқын болмайды.
Айла-амалмен тойдырғанмен қарынды,
Түбі ойран – опасыздар оңбайды.

Толық оқу

Масақ

Абдрахман Асылбек

Егістікте еркін өскен бір Масақ
Шыны астында тұрған гүлді аңғарды.
Әрі жылы, әрі жарық үй жасап,
Аялаған адамдарға таңданды.

Толық оқу

Тордағы аю

Абдрахман Асылбек

Қорбаңбай
Торға түсті – сор қандай!
Ажалменен алыстан қылжаңдасаң қылжаңда,
Қорқынышты ол қасыңа кеп тұрғанда.

Толық оқу

Қойлар мен иттер

Абдрахман Асылбек

Әйтеуір бір отарда
Қасқыр жөнсіз салмасын деп ойранды,
Қорадағы қорғасын деп Қойларды,
Иттің санын арттырды тез қатарда.

Толық оқу

Түлкі мен жүзім

Абдрахман Асылбек

Кірді аш Түлкі жүзімдіктің ішіне,
Тұрды жеміс алауланып, мөлдіреп.
Қу сұмпайы көзін сүзе төнді кеп,
Қандай тәтті, жақұттай-ау түсі де!

Толық оқу

Шаруа мен жылан

Абдрахман Асылбек

Шаруаға жақын келіп Жылан бір,
Былай деді: «Көршім, тату тұрайық!
Енді менен сескенуің шын айып;
Көрмеймісің, еш түрім жоқ күмәнді,

Толық оқу

Малшы мен теңіз

Абдрахман Асылбек

Малшы тұрды мекен етіп жағаны,
Өзіне сай шағын еді лашығы.
Аздаған мал – бар байлығы, асылы,
Соны жайлап бағады.

Толық оқу

Құмырсқа

Абдрахман Асылбек

Бір Құмырсқа күшті бопты ересен,
Өмір сүрген өте ерте заманда.
Тіпті бар ғой (тарихшы айтқан не десең)
Қос арпаны көтере алған табанда!

Толық оқу

Ара мен шыбындар

Абдрахман Асылбек

Екі Шыбын қамданды ұшуға алыс елдерге,
Бірге ұш деп Араны да шақырды.
Тоты олрға сол жерде
Сырттай мақтап жырақты, бастарын да қатырды.

Толық оқу

Қасқыр мен тырна

Абдрахман Асылбек

Ел біледі сұм Қасқырдың аранын:
Сүйек пе, ет пе жегені,
Талғамайды тамағын.
Бірақ-тағы бәле қайдан демегін,

Толық оқу

Есек пен мұжық

Абдрахман Асылбек

Мұжық жазда егінге
Бір Есекті жалдады.
Жолатпау ғой құс біткенді тегінде,
Ұқты Есек істер ісін алдағы:

Толық оқу

Теңізші мен теңіз

Абдрахман Асылбек

Толқынменен құм жағаға шығып қап,
Қалжыраған Теңізші кетті ұзақ ұйқыға.
Ояна сап, Теңізге тиісті ол құйтыға:
«Сенсің, – деді, – бүлік нақ!

Толық оқу

Бала мен жылан

Абдрахман Асылбек

Жылан балық аулап жүріп бала бір,
Зәресі ұшты ұстап алып Жыланды,
Боп-боз болып түрі де тез қуарды.
Жылан сонда оған жайлап қарады:

Толық оқу

Аңшы

Абдрахман Асылбек

Айта салар кей адам үлгерем деп бәріне.
Тек, мынаны мойындаған жөн болар:
Барып тұрған жалқау жаның сол болар
Ұйықтап жүрген әлі де.

Толық оқу

Апеллес пен қодық

Абдрахман Асылбек

Өзін-өзі сүйер болса кім қатты,
Өзгелерге күлкі болар тым қатты:
Ол көбіне мақтанады зорлыға,
Ұялудың орнына.

Толық оқу

Алкид

Абдрахман Асылбек

Алкаменнің ұлы Алкид
Ер жүректі жігіт еді шат өңді.
Тау ішінде келе жатып бірде Алкид
Жолмен қауіп-қатерлі,

Толық оқу

Екі бөшке

Абдрахман Асылбек

Екі Бөшке келеді: бірінің бар шарабы,
Бірінде
Түгі жоқ түбінде.
Біріншісі домалады шамалы

Толық оқу

Сараң мен тауық

Абдрахман Асылбек

Қолда барын жоғалтар тойымы жоқ сараңдар;
Уақыт аз іздестіріп алаңдар,
Сенем оған – көп қой олар қатарда,
Әуре болып жатам ба,

Толық оқу

Тарақ

Абдрахман Асылбек

Баласының шашы үшін анасы
Сатып алды Тарақты.
Қолынан еш тастамастан баласы,
Ойыншық қып үйренді алғаш сабақты:

Толық оқу

Көкек мен көгершін

Абдрахман Асылбек

Дауысында Көкектің бір мұң жатты.
«Неге сонша мұңлысың? –
Деп Көгершін жылы ғана үн қатты. –
Әлде ұмытқан бұл жақты

Толық оқу

Қасқыр мен қойшылар

Абдрахман Асылбек

Тақап Қасқыр Қойшы үйіне – қақпаға,
Сығалады сақтана.
Таңдап алып қойдың нағыз алыбын,
Біраз Қойшы жатыр екен бөлектеп,

Толық оқу

Қызыр қонақта

Абдрахман Асылбек

Қызырды біз айыптауға дайынбыз:
Кімнің төмен дәрежесі, кім кедей,
Өте алмайды оны сөкпей, тілдемей,
Түптеп келсек, кінәліміз дәйім біз.

Толық оқу

Жала

Абдрахман Асылбек

Бір нәрсені бүлдіре сап дәйім біз,
Біреулерді кінәлауға дайынбыз.
Көбіне айта саламыз:
«Әйтпегенде, бұл ой маған келер ме?»

Толық оқу