Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Жауынгердегі қол күрек
Ілмектер: жауынгер, ажал
Ажалды алыстату үшін керек.
Кездейсоқ ажалды
Ілмектер: ажал, аңғырттық
Аңғырттық шақырады.
Ерлік өлім - ерді көбейтеді.
Ілмектер: ерлік, өлім
Қару күшті емес,
Ілмектер: қару, күшті
Қару ұстаған күшті.
Басшысы бастай білсе,
Ілмектер: басшы, жеңіс
Он кісі жүзді жеңеді.
Арыстандай күшің болса,
Ілмектер: арыстан, түлкі, әдіс
Түлкідей әдісің болсын.
Батырдың көзі өмірге түседі,
Ілмектер: батыр, қорқақ, өмір, өлім
Қорқақтың көзі өлімге түседі.
Атқыштан ажал қашады.
Ілмектер: соғыс, ажал
Жолдасы жақсы жауға алдырмайды,
Ілмектер: жолдас, жау, дау
Қара басын дауға қалдырмайды.
Етігің жаман болса, аяғыңды қажайды,
Ілмектер: етік, жолдас, жан
Жолдасың жаман болса, жаныңды қажайды.
Жолдас қадірін жорықта білесің,
Ілмектер: дос, соғыс, қадір, жолдас
Дос қадірін соғыста білесің.
Жаралының зардабын
Ілмектер: жаралы, жара, зардап, соғыс кезі
Жараның тақсіретін тартқан біледі.
Түнде ұшқыныңды жасыра біл,
Ілмектер: түн, күн, соғыс кезі
Күндіз түтініңді жасыра біл.
Алдырмайтын бекініс жоқ,
Ілмектер: бекініс, соғыс, майдан, өкініш
Майдан жолының өкініші жоқ.
Зеңбірек зіркілдесе,
Ілмектер: зеңбірек, солдат, соғыс
Жаяу солдат еркіндейді.
Жаудыра атсаң жауға жақындайсың.
Ілмектер: жау, соғыс
Пулемет қонысын талғайды,
Ілмектер: автомат, пулемет, соғыс
Автомат адамын талғайды.
Бесатар белдескенде не керек.
Ілмектер: жау, соғыс
Алыстан жаумен тілдескенде де керек.
Қаруың қалпында болса,
Ілмектер: қару, соғыс
Қапыда қалмайсың.
Жауға жарақсыз барма,
Ілмектер: жау, қару, соғыс
Қаруыңды күтпей қапы қалма.
Қорқып өмір сүргенің құрсын,
Ілмектер: қорқу, өмір, соғыс
Қатарда босқа жүргенің құрсын.
Қорқақ тірідей өледі,
Ілмектер: қорқақ, жолдас, соғыс
Жолдастары күнде көмеді.
Жылыда жинақталмаған,
Ілмектер: суық, жылы, Қайып Айнабековтың мақалдары
Суықта қымтала алмайды.
Досың мың болса аз,
Ілмектер: дос, дұшпан, аз, көп, ауған мақалы
Дұшпаның біреу болса көп.
Қылыш тәнді жаралайды,
Ілмектер: қылыш, тән, өсек, жаралау, ауған мақалы
Өсек жанды жаралайды.
Білмегенді сұраудың ұяты жоқ.
Ілмектер: сұрау, ұят
Түйені көпір астына жасыра алмайсың.
Ілмектер: түйе, көпір, ауған мақалы
Есекті қанша ұрсаң да ат болмас.
Ілмектер: есек, ат, ауған мақалы
Өз көшесінде жаман ит те жолбарыс.
Ілмектер: ит, көше, жолбарыс, ауған мақалы
Су кешпей кебісіңді шешпе.
Ілмектер: су, кебіс, ауған мақалы
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі