Мұқағали Мақатаев
Ол 1931 ж. 9-шы ақпанда Алматы облысы, қазіргі Райымбек (бұрынғы Нарынқол) ауданының Қарасаз ауылында дүниеге келген. Ақынның туған күні жөнінде екі түрлі ақпарат бар. Алайда, құжаттар бойынша ақынның туған күні ақпанның 9-нда тойланады. Екінші ақпарат: ақынның анасы Нағиман апа былай деген: «Мұқағалиым 1931 жылы наурыз айының 8-інде дүниеге келген болатын. Жаңылысуым мүмкін емес. Себебі балам мынау фәнидің есігін ашқаннан біраз уақыт кейін Наурыз тойы болады, наурыз көже жасаймыз деп күтіп отырғанбыз.» Мұқағали Мақатаев атындағы әдеби сыйлықтың лауреаты Оразақын Асқар ақынның екінші туған күніне байланысты мынадай сөз айтады: «Ал құжат бойынша Мұқағали 9 ақпанда дүниеге келген. Бұл куәлікті ақын ес білген кезде сол кездегі сайлау науқанына байланысты өзі жаздырып алған екен».
Туындылары Өлеңдері Нақыл сөздері
Тағдырыма несіне өкпелейін,
Ілмектер: тағдыр, өкпе, Өмір, өмірлік ұстаным, табандылық, Оптимизм Мұқағали Мақатаев
Мойын бұрмай келіп ем көпке дейін.
Қыран... Ол өте биікте самғайды, мына күнәлі топыраққа қонғысы да келеді, қонғысы да келмейді. Егер тартылыс заңы болмаса, сол аспанда қала берер ме еді?..
Ілмектер: қыран, топырақ, тартылыс заңы, күнә, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Мұқағали Мақатаев
Өмір дегенің — бір күндік сəуле екен ғой…
Ілмектер: Өмір, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Мұқағали Мақатаев
Ақырын жүрсең сорың сені қуып жетеді, жылдам жүрсең сен сорыңды қуып жетесің.
Ілмектер: жайбасар, ақырын, нақыл, афоризм, сор, қанатты сөздер Мұқағали Мақатаев
Бақыт деген – сенің бала күндерің,
Ілмектер: бақыт, бала, балалық шақ, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Мұқағали Мақатаев
Бақытсыз-ақ бақытты боп жүргенің.
Адамдардың жаны менен жүрегін,
Ілмектер: адам, нақыл Мұқағали Мақатаев
Ойлайтын ем, бір кісідей білемін.
Ажырата алмай шуағы мен түнегін,
Танығанға мәз болыппын іреңін.
Тұрады көкірігіме күйік толып,
Ілмектер: нақыл, адам Мұқағали Мақатаев
Жүремін кейде жанып, кейде тонып.
Күні бойы мазам кетіп қиналамын.
Көрінсем біреулерге биік болып.
Тағдырыма несіне өкпелейін,
Ілмектер: Адам, нақыл Мұқағали Мақатаев
Мойын бұрмай келіп ем көпке дейін.
О, өмір ұстатпаған уың бар ма?
Әкел, әкел оны да жеп көрейін.
Қарасаңдаршы,
Ілмектер: Адамдар, ынтымақ, нақыл Мұқағали Мақатаев
Қаншама достан айырылдық...
Біріміз нағыз,
Біріміз жалған қайғырдық...
Тазалайықшы,
Ынтымақ деген айдынды.
Қалыпқа түспей тұрғанымызда маймылдық...
Адамдардың жаман екенін, жақсы екенін ажыратушы мен емеспін, өйткені өзім де солардың бірімін.
Ілмектер: адам, жаман, жақсы Мұқағали Мақатаев
Уақытты тоқтатар шамаң бар ма?
Ілмектер: уақыт, адам, Өмір, дәуір, заман Мұқағали Мақатаев
Бәрі өтеді: дәуірлер, замандар да.
Менің жаным ашиды мына өмірді,
Өтпейтіндей көретін адамдарға!
Мәңгі сені жазбаған сүрінуге,
Ілмектер: Өкінбе, өкпелеме, бүгініңе, Өмір, Қайта тұрып, қақың бар, жүгіруге, сүріну Мұқағали Мақатаев
Қайта тұрып, қақың бар жүгіруге
Ал екінші бақытым – тілім менің
Ілмектер: тіл, қасиет, бақыт Мұқағали Мақатаев
Тас жүректі тіліммен тілімдедім.
Кей-кейде дүниеден түңілсем де,
Қасиетті тілімнен түңілмедім…
Өлгеннен сұра дер едім, тірі жандарға өмір дегеннің не екенін.
Ілмектер: өмір, тірі Мұқағали Мақатаев
Қасиетін сезем деп ана тілдің,
Ілмектер: тіл, қасиет Мұқағали Мақатаев
Қауырсыны қалмады қанатымның.
- Төлепбек Жантай
- Есбол Бозан
- Виктор Франкл
- Оразбай Сарыбаев
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі