Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Құдай берейін десе құлай береді.
Ілмектер: Құдай, беру
Шаруаның мұңы бір.
Ілмектер: шаруы, мұң
Өзіңнен бір көйлек тоздырғаннан сұра.
Ілмектер: көйлек, сұрау, кеңес, ақыл
Жаман кісі тақпақшыл,
Ілмектер: жаман, кісі, сиыр, тақпақ
Жаман сиыр соқпақшыл.
Жаман айғыр үйірсек,
Ілмектер: жаман, күйеу, айғыр
Жаман күйеу қайынсақ.
Қойын алдырып, қорасын бекіткен бекер.
Ілмектер: қой, қора, бекер
Патшаң соқыр болса бір көзіңді қысып өт.
Ілмектер: патша, соқыр, көз
Алла салған отты ақымақ өшіре алмас.
Ілмектер: Алла, от, ақымақ
Түлкі түгінен жазар,
Ілмектер: түлкі, бай
Бай малынан жазар.
Соқырдан қарауыл қойсаң, еліңді жауға алдырар,
Ілмектер: жау, қарауыл, соқыр, дау, ел
Наданнан би қойсаң, еліңді дауға қалдырар.
Отпен ойнама - күйерсің,
Ілмектер: от, құйын, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар, ойын
Құйынмен ойнама - шаршарсың.
Құдайдың өзі асыраған тоқтысын қасқыр жемес.
Ілмектер: тоқты, құдай, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Кісі менен кісінің арасы жер мен көктей.
Ілмектер: жер, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Берейін деген құлына аннан-мұннан құралар,
Ілмектер: құл
Бермейін деген құлының жалғыз атын ұры алар.
Асыққан жетпес, бұйырған кетпес.
Ілмектер: асығу, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Астыңдағы атыңа сенбе,
Ілмектер: сенім, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Қойныңдағы қатыныңа сенбе.
Аталы баланың аузы ойнайды,
Ілмектер: ата, бала, көз, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Атасыз баланың көзі ойнайды.
Жалғыздың жары - құдай.
Ілмектер: жалғыз, жалғыздық, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Ақ айланар, қара байланар.
Ілмектер: ақ, қара, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Берсең - аларсың, ексең - орарсың.
Ілмектер: беру, алу, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Бай мақтанса - табылар,
Ілмектер: бай, мақтану, мақтаншақтық, кедей, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Кедей мақтанса - шабылар.
Жылан иерлеңдесе де ініне тура кірер.
Ілмектер: жылан, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Үйректің балапанын жүзуге үйретпе.
Ілмектер: үйрек, балапан, Араб мақал-мәтелдері
Шарап ішкен сапырып сөйлейді.
Ілмектер: шарап, ішімдік, Араб мақал-мәтелдері
Терең ой биікті көргіш.
Ілмектер: ой, биік, Араб мақал-мәтелдері
Шаруаға күнжара да – алуа.
Ілмектер: шаруа, Араб мақал-мәтелдері
Ұсталмаған ұрыға үкім жүрмейді.
Ілмектер: ұры, ұрлық, үкім, Араб мақал-мәтелдері
Тәліміне қарай кәрілігі.
Ілмектер: тәлім, кәрілік, Араб мақал-мәтелдері
Бабы келіскен істің бағы жанады.
Ілмектер: іс, бақ, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
Көршімен татудың көңілі тыныш.
Ілмектер: көрші, көңіл, өмір, орта, тұрмыс, тірлік, қоғамдық құбылыстар
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі