Мақал-мәтелдер жинағы: қазақша мақал мәтелдер – 180-бет
Оқ-дәріңді отқа жақ.
Ілмектер: оқ, батырлық, қайсарлық
Батыр сөйлей қалса:
Ілмектер: сөз, сөйлеу, батыр, ақымақ
Жауға салған ойнағын айтар.
Сәудегер сөйлей қалса:
Ала шапан, байрағын айтар.
Шаштараз сөйлей қалса:
Ұстарасын жаныған қайрағын айтар.
Ақымақ сөйлей қалса:
Ақылға қонбайтын қайдағыны айтар.
Елінен кетсе, ер — жетім,
Ілмектер: ер, ел, жетім
Егінші кетсе, жер — жетім.
«Басым бұлтқа тиер» деп,
Ілмектер: батыр
Бұққан — батыр.
«Кесірім жұртқа тиер» деп,
Ыққан — батыр.
Арын сатқан ер оңбас,
Ілмектер: ар, ер
Ажарын сатқан сері оңбас.
Ердің анасы — елдің анасы.
Ілмектер: ер, ел
Оқтаулы мылтық
Ілмектер: қорқақтық, мылтық
Бір кісіні қорқытар.
Оқтаусыз мылтық,
Мың кісіні қорқытар.
Бала болғанын білмес,
Ілмектер: бала, батыр
Батыр толғанын білмес.
Жау шақырып, аттан салма!
Ілмектер: жау, дау
Дау шақырып, барымта алма!
Байыпсыз батыр тез өлер.
Ілмектер: батыр
Қынапсыз қылыштан шошын,
Ілмектер: батырлық, қайсарлық
Күтпеген ұрыстан шошын.
Жау мен дау — егіз.
Ілмектер: жау, дау
Босаң жүрген жігітті
Ілмектер: жігіт
Бел үстінде бөрі алар.
Еркінсіген көкжалды
Ебін тапқан ер алар.
Оқ қадалса денеңнен суырарсың,
Ілмектер: кек
Кек қадалса жүрекке не қыларсың?!
Жігітті, бірде, майданда сына,
Ілмектер: жігіт, сын
Бірде, бейғамда сына.
Хас сұлуды қаралысында сынама,
Ілмектер: батыр, сұлу
Хас батырды жаралысында сынама.
Қорқақ ер болмайды,
Ілмектер: қорқақ, ер
Қола — зер болмайды.
Желмен жарыспа,
Ілмектер: қайсарлық, батырлық
Ноймен алыспа.
Елі еріксіз болса,
Ілмектер: ел, ер
Ері көріксіз болар.
Ат өнері білінбес,
Ілмектер: ер, бәйге, Ат, өнер, Ер өнері, жарыс, алысу
Бәйгеге түсіп жарыспай.
Ер өнері білінбес,
Қоянқолтық алыспай.
Ердің көңілі жібектей
Ілмектер: ер, ел
Бір түйілсе, шешілмес.
Ер қонысы түбектей
Жау еркіндеп көсілмес.
Шын сақыға жолықсаң,
Ілмектер: шындық, батыр
Су орнына бал берер.
Шын батырға жолықсаң,
Шындық үшін жан берер.
Ер шеруде ерінуді білмейді,
Ілмектер: ер
Шепте шегінуді білмейді.
Елінің даңқын батыры шығарар,
Ілмектер: ел, даңқ, батыр
Батыры шығармаса, ақыны шығарар.
Туы бірдің — түбі бір,
Ілмектер: жол
Жолы бірдің — жүгі бір.
Орындалмаған аманат —
Ілмектер: аманат, ер
Ерге тағылған жаман ат.
Батыр болатын бала ерге үйір,
Ілмектер: батыр
Қызтеке бала зерге үйір.
Шөлде суыңды сақта,
Ілмектер: соғыс, батырлық
Соғыста туыңды сақта.
Бөрі аулайтын жігіт
Ілмектер: жігіт
Бөрігінен белгілі.
Жау алатын жігіт
Серігінен белгілі.
Қос ұл туған қатынды
Ілмектер: қатын, ханым, батыр, ер, ел
Ханым десе болады.
Ел қорғаған батырды
Нарым десе болады.
- Уильям Шекспир
- Лев Шестов
- Лев Шестов
- Лев Шестов
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі