Кейде бір ғана сөз адамның ойын өзгертіп, өмірге деген көзқарасын жаңарта алады. Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы ұлағатты сөздер, терең мағыналы нақыл сөздер және адамға ой салатын даналық ойлар жинақталған.
Егер сіз өмір, адам, тәрбие, достық, білім туралы әсерлі ұлағатты сөздер іздесеңіз, осы беттен табасыз. Мұнда мазмұнды нақыл сөздер мен қысқа да нұсқа ойлар тұрақты түрде толықтырылып отырады.
Екі дәукес кездессе, алқымдары іспей қоймайды.
Ілмектер: дәукес, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Халық көзі қырағы: ұрлық жасырын — сонда да оны көреді; жердің тыққан асылын, тауып қолға береді; арам кеуде ішінде аузын буған сан қалта, оны да тауып төгеді. Елді алдаймын дейтіндер, түбінде өзі алданады.
Ілмектер: ел, алдау, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, ұрлық Ғабиден Мұстафин
Бойы биік, көлеңкесі шағын, бойы аласа, көлеңкесі көлемді ағаштар бар. Адам да сол сияқты. Бойың биік болғанша, ойың биік болсын, көлеңкең шағын болғанша, бойың шағын болсын.
Ілмектер: ағаш, адам, көлеңке, бой, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, ой Ғабиден Мұстафин
Күле кіреді, күңірене шығады. Досы кім, қасы кім екені белгісіз.
Ілмектер: дос, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, қас Ғабиден Мұстафин
Уәдесі көп, орындауы аз. Болмашы беделін байламсыз сөзі жойып барады.
Ілмектер: уәде, бедел, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Жаман баланы табудан құтылу қиын.
Ілмектер: жаман, бала, құтылу, табу, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Балаң жақсы болса — қызығың, жаман болса — қайғың.
Ілмектер: бала, жақсы, қызық, жаман, қайғы, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Көңіл — арсыз, нәпсі — мешкей, жетегіне жүре берсең қатарсың сеспей.
Ілмектер: көңіл, ар, нәпсі, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, мешкей, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Сиыр қашты, бұзаулады, бұқа кетті бетімен. Кейбір әке дегендер тең-ау осы бұқамен.
Ілмектер: сиыр, әке, бұқа, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Арам ыдыста адал ас, арам көңілде таза махаббат тұрмайды.
Ілмектер: арам, ас, ыдыс, махабат, көңіл, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Тасыған өзен арнасынан асады, жерді көгертеді, тасыған көңіл таудан да асады, елді жирентеді.
Ілмектер: өзен, көңіл, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Тойғанға тоқты еті топырақ.
Ілмектер: тоқты, ет, топырақ, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Ғабиден Мұстафин
Көз соқырынан көңіл соқыры жаман. Көз көре алмағанды көңіл көреді, көңіл көре алмағанды көз көре алмайды.
Ілмектер: көз, соқыр, нақыл, афоризм Ғабиден Мұстафин
Ұлы ақын ба, әлде көптің бірі ме,
Ілмектер: ақын, тас, тіл, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Байлама тас ешбірінің тіліне.
Ақын сөзі — жүрегімен сенсе шын,
Ілмектер: ақын, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, жүрек, еңсе Жүсіп Баласағұни
Көтереді бишараның еңсесін.
Ақын сөзі қандай үлкен жанды да,
Ілмектер: ақын, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Масқаралар халайықтың алдында.
Тілімді алсаң, ақындарды ұқ әуелі,
Ілмектер: тіл, ақын, жыр, әуен, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Ұғынықты сонда әр жырдың әуені.
Ұққың келсе нәзік, ұшқыр сөздерін,
Ілмектер: сөз, нәзік, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Естіген әр сөздің тінін көздегін.
Сәулелі сөз күндей шыққан шығыстан,
Ілмектер: шаш, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, сөз, өткір, алмас, қылыш Жүсіп Баласағұни
Шаштан нәзік, өткір алмас қылыштан.
Олар шебер мақтауға да, даттауға,
Ілмектер: иақтау, даттау, жад, жұрт, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Сөзі ыңғайлы жұрт жадына сақтауға.
Енді ақынға біраз назар салайық,
Ілмектер: ақын, өлең, құдірет, назар, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Өлең сөзді құдірет тұтқан халайқ!
Мадақтаса — елге даңқың жайылар,
Ілмектер: мадақ, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, абырой Жүсіп Баласағұни
Егер сөксе — абыройдан айырар!
Ақын көңіл теңізіне батады,
Ілмектер: Ақын, көңіл, теңіз, Інжу, гауһар, жақұт, нұр, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Інжу, гауһар, жақұт нұрын шашады.
Қылыштан да өткір ащы тілдері,
Ілмектер: қылыш, өткір, тіл, ащы, нәзік, ой, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Қылдан нәзік ойларының іздері.
Шайырлар бар сөзден кесте төгуші,
Ілмектер: мақтау, даттау, шайыр, сөз, кесте, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Кісілерді мақтап, даттап-сөгуші.
Кісі көркі — сөз, бұл сөздің түрі көп,
Ілмектер: көрік, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, сөз, тіл Жүсіп Баласағұни
Ізгі сөзді ерді мақта — тілі өрт!
Қылыш алсаң — ел, жорықты түзерсің,
Ілмектер: қылыш, қалам, жорық, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Қалам алсаң — жөн-жосықты сүзерсің.
Естіген нәрсені ұмытпастыққа төрт себеп бар: бірінші — көкірегі байлаулы беріктік, екінші — ғибратлану, тұщынып, ынтамен ұғу, үшінші бірнеше қайтара ойланып, көңілге бекіту, төртінші — ойдың кеселді нәрселерден қашық болуы керек.
Ілмектер: себеп, ұмытпау, көкірек, нақыл, афоризм, қанатты сөздер, көңіл Абай Құнанбаев
Теңіздегі лағыл, маржан — өлең де,
Ілмектер: теңіз, маржан, өлең, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Таба алмайды сүңгімеген тереңге.
Еркін ұста, ақын жанын ұғын да,
Ілмектер: қайғы, ақын, нақыл, афоризм, қанатты сөздер Жүсіп Баласағұни
Сыйла бәрін, көтер қайғы-мұңын да.
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі