Нақыл сөздер, ұлағатты сөздер, мақал-мәтелдер, әзілдер – 539-бет
Тұзаққа түскен бұлбұлдан еркін жүрген торғай артық.
Ілмектер: тұзақ, еркіндік Төле би Әлібекұлы
Адалдық: өзі алданса алданар, өзі ешкімді алдамас.
Ілмектер: адалдық, алдау Ғабит Мүсірепов
Алтын артқан атанның да
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Алдында есек, артында ит жүреді.
Маң-маң басқан, маң басқан,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Шудаларын шаң басқан,
Төрт аяғын тең басқан —
Түйе деген жануар.
Кірекештің түйесі
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жүгіменен жайылар.
Түйелі бай — киелі бай,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, бай
Қойлы бай — қорлы бай.
Жылқылы бай — сылдыр бай,
Сиырлы бай — сылбыр бай,
Ешкілі бай — есепті бай.
Келеге түспес бура,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Керенау тартады.
Үйірге түспес айғыр,
Саяққа тартады.
Түйенің терісі де есекке жүк.
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Түйе жұлғанын білмейді,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жұтқанын біледі.
Тұз десе түйеде тағат жоқ,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, қыз, төркін
Төркін десе қызда тағат жоқ.
Бағы тайған адамды
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, адам, бақ
Түйе үстінен ит қабар.
Күркіреген бураны келеде көр,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Азынаған айғырды үйірде көр.
Бойың қысқа болса,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Түйеге мін,
Бойың ұзын болса,
Есекке мін.
Аталы сөз атан түйеге татиды.
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Артында бар — оңалар,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Арық түйе — қоңалар.
Құнажын көзін сүзбесе,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Буыршын бұйдасын үзбейді.
Түйенің не де болса түйе аты бар,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Сондықтан ботаның да ұяты бар.
Жаман түйе жабуын жер,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жазының қабуын жер.
Жүк ауыры нарды сынайды,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жол ауыры ерді сынайды.
Жүк ауырын нар көтереді,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Сөз ауырын ер көтереді.
Түйе ботасымен жарасты,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Тамақ батасымен жарасты.
Ботасыз інген боздаса,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Баласы өлген ананың
Қайғы шерін қозғайды.
Нар маяға нар бота жарасады,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Мейірімді адам жоғыңа қарасады.
Нарыңның ашамайы —
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Арша екен,
Жұпар иісі —
Жақсылыққа жаршы екен.
Шыры болса қомында,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Алты айшылық жолыңда
Атан түйе арымас.
Ауыр жолды нар жеңеді,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Ауыр істі бар жеңеді.
Түйенің жантақ жемесе,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Тілі қышиды.
Нарға — ашамай,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Қоспаққа — жазы.
Түйе жисаң, нардан жи,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал
Жүк қалдырмас жолында.
Сиыр жисаң, тарлан жи,
Сүт пен қаймақ қолыңда.
Түйе ұрлаған да,
Ілмектер: жан-жануар, төрт түлік мал, ұры
Түйме ұрлаған да —ұры.
- Бенедикт Спиноза
- Ясунари Кавабата
- Мұстафа Шоқай
- Абай Құнанбайұлы
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі