Досыңның көзін ұғарсың
Көп жұлдыз көкте Ай болмас,
Сәулесі жерге жетпейді.
Қалтқысыз серік қай жолдас,
Адал дос тастап кетпейді.
Қазақша өлеңдер жинағы — бұл бөлімде қазақ әдебиетіндегі үздік өлеңдер, әдемі өлең шумақтары және толық өлең мәтіндері топтастырылған. Мұнда әртүрлі тақырыптағы қазақша өлеңдер, жүрекке әсер ететін жырлар мен мазмұнды туындылар ұсынылған.
Осы бөлімде махаббат, өмір, достық, ана, табиғат және басқа да тақырыптарды қамтитын өлеңдерді оқуға болады.
Егер сіз қазақша өлеңдер, қысқа шумақтар немесе толық өлең мәтіндерін іздесеңіз — осы жинақтан таба аласыз. Жаттауға, оқуға немесе бөлісуге арналған ең үздік өлеңдер осы жерде жинақталған.
Көп жұлдыз көкте Ай болмас,
Сәулесі жерге жетпейді.
Қалтқысыз серік қай жолдас,
Адал дос тастап кетпейді.
Бата деген – ақ тілегі халықтың,
Дәстүрі осы біздің ұлттық қалыптың.
Бақытты бол, айналайын Гауһаржан,
Биік төрде өзіңді бір таныттың.
Күйсандықтың кереметі Гауһарды
Тыңдаған жан сиқырлы үнге тамсанды.
Нұрғисаша шалқып, толқып, тебіреніп,
Әр дыбысқа қанат байлап жан салды.
Сыйла, қазақ, ардақта ақыныңды,
Одан артық таппайсың жақыныңды.
Сатылуды білмейді, түлкілікті,
Білседағы жазасыз атылуды.
Дүйсенбіде қауырт істер желеді,
Сейсенбіде бос сергелдең жеңеді.
Сәрсенбіде тағдыр барын береді,
Бейсенбіде жырға батқым келеді.
Шөберем келді өмірге,
Сағындырып, аңсатып.
Орнады жайлау көңілге,
Жүрекке қонды бар шаттық.
Ұзарады күн ертең торғай адым,
Оранамын мен неге ойға қалың?
Жырдың көбін жүруші ем түнде жазып,
Енді таңнан сәт күтті ойлағаным.
«Гагарин ұшты!
Ғарышпен даңқы ұласты!» –
Деген сөзге Мырзағұл қарсыласты.
«Шайтан ісі, шіпшикі өтірік», – деп
«Болыс болдым, – деп еді, –
Бар малымды шығындап».
Абайдың сөзі келеді,
Өсу жоқ бермей тығындап.
Бір өлеңді арнасам,
Мың өлеңдік інім ғой.
Есенге сөз таңдасам,
Тез көтерер күлім бой.
Нар тұлға, еңсегей ер еді,
Металлург лауреат атанған.
Мейірбан мінезі кең еді,
Ерекше көрінген қатардан.
Қандай жақсы кездескенім асылмен,
Мен ол кезде кеншілік жол басында ем.
Жетпіс жасқа келіп қалды сол Медеу,
Жаны жалғас Қаныш шеккен ғасырмен.
Сөзі ғибрат тараған хатта қалып,
Асыл аз ба әспеттер жаттап алып?
Ілиястай Сәкенді қатар жүріп,
Шын сүйсініп, сыйлауға сәт табалық.
Көкірегіңе көп қуаныш түйіпсің,
Ашылу аз, жабығу көп тұйықсың.
Тірліктегі бір ғажайып сол шығар,
Көрмей жүріп, көргендей боп сүйіпсің.
Естілді хабар
Қайғыға терең салуға,
Отырмын даяр
От болып лаулап жануға.
Ескі Одақтың кезінде де бар еді
Елді үш жүзге бөлушілер әлегі.
«Командалық» ғұрып келді бұл күнде,
«Ескі», «жаңа қазақ» туды әлемі.
Аңызға да сән берер, ертегіге,
Қасиетті Ұлытау етегінде
Ел бірлігі белгісі құлаш жайды,
Айғақ етіп атағын ерте күнге.
Меңіреу уақыт,
Қабағыңды аш, қалғыма,
Әкелемін жақсы адамды алдыңа.
Нағашыбай дәстүр сыйлар от берді,
Шоқан басқан асыл ізден нәр алдым,
Ақан сері әнін жаттап таралдым.
Құлагер жортқан құба жонда ізі бар,
Аққулы елде, «Гәккулі» елде жаралдым.
Түлегі той жасаса Қостанайдың,
Сырбайша неге жедел қостамаймын?
Қазақтың асыл ұлы Кенжеғали,
Мен сені інім әрі дос санаймын.
Жарылыстар – үнсіз жау құлақтанды,
Бастан кештік атомдық сынақтарды.
Өлген малдар Сарыарқа даласында,
Ракеталар қалдығы сұлап қалды.
Саңқылдап аққу қаптаған,
Саялы көлге ынтығам.
Жанымды әні аптаған,
Басылып мұңым, құлпырам.
«Бәйтерекке» қараймын
Құлпырып, жайнап тұрғанда.
Сұлуға таныс балаймын,
Ұқсатып егіз туғанға.
Тәуелсіз күнім түзеп қаталықты,
Елбасы Абылай ханнан бата алыпты.
Кешегі «Щучинский» деген аудан
Бурабай ауданы боп аталыпты.
Бақыт жеңгем –
Бәйкен аға тірегі,
Қыз Жібектей Төлегеншіл жүрегі.
Ел ағасын барша қазақ сыйласа,
Ленинградты от қоршауда сынаған,
Жау қысқанда не көрмеді бұл адам?!
Сол күндерде қайғы кешкен қарт Жамбыл
Жыр боратты қорғасыннан құраған.
Дәл тапқандай ой мен сезім ояуын,
Құлақ шалды сөз семсері ноянын.
«Қырғыздың Манасы бар,
Қазақтың Манашы бар», –
Періште мен шайтанды
Айыра алмай қалар ма ек,
Абай бізге ой салды,
Тұжырым айтты болар сеп.
Төлегендей мүсінші інім қасымда,
Тұрдық үнсіз Еркін аға басында.
Осы да бір есте қалар мезетау,
Айқын таңба біздің шеккен ғасырға.
Ән салсам сағынышты тереңдетіп,
Арманға көрем деген келем бекіп.
Аққудай сыңарына ұша тартқан,
Лебіңмен жібергейсің тез емдетіп.
Сұлтан ағам дәл сексенге келгенде,
Тойдың тойы жетті Құдай бергенге:
Төлегеннің Қыз Жібегі секілді
Жетпіс бесті игеріпті жеңгем де.
Қызылжардың мешіті кірсе жырыма,
Кім қосылмас толқып айтқан сырыма?
Асыл қала тағзым етіп Құранға,
Малшынып тұр сүйікті Алла нұрына.
Қазақтың асыл ұлы
Әбілқас Сағыновқа
Қазақтың көзін жұмды асыл ұлы,
Кәкімбек Салықов
Мұхит аға дейтін бізді «батырым»,
Директор ғой шығарса да батыл үн.
Көрші болып тап қасына барғанда,
Ерулік беріп, көрсетті зор шатырын.
Қырандай самғап өрледі,
Жасынан құштар білімге.
Ғұлама сырын мөрледі
Ағылшын, неміс тілінде.
Қанышы бар қызық қой өмір деген,
Қанаттанып, күш алып көңілденем.
Атын айтсам алыстан бой тастайды
Таңғажайып белестер көрінбеген.
Теңізге келдім өр жойқын,
Жүруші ем мауқым басылмай.
Бұрқырап жатыр көк толқын
Әбіштің бұйра шашындай.
Кең жалған әр күнін санаған,
Көңілде қобалжу, бар алаң.
Туған жер, көркіңнен көз жазып,
Алыстап барамын жағадан.
Ұлан іс бастау алған Бас қаламыз,
Қуаныш құтты болсын, Астанамыз!
Ескерткіш Қанжығалы Бөгенбайға
Орнаттың, құттықтаймыз, шаттанамыз!
Бұл бөлімде қазақша өлеңдер, өлең шумақтары, әдемі өлең жолдары, мағыналы өлеңдер және толық өлең мәтіндері жинақталған.
Өлең шумақтары, қысқа өлеңдер, әсерлі өлең жолдары және жаттауға ыңғайлы шығармаларды осы бөлімнен таба аласыз.
Қысқа өлең іздейтіндер үшін 1 шумақ өлең, 2 шумақ өлең, 3 шумақ өлең форматындағы шығармалар да ұсынылған.
- Азамат Төре (авторлық өңдеу)
- Шәкәрім Құдайбердіұлы
- Азамат Төре
- Абдраманов Арсланбек
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі