Джон Рескин: ұлы, халық, тарих, іс, сөз туралы айтқаны

Қинамайды абақтыға жапқаны, Қиын емес, дарға асқаны, атқаны, Маған қиын осылардың бəрінен, Өз аулыңның иттері үріп- қапқаны...

— Ахмет Байтұрсынұлы

сатқындық, сатқындық туралы нақыл сөз

Көзіңді аш, оян, қазақ, көтер басты, Өткізбей қараңғыда бекер жасты. Жер кeттi, дін нашарлап, хал һарам боп, Қазағым, енді жату жарамас- ты.

— Міржақып Дулатұлы

қазақ, оян қазақ

Бай болсаң, халыққа пайдаң тисін; Батыр болсаң, дұшпанға найзаң тисін. Бай болып пайдаң тимесе, Батыр болып найзаң тимесе, Жұрттан алабөтен үйің күйсін!

— Әйтеке би

бай, пайда

Адамның басшысы - ақыл, шолушысы - ой, жетекшісі - талап, қорғаушысы - сабыр, сынаушысы - халық, таусылмайтыны - арман, ең қымбаттысы - ар сақтау, бәрінен ардақтысы - өмір сүру, соның ішінде ең тәттісі - сыйластық.

— Төле би Әлібекұлы

ақыл, ой

Ер жігітке жарасар, Қолына алған найзасы. Би жігітке жарасар, Халқына тиген пайдасы.

— Бұқар жырау

ер, найза

Үлкен-кіші адамнан иба кетті, Қыз-бозбала жастардан әдеп кетті, Мінез-құлық бұзатын әдет жетті, Бұл не деген заман болды, достар?!

— Қожа Ахмет Йассауи

заман, мінез

Жарқ етпес қара көңлім не қылса да, Аспанда ай менен күн шағылса да. Дүниеде маған сендей жар жоқ сірә, Саған жар менен артық табылса да.

— Абай Құнанбайұлы

Абай Құнанбайұлы, адам

• Ердің туы – намыс. • Сен жаудан қашсаң, өмір сенен қашады. • Ердің Еділ тобығынан келмейді. • Жаныңнан күдер үзе соғыспасаң, Жауды күйрете алмайсың • Ерлік – ердің қасиеті, жүректілік - жігіттің қасиеті. • Жауды өлтірсең - өлімнен құтылдың, Өлтірмесең – өлімге тұтылдың. • Атақ – ерге сауға, олжа – елге сауға, олжа елдікі, оған тимегін. • Қырағының өзі де, көзі де батыр. • Ерлік – елеусіз қалмас. • Именіп жүріп көрген игіліктен, қарсыласып жүріп көрген бейнет артық. • Арпалысып жүріп алған абырой – өмірдің еш шырын рахаты. • Ерді ел үшін, жігітті жұрт үшін мақта. • Ежелден ел тілегі – ер тірегі, Адал ұл ер боп туса – ел тілегі. • Екі сырттан қанға батып таласса, Қарақұсқа жем болады. • Қой бастаған арыстан тобынан, арыстан бастаған қой тобы артық. • Командир – аға, солдат – іні. • Айқаймен ала алмайсың, Ақылмен, айламен алғын. • Жан аямай тиіскеннен жау жалт бере жөнеледі. • Айбындана шапқаннан ажал да сескенеді. • Екі сөзді – ер емес, серт – ер серігі. • Ту сыртыңнан түсірген дұшпанды торға түсір, Өршеленген жаудың үнін өшір. • Сабырлылық алдында дұшпан сасады, Сабырсыздан береке қашады. • Ер бақыты – ел қолында, Ел бақыты – ерлер қолында. • Өз қадірін білмеген – ер қадірін білмейді, Ер қадірін білмеген – ел қадірін білмейді. • Қорқақ – қаққа шөгіп өледі. • Белдескеннің белін сындыр, Тірескеннің тізесін бүктір. Қайратыңа әдісіңді жолдас ет, Әдісіңе ақылыңды жолдас ет. • Әдіссіздік – әлсіздік, Ептілік те - ерлік. • Қара бет болып қашқанша, Қайрат көрсетіп өлген артық! • Таяқтан тайсалмасаң, Семсерден сескенбесең, Жеңдім дей бер.

— Бауыржан Момышұлы

нақыл сөздер, Бауыржан Момышұлы