Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Бір ұрғашының айласы қырық есек, бір қашырға жүк болар.
Ілмектер: айла, қашыр, есек, ұрғашы
Татар тұрған жерде қатер тұрады.
Ілмектер: татар, жер, қатер
Жақсы кісі жығылса, жаман тұрып табалар.
Ілмектер: жақсы, жаман, табалау
Жаманды мақтансын десеңе алысқа жібер.
Ілмектер: жаман, мақтану, алыс
Жақсы, жаман деуменен жаман болмас,
Ілмектер: жақсы, жаман
Жаманды жақсы деуменен жақсы болмас.
Қатын алдың, отын алдың.
Ілмектер: қатын, от
Өлген соң арыстаннан тышқан артық,
Ілмектер: дос, қадір, арыстан, тышқан, дұшпан
Қадір білмес досыңнан дұшпан артық.
Қарға көзін қарға шоқымайды.
Ілмектер: қарға, көз
Ат алсаң бойы менен басын ал,
Ілмектер: ат, қатын, бой, көз, қас
Қатын алсаң көзі менен қасын ал.
Сөз тумай сайран болмас,
Ілмектер: сөз, сайран, айран
Сайран болмай айран болмас.
Түйенің бурасы жақсы,
Ілмектер: түйе, бура, сөз, жақсы
Сөздің турасы жақсы.
Қазақтың жаманы ноғай бола алмайды,
Ілмектер: қазақ, ноғай
Ноғайдың жаманы қазақ бола алмайды.
Ішкен мас, жеген тоқ.
Ілмектер: тоқ, ішу, жеу, ас
Емен ағаштың иілгені - сынғаны,
Ілмектер: емен, ағаш, ер, сөйлеу
Ер жігіттің екі сөйлегені - өлгені.
Ақыл мен білімнің тілмашы тіл.
Ілмектер: ақыл, білім, тіл, тілмаш
Ақылмен алтын табылар,алтынмен ақыл табылмас.
Ілмектер: ақыл, алтын
Ақылды адам ақымақтан да бірдеңе үйренеді.
Ілмектер: ақымақ, үйрену
Көп жасаған не білер,
Ілмектер: көру, білу
Көп көрген сол білер.
Ұсынған мойынды қылыш кеспес.
Ілмектер: мойын, қылыш
Аңғырт ойын бұзар, тентек жиын бұзар.
Ілмектер: аңғырт, тентек, жиын
Ат аяғын тай басар.
Ілмектер: ат, аяқ, тай
Ит семірсе иесін қабады.
Ілмектер: ит, семіру
Байдың қатыны өлсе төсек жаңғырар,
Ілмектер: бай, кедей, жарлы, өлім, қатын
Жарлының қатыны өлсе басы қаңғырар.
Жақсыны жолдасынан таниды.
Ілмектер: жақсы, жолдас
Жаман кісі мақтанса, жақсыны жағасынан алдым дер.
Ілмектер: кісі, мақтану
Қарашы хан тұсында, қатын ер тұсында.
Ілмектер: хан, ер, қатын
Хан қарашасыз болмас.
Ілмектер: хан
Өсекке кіріспе, есепке кіріс.
Ілмектер: өсек, есеп
Қараның ашуы келгенде сарының жаны шығады.
Ілмектер: ашу, жан
Таудай қалау бергенше, бармақтай бақ берсін.
Ілмектер: қалау, бақ
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі