Мақал-мәтелдер жинағы
Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Кәрі білгенді пері білмес.
Ілмектер: кәрі, адам, өмір
Әкесі құрдастың, баласы құрдас.
Ілмектер: әке, бала, құрдас, туыс
Кәрілік сені қайтейін,
Ілмектер: кәрілік, өмір, сөз, адам
Сөйлер сөзге мерт ерттің.
Көңіл қартаймас, көз қартаяр.
Ілмектер: көңіл, көз
Жастық – желік.
Ілмектер: жастық шақ, адам, өмір
Жастыққа да кәрілік бар,
Ілмектер: өмір, адам, кәрілік, жастық, байлық, кедейлік, жарлы
Байлыққа да жарлылық бар.
Кәрілік — дауасыз дерт.
Ілмектер: кәрілік, қарттық, адам, өмір
Көп жасаған көмбенің үстінен шығар.
Ілмектер: адам, өмір
Кәрісі кімнің бар болса,
Ілмектер: қарт, адам, өмір, хат
Хаты соның қолында.
Қарты бар үйдің құты бар.
Ілмектер: қарт, құт, үй, өмір, адам
Көп қарттың ішінде бір бала дана болар,
Ілмектер: қарт, адам, өмір, дана, бала
Көп баланың ішінде бір қарт бала болар.
Жас — кәрінің көзі,
Ілмектер: адам, өмір, жас, кәрі
Кәрі — жастың тезі.
Балалық шағы — патшаның тағы.
Ілмектер: адам, өмір, патша, балалық шақ
Көшемін деп отыныңды тауыспа,
Ілмектер: адам, өмір, өлім, азық, отын
Өлемін деп азығынды тауыспа.
Ұйқы жастық сұрамайды.
Ілмектер: ұйқы
Өлімнен басқаның ертесі жақсы.
Ілмектер: адам, өмір, өлім
Келінің жаман болса, ұлыңнан көр.
Ілмектер: келін, күйеу, ұл, қыз, отбасы, туыс, жанұя
Күйеуің жаман болса, қызыңнан көр.
Қонақ жаман болса, үй иесі қалдырады,
Ілмектер: қонақ, үй, қыдыру
Үй иесі жаман болса, қонақ қыдырады.
Қонақ асына емес қабақ – қасыңа риза.
Ілмектер: қонақ, ризашылық, ас, тағам
Ұлың өссе, ұлы жақсы мен ауылдас бол
Ілмектер: ұл, қыз, отбасы, туыс, жанұя
Қызың өссе,қызы жақсымен ауылдас бол.
Еркек сергек ұйықтаса, ырыс бітеді,
Ілмектер: еркек, әйел, ырыс, жұмыс, отбасы, туыс, жанұя
Әйел сергек ұйықтаса, жұмыс бітеді.
Өз балаңды өскенше бағасың,
Ілмектер: бала, немере, отбасы, туыс, жанұя
Немереңді өлгенше бағасың.
Немере етін жеп, сүйегін қалдырады.
Ілмектер: немере, сүйек, ет, отбасы, туыс, жанұя
Қартың болса, жазып қойған хатпен тең.
Ілмектер: қарт, хат, отбасы, туыс, жанұя
Өз жұрттың - күншіл,
Ілмектер: жұрт, нағашы, отбасы, туыс, жанұя
Нағашы жұрттың – сыншыл,
Қайың жұрттың міншіл келеді.
Қарға тамырды қазақпыз.
Ілмектер: қазақ, туыс
Сұраса келе қарын бөле болып шығамыз.
Аталастың аты озғанша,
Ілмектер: туыс, ауылдас
Ауылдастың тайы озсын.
Қайғысыз қара суға семіреді.
Ілмектер: қайғы
Шын жыласа соқыр көзден жас шығады.
Ілмектер: жылау, көз
Қалған көңіл шыққан жанмен семіреді.
Ілмектер: көңіл, жан
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі