Кейде бір ғана сөз адамның ойын өзгертіп, өмірге деген көзқарасын жаңарта алады. Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы ұлағатты сөздер, терең мағыналы нақыл сөздер және адамға ой салатын даналық ойлар жинақталған.
Егер сіз өмір, адам, тәрбие, достық, білім туралы әсерлі ұлағатты сөздер іздесеңіз, осы беттен табасыз. Мұнда мазмұнды нақыл сөздер мен қысқа да нұсқа ойлар тұрақты түрде толықтырылып отырады.
Ақылды басшың болса, елдің алды боларсың,
Ілмектер: ақылды, басшы, ел
Ақылсыз басшың болса, елдің азы боларсың.
Ақылға байлық — тозбас байлық.
Ілмектер: ақыл, байлық
Ақылды көрші — төрің.
Ілмектер: көрші, ақылды, ақымақ
Ақымақ көрші — көрің.
Ақылды көршің — саяң,
Ілмектер: көрші, ақылды, ақымақ
Ақымақ көрші — шаян.
Айырылмас қоңсыға ауыр сөз айтпа.
Ілмектер: көрші
Ағайын бар болсаң, көре алмайды,
Ілмектер: ағайын, көре алмаушылық
Жоқ болсаң, бере алмайды.
Азды көпке қосқан сауап.
Ілмектер: сауап, аз, көп
Аздың ашпыз дегеніне нанба,
Ілмектер: аз, көп, тоқ, аш
Көптің тоқпыз дегеніне нанба.
Айдап салдан аз өлді,
Ілмектер: Ел, Халық, аз, көп
Көре келден көп өлді.
Аз болды деп күйінбе, мая болса, қайтесің,
Ілмектер: көп, аз
Көп болды деп қуанба, зая болса, қайтесің.
Арқадағы ноғайды
Ілмектер: Атамекен, Ел, Халық
Қой бақтырған Құдай-ды.
Адассаң, еліңмен адас.
Ілмектер: Атамекен, Ел, Халық
Айырылсаң үйіріңнен,
Ілмектер: Атамекен, Ел, Халық
Қолың кетпес бүйіріңнен.
Айырылған болсаң еліңнен,
Ілмектер: Атамекен, Ел, Халық, қуат
Қуатың кетер беліңнен.
Айырылған ел азады,
Ілмектер: Атамекен, Ел, Халық
Қосылған ел озады.
Аспандағы бұлтқа қарама,
Ілмектер: жер, жұрт, бұлт, Атамекен, Ел, Халық
Жердегі жұртқа қара.
Алтын, күміс жауған жерден де
Ілмектер: туған жер, Атамекен, Ел, Халық
Туып-өскен ел артық.
Абыройды ақ отау жапты.
Ілмектер: Атамекен, Ел, Халық, абырой
Ата-ана қадірін білмеген – халық қадірін біле алмас. Халық қадірін білмеген – ата-ана қадірін біле алмас.
Ілмектер: ата-ана, қадір, халық Ғабиден Мұстафин
Қазақ дәстүрі тек ата-ананы ғана емес, жалпы адамды сыйлауға баулиды.
Ілмектер: дәстүр, ата-ана, сыйлау, нақыл Ғабиден Мұстафин
Отбасы – адам өмірінің тамаша жақтары жүзеге асатын... адамның ең басты шаттығы болып саналатын балалардың өсіп, өмір сүретін орны.
Ілмектер: отбасы, адам, шаттық, бала, өмір, нақыл, афоризм Антон Макаренко
Елін сүйер сеніңіз,
Ілмектер: ел, отбасы, нақыл, сүю Қасым Аманжолов
Өз отбасын сүйе алған.
Балаға берілген бірінші тәрбие ата-анасын, туысын, жолдасын сыйлауға үйретуден басталады.
Ілмектер: бала, тәрбие, нақыл, афоризм, ата-ана, туыс Ыбырай Алтынсарин
Адамдар біздің кісіліктерімізге сенсін дейсіз бе? Ендеше, оларды айтып мақтанбаңыз.
Ілмектер: кісілік, мақтаншақтық Блез Паскаль
Біздің жақсы қасиeттeріміз – көп жағдайда шeбeрлікпeн өңі өзгертілгeн кeмістіктeріміз бoлып табылады.
Ілмектер: қасиет, кемістік Франсуа де Ларошфуко
Ақиқат сол ақиқаттың өзі үшін ізделеді. Сондай-ақ белгілі бір затты сол заттың өзі үшін іздейтіндердің назарында басқа ештеңе болмайды. Ақиқатты іздеу қиын және оған апарар сүрлеу (жол) салынбаған.
Ілмектер: ақиқат, іздеу Ибн әл-Хайсам
Айтқан сөзге тұрмаған – жаман емей немене,
Ілмектер: сараң, жаман, арам, амал, бекер, нақыл Бұқар жырау
Сұрағанды бермеген – сараң емей немене,
Кісі ақысын көп жеген – арам емей немене,
Сыртыңдағы қулығың – амал емей немене,
Сусағанда берген су – шекер емей немене,
Ынжық ерге біткен мал – бекер емей немене?!
Ұстаздық еткен жалықпас, үйретуден балаға.
Ілмектер: ұстаз, бала, нақыл, афоризм Абай Құнанбайұлы
Сіз елім маған не істей алады деп сұрамаңыз, еліме мен не істей алар екенмін деп толғаныңыз.
Ілмектер: ел, нақыл, афоризм Джон Кеннеди
Ақиқатқа сын жағады, себебі жеңісіне сеп болады; жалған сыннан қорқады, өйткені жеңілуіне сеп болады.
Ілмектер: сынау, сын, критика, ақиқат, жалған, шындық, өтірік Дени Дидро
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі