Кейде қысқа ғана бір мақал мәтел ұзақ ақылдан да әсерлі болады. Қазақ халқының ғасырлар бойы жинаған даналығы мақал мәтелдер арқылы бүгінге жеткен. Бұл бөлімде өмірдің түрлі жағдайларына қатысты терең мағыналы мәтелдер мен тәрбиелік мәні зор халық сөздері топтастырылған.
Егер сіз қазақша мақал мәтелдер, сабаққа немесе өмірде қолдануға ыңғайлы мақал мәтелдер жинағы іздесеңіз, осы беттен таба аласыз. Мұнда түсінікті, есте сақтауға жеңіл мақал-мәтелдер тұрақты түрде толықтырылып, бөлім жаңарып отырады, сондықтан жаңа үлгілер үнемі қосылып тұрады.
Білген ердің сөзін тыңда ізгілік,
Ілмектер: ізгілік, қасиет
Қасиетін үйреніп ап көзге ілік.
Білген ерден білім толтыр бойыңа,
Ілмектер: білім, ізгі, ес
Ізгі сөзден ес кіреді ойыңа.
Дүниесi аз кiсi жарлы емес, тойымсыз кiсi жарлы.
Ілмектер: дүние, жарлы, кедей, тойымсыздық, ағылшын мәтелі
Егер сiз осынша ақылды болсаңыз, онда неге бай емессiз....
Ілмектер: ақыл, байлық, бай, америка мәтелі
Біздің елде ала қарға еді,
Ілмектер: қарға, жылқышы
Мұнда келіп жылқышы болған.
Бытырай қашса, жау оңбас.
Ілмектер: қашу, жау
Былай тартсам, өгіз өледі,
Ілмектер: тарту, өгіз, арба, сыну
Бұлай тартсам, арба сынады.
Бүтін берсең, күтіп аларсың.
Ілмектер: бүтін, күту
Бүркіт қартайса, тышқаншы болады.
Ілмектер: бүркіт, қарттық, тышқан, құл, құдық, қармақ
Құл құтырса, құдыққа қармақ салады.
Бүркіт қартайса, тышқан аулар.
Ілмектер: бүркіт, қарттық, тышқан
Бүлікке бастар шындықтан,
Ілмектер: бүлік, шындық, өтірік
Салиқалы өтірік артық.
Бүгінгісін ертеңге қалдырған ешқандай істі бітірмейді.
Ілмектер: бүгін, ертең, іс, қалдыру
Бүгінгі істі ертеңге қалдырғанның ісі бітпейді.
Ілмектер: бүгін, іс, ертең, қалдыру
Бүгін күлерсің, ертең жыларсың,
Ілмектер: күлу, жылау, дүние
Бүгін дүниенің үсті, ертең асты.
Бүгін бар дүние ертең жоқ,
Ілмектер: бүгін, ертең, дүние
«Өзімдікі» дегенің өзгеге кетеді.
Бүгін атар оғың болса,
Ілмектер: оқ, бүгін, ертең, жау
Ертең жауың оқ ата алмайтындай қыл.
Бұтаққа қорғалаған торғай да қалады.
Ілмектер: бұтақ, торғай
Бұтағы көп ағашқа құс қонады,
Ілмектер: ағаш, құс, көрік, әйел
Көрікті әйелге сөз ереді.
Бұтағы көп ағашқа құс қонады,
Ілмектер: ағаш, құс, адам, атақ, сөз
Атағы жақсы адамға сөз ереді.
Ағаш басына жел үйір,
Жақсы адамға сөз үйір.
Бұрынғының қыздары
Ілмектер: қыз, шелек
Қырмызы қызыл жібектей.
Ендігінің қыздары
Түбі түскен шелектей.
Бұрынғылар өтіпті,
Ілмектер: ынтымақ, ниет
Бәрін айтып ниетін
Ынтымаққа жетіпті.
Бұрынғы ханның билігі жүрмес,
Ілмектер: билік, ақыл, хан
Кейінгі ханның ақылы жүрмес.
Ескі киімді баптағаның –
Ілмектер: ескі, жаңа, киім, сақтау, баптау
Жаңа киімді сақтағаның.
Бұрынғы қонақ соңғы қонақты ұрып жығады.
Ілмектер: қонақ
Бұрын қонғаннан қоныс сұра,
Ілмектер: ақыл, қоныс, туған
Бұрын туғаннан ақыл сұра.
Бұрын айтылмаған білімді
Ілмектер: білім, жұрт, сөз
Жұрт сөзіңнен таниды.
Бұру шықса, ру шығады.
Ілмектер: ру
Бұлт та бұйрықпен жауады.
Ілмектер: бұлт, бұйрық
Бұлт өзеннен су алса ғана жауады.
Ілмектер: бұлт, өзен, су
Бұлт көтерілсе, бағбан бағын ойлайды.
Ілмектер: бұлт, бағбан, бақ
- Азамат Төре
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
- Абдраманов Арсланбек
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі