Ұлағатты, дана, нақыл сөздер мен ойлар
Кейде бір ғана сөз адамның ойын өзгертіп, өмірге деген көзқарасын жаңарта алады. Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы ұлағатты сөздер, терең мағыналы нақыл сөздер және адамға ой салатын даналық ойлар жинақталған.
Егер сіз өмір, адам, тәрбие, достық, білім туралы әсерлі ұлағатты сөздер іздесеңіз, осы беттен табасыз. Мұнда мазмұнды нақыл сөздер мен қысқа да нұсқа ойлар тұрақты түрде толықтырылып отырады.
Тәннің сұлулығына ең жақсы шипалы дәрі — сергек әрі жайдарман көңіл күйі.
Ілмектер: тән, сұлулық, көңіл-күй Кристофер Якоб Бустрём
Тіл білімі ереже жаттату түрде үйретілмей, сөздің тұлға, мағына, қисын жағын тану түрде үйрету керек. Сөздің тұлға, мағына жағын тануға керегі жоқ нәрселер тіл білімінің сабағына кірмеске тиіс.
Ілмектер: сабақ, тіл, ереже, жаттау Ахмет Байтұрсынұлы
Жалқаулық— бойдың топастығы.
Ілмектер: жалқаулық Иоанн Готфрид Зейме
Өмір сүру мен үшін еңбек ету деген сөз.
Ілмектер: өмір, еңбек Иван Айвазовский
Көп білем десең,
Ілмектер: білім Джон Локк
Аздан бастап үйрен.
Арманмен ойнау қауіпті, күйреген арман өмірді бақытсыздыққа душар етуі де мүмкін.
Ілмектер: арман, өмір, бақыт Дмитрий Иванович Писарев
Жарық көрмей жатсаң да ұзақ, кен – тілім,
Ілмектер: тіл Мағжан Жұмабаев
Таза, терең, өткір, күшті, кең тілім,
Таралған түрік балаларын бауырыңа,
Ақ қолыңмен тарта аларсың, сен, тілім!
Сөз – ойдың айнасы. Ойсыз сөз – сөз болмайды. Ой жетілу мен тіл жетілу қатар жүреді.
Ілмектер: сөз, ой, тіл Жүсіпбек Аймауытов
Жер жүзіндегі езілген жұрттардың бірі біздің қазақ-қырғыз екені рас болса, бұл жұртты теңгеру үшін көзін ашып, өнер-білім үйретіп, үгіт-насихат тарату қажет болса, қазақ-қырғыз тіліне тоқтаусыз жол ашып, бүгіннен бастап «тілмаш жоқ, мінекей, тақсыр, тілмаш жоқ дегізіп, қазақ-қырғызды енді сандалтпау керек».
Ілмектер: жұрт, тіл, қазақ, қырғыз Міржақып Дулатұлы
Елдің тілі бұзылуына ең алдымен оқығандары себеп болады. Бұлар жат әсерлерге бағынғыш келіп, ана тілін өзгертуге жол басшы болады.
Ілмектер: ел, тіл Халел Досмұхамедұлы
Қазақ әлдеқашан тілінде қандай дыбыстар бар екенін айырған, әр дыбысқа белгілеп таңба арнаған. Оқуымызға онымыз жақсы, жазуымызға тағы жақсы, үйрету жағынан орыстікінен, немістікінен, француздікінен, ағылшындікінен оңай, оңтайлы.
Ілмектер: қазақ, тіл, дыбыс, оқу, жазу Ахмет Байтұрсынұлы
Ғашықтың жолы ауыр жол, Билетпей бейіл соқпа қол.
Ілмектер: ғашық Әлішер Науаи
Кітап — ақылына ақы сұрамайтын алтын қазына.
Ілмектер: кітап, қазына, ақыл, алтын Әлішер Науаи
Жаланың жыланнан да зәрі уытты,
Ілмектер: жала, жылан, у, зұлым Әлішер Науаи
Зұлымның аждаһадан кәрі мықты.
Жақсы адам өзінің жыртық тонымен де сыйлы, гүл өзінің жапырағымен сыйлы.
Ілмектер: адам, гүл, сыйлы Әлішер Науаи
Жақсы дос бойға жарасады,
Ілмектер: дос, ой, жолдас Әлішер Науаи
Жақсы жолдас ойға жарасады.
Білмегенді сұрап үйренген — ғалым, арланып сұрамаған — өзіне залым.
Ілмектер: ғалым, залымдық Әлішер Науаи
...үрей атаулының бәрін білім жеңеді.
Ілмектер: білім Виссарион Белинский
Орысты ренжiтсең Мәскеуге шабады, қазақты ренжiтсең қайда шабады? Өзiңнiң алдыңа айналып келедi, Асанбай. Орыстың артында тұрған Мәскеуi бар. Қазақтың артында Мәскеуi жоқ, қазақтың Мәскеуi - бiздермiз Асанбай, қолыңнан келгенше қазақты жылатпауға тырыс, қорлыққа берме. Қорлыққа көнген халық зорлыққа да көнетiн иiсалмас, ынжық болып кетедi. Ұлт өзiнiң мүддесiн өзi қорғай алатын дәрежеге жетуi керек. Кезiнде қазақтың жанын сақтап қалсақ екен дедiк қой..., бiз ол дәуiрден өттiк. Ендi қазақтың рухын, намысын сақтауымыз керек.
Ілмектер: қазақ, намыс, рух, орыс, ұлт Дінмұхамед Қонаев
Д. А. Қонаевтың Асанбай Асқаровқа айтқан сөзi
Сауыңда жүрмесең, ауырғанда әуре болуыңа тура келеді.
Ілмектер: денсаулық, ауру Гораций
Ер жігітке жарасар,
Ілмектер: ер, найза, халық, пайда Бұқар жырау
Қолына алған найзасы.
Би жігітке жарасар,
Халқына тиген пайдасы.
Бәрін айт та, бірін айт, коллективтің жырын айт.
Ілмектер: ұжым Бейімбет Майлин
Еңбекке дағдыланып алсаң болды, онсыз тіршілік ете алмайсың. Бұл дүние дегенің бәрі еңбекке байланысты.
Ілмектер: еңбек, дүние Луи Пастер
Мен тақалған уақытты жақсы көремін. Зуылдаған дыбыстың жанымнан өткені ұнайды
Ілмектер: уақыт, дыбыс Дуглас Адам
Жасында ұлт мектебінде дұрыстап оқыған адам ана тілінің заңын ұмытпайды, бөтен тілдің сөздерін ана тілінің заңымен айтамын деп шатасады.
Ілмектер: мектеп, тіл, сөз, ана тіл Халел Досмұхамедұлы
Болашақ қазірден бастап қалану керек. Оны жоспар дейді. Онсыз бұл әлемде ештеңеде жақсы болмайды.
Ілмектер: болашақ, жоспар, әлем Георг Лихтенберг
Әліп-би деген – тілдің негізгі дыбыстарына арналған таңбалардың жұмағы. Неғұрлым тіл дыбыстарына мол жетсе, арнаған дыбысқа дәл келсе, оқуға, жазуға жеңіл болса, үйретуге оңай болса, заманындағы өнер құралдарына орнатуға қолайлы болса, соғұрлым әліп-би жақсы болмақшы.
Ілмектер: тіл, әліп-би, әліппе, әліпби Ахмет Байтұрсынұлы
Ар-ождан алдындағы адалдық – өз қадір-қасиетіңе, ізгі іс-әрекетіңе байланысты.
Ілмектер: адалдық Әл – Фараби
Жастық — жиһандағы ұлы тылсым.
Ілмектер: жастық шақ Александр Пушкин
Сондықтан оңаша жүрген елдің өз еркінде тұрғанда тілі бұзылмайды. Елдің тілін бұзатын – көршілес елдердің мәдениетін үлгіге алған мәдениетті елдердің әсері.
Ілмектер: ел, тіл, мәдениет Халел Досмұхамедұлы
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі