Әкесі мен баласы
Әкесі:
– Ұйқта, ұлым, ұйқың қансын, тағы ұйқта,
Демалғаның ұнайды осы қалыпта.
Тербетумен бесігіңді қанша күн
Әкесі:
– Ұйқта, ұлым, ұйқың қансын, тағы ұйқта,
Демалғаның ұнайды осы қалыпта.
Тербетумен бесігіңді қанша күн
Олар он екі еді.
Бір-бірінен ұзап шықпай, амалдап,
Бүгін олар алыс жаққа жол алмақ.
Алдарында атамекен – ұлы ана,
Жақұт шығы жалт-жұлт еткен
Жапырылса шалғының,
Қалтқыдай қалт-құлт еткен
Кімге керек шал күнің?
– Қабіріңнен, қадірлі дос, тұр, кәні,
Сен емессің қараңғылық құрбаны?
Жалғыз қызың жетімсіреп қалмасын,
Сол емес пе ендігі өмір жалғасың?
Көктемгі кеш болды деп,
Қала ішіне қараңғылық қонды кеп.
Біз отырмыз қарап қойып сағатқа,
Сәлден кейін басталады сабақ та.
Загорьяның сүюші едім бір қызын,
Сол болатын қызғалдағым, қырмызым.
Сүйіктіме,
жаны таза мөлдір, ақ
Қалдырмастан нүктесі мен үтірін
Білгім келді көпшіліктің пікірін:
– Айтыңызшы ақ жарқыным, ардағым,
Өтірік пен шынның ара салмағын?
Сауысқан жерге жақын қанат жайды.
Аңшы иті босқа әуре боп далақтайды.
Шыға алмай шырқ айналып көк шалғынды,
Байғұсың ауа қармап босқа алқынды.
Сауысқандар ағашқа көптеп қонды,
Жердегі мысықты
өздерінше ермек етпек болды.
Айнала ұшып, бірде жақындайды,
Сары маса түні бойы әндетті,
Дегбір қашты,
ұйқы ұшты,
әл кетті.
Тыншып тынған тауға да,
Сыңсып тұрған бауға да,
Жандыға да жансызға,
Қара тастай қамсызға,
Иә, біздер жұрт айтатын ұғымға қарсы емеспіз,
шағын елміз, шынында.
Қанша мәрте қабырғамыз қайысты
қанды қырғын,
Қызған, мейлің, қызғанба,
Жар емеспін некелi.
Мендей кәрi қыздарға
Шал-шауқан да жетедi!
Сағым қуған сахара саяғындай
Заман көші заулайды баяғыдай.
Алты жасар баладан аумай қалған
Адал, аңғал құлыңды ая, Құдай.
Мына заман қай заман? Түлкі заман.
Кез келіппіз заманға құлқы жаман.
...Жан әкемнің түр-түсі жадымда әлі,
Түн ішінде төсектен жұлқылаған:
Еңiсте жүрген ел болмас,
Етектен кесiп жең болмас.
Еншiлеп алған ауруға
Екi дүниеде ем қонбас.
Иыққа келiп бас қонбай,
Әбiлет бiздi басқандай.
Жаратушы ием көзiне
Қараймыз қашан жасқанбай?
Ереуiл атқа ер салмай,
Еңку-еңку жер шалмай,
Ел iшiне зер салмай,
Ертеңгi күннен еншi алмай
Аттанып жүрсең алқасың,
Топтанып жүрсең торқасың.
Мүлгiп те жүрсең мiскiнсiң,
Қалғып та жүрсең қаңқасың.
Жұт жаулады көңiлдi,
Жат жайлады төрiмдi.
Желкелерiн май басып,
Серкелерiм семiрдi.
Аңыз-шыны аралас
Елiргенi қандай қиын елшiнiң?!
Семiргенi қандай қиын көршiнiң?!
Апат-опат аз болғандай қан құсқан,
Жапырақ жанбай өртендi,
Жac сәби өспей ерте өлдi.
Жетелеп кеттi Жезтырнақ
Желкiлдеп жүрген еркемдi.
Сәбидей күлiп бiр шуақ алдан,
Желегiм қашан жайқалар?
Алқасын тiзiп сыңсыған, Арман,
Ауылға сәлем айта бар.
Сөз салар сабаз таппай Сабалаққа,
Жанарым жаутаңдайды жамағатқа.
Сiресiп әкiм отыр «әткеншекте»,
Сыра iшiп ақын отыр саябақта.
Мөңiреген бiз – Сиыр, нарық – Тұлып.
Уәде – семiз, хал-қадыр – арық-тұрық.
Қалталы мен балталы Батыраштар
Қазағымды тастады қарық қылып.
Көш озды...
Көне мекен, қабір қалды...
Қаранар қара жолда тағы ырғалды.
Көшкен жұрт көкжиекке көзiн сатып,
- Азамат Төре
- Азамат Төре
- Али Акбар Деһхода
- Али Акбар Деһхода
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі