1861
Жыл-жыл сайын күш азайып қарауға,
Ақыл жалқау тартып, қаным салқындап.
Туған елім, барармын мен молаға,
Көрмей туған күніңді еркін жарқылдап.
Қазақша өлеңдер жинағы — бұл бөлімде қазақ әдебиетіндегі үздік өлеңдер, әдемі өлең шумақтары және толық өлең мәтіндері топтастырылған. Мұнда әртүрлі тақырыптағы қазақша өлеңдер, жүрекке әсер ететін жырлар мен мазмұнды туындылар ұсынылған.
Осы бөлімде махаббат, өмір, достық, ана, табиғат және басқа да тақырыптарды қамтитын өлеңдерді оқуға болады.
Егер сіз қазақша өлеңдер, қысқа шумақтар немесе толық өлең мәтіндерін іздесеңіз — осы жинақтан таба аласыз. Жаттауға, оқуға немесе бөлісуге арналған ең үздік өлеңдер осы жерде жинақталған.
Астанада шулап ыңғай сөзге ұста,
Сөйлегіштер жатыр сөзбен соғыс қып,
Россия түкпірінде алыста
Ыңсыз, жыңсыз, мәңгі-бақи тыныштық.
Қандай ұяң едің, қандай алғыш тіл,
Қуанушы ең құлы да оның болуға,
Не болса да оған тіпті бәрі бір,
Жаны салқын, жабырқаңқы ед налуда.
Көңілсіз жел қуалай,
Көктен бұлтты торлаған,
Сыңсып, сынған қарағай
Күбірлеген қара орман.
Құстар қайтты, тұрды кешеу қоңыр күз,
Жап-жалаңаш орман-тоғай, құла дүз.
Жасыл егін орылмаған бір алқап...
Көңіліңе ой салады жабырқап.
Байдың бақташы әне бағып жүр,
Кейде, есінеп, тоқылдағын қағып жүр.
Күздің желі лебін мұңайып жай есілген,
Кек пен қиыр қырға күңгірт түсірген.
Жоқ, мен Байрон емеспін, езге жанмын,
Әлі жұртқа мәлімсіз бір адаммын,
Қуғын көрген сол құсап мен бір кезбе,
Жаным орыс болып тек жаралғанмын.
Уақыт жетті! Мүйіз дабыл қағылды;
Ит бегілер киді киім жағымды;
Таң атудан бұрын атқа мініпті,
Аңсыраған ит тобы ойнақ салулы,
Уақыт, сөзді бастаймын Ленин жәйлі,
Емес уайым жоқтықтан одан асқан.
Уақыт, неге десеңіз,— ауыр қайғы
Мойытып, қара бұлттай үстен басқан.
— Қызым-ау, қалқам, біздерге
Жүр дейсің, қайда,— уа, жаным?
Өткіздім дәурен бұл жерде,
Бұл жерде жетпек ажалым!
Жас балаша қуандың ба себепсіз?
Көбелекке тамсандың ба себепсіз?
Сүйіктіңе гүл алдың ба себепсіз?
Таңда тұрып, ән салдың ба себепсіз?
Махаббаттың мың жыры мен жүз әнін
жүрсек-тағы жатқа айтып,
шын сүюді үйренбедік біз әлі.
Сезім деген ұлы сыр ғой сақтайтын
Таңменен таласып, жұмысқа асығып,
кетесің дүние-дүрмекке қосылып.
Біреумен тартысып, тістеніп, тасынып,
біреуді ренжітіп, біреуге ашынып,
Мен әлемді көрмеймін сен сияқты,
Сен әлемді көрмейсің мен сияқты.
Бірімізді біріміз түсінбеудің
Себебі сол сияқты.
Жаялық. Бесік. Іңгәлау.
Еңбектеу. Жату. Сырғанау.
Отыру. Тұру. Жүгіру.
Былдырлау. Сөйлеу. Тыңдамау.
Түсіне қарамай,
Түріне қарамай,
Ұлтына қарамай,
Дініне қарамай,
Бүгін тағы жасқа малдың көзіңді,
Жұбатудан бастайын ба сөз басын?
Жүрегіңе сыймай жатқан сезімнің
Мөлдір шығы шығар сенің көз жасың?!
Кісімсінбеу, кішірею - кісілік,
Көңіліңде сыз қалдырған пендені
Кеше білу, түсініп.
Тікенектер арасында раушан гүл
Ағамның содыр ұлы бар еді,
Алтайда қалған ауылда.
«Ерлігін» естіп отырам әлі,
Тілдессем аға-бауырға.
Шіркін-ай,
Баяғыдай болса егерде,
Мына жұрт ақыл таппай теңселер ме?!
Соғысқа өзің бастап шығар едің,
Зор сүйінші айтайын, мұсылман болып туғанға,
Ислам жолын қуғанға,
Ләбәйкә деп, рухым Хаққа да мойынсұнғанға.
Шүкірлік қылғын жарандар,
Бір батырды көрді ғажап басында өзен жиегінің,
Атын ұстап, арыстандай тұрған тұлға, реңінің,
Қаруын ер қасына ілген, айшық інжу жүгенінің,
Кө жасы оның, қанды бетін жуған, шерлі жүрегінің.
Гүрілдеп өзен жатты толқын атып,
Үн-түнсіз түн ішінде тау мұнартып,
Сүйеніп қолындағы найзасына,
— Қазақ тұр ұйқылы-ояу мүлгіп қатып.
Бұл бөлімде қазақша өлеңдер, өлең шумақтары, әдемі өлең жолдары, мағыналы өлеңдер және толық өлең мәтіндері жинақталған.
Өлең шумақтары, қысқа өлеңдер, әсерлі өлең жолдары және жаттауға ыңғайлы шығармаларды осы бөлімнен таба аласыз.
Қысқа өлең іздейтіндер үшін 1 шумақ өлең, 2 шумақ өлең, 3 шумақ өлең форматындағы шығармалар да ұсынылған.
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі